مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کانال ارتباطی از طریق پست الکترونیک :
support@alefbalib.com
نام :
*
*
نام خانوادگی :
*
*
پست الکترونیک :
*
*
*
تلفن :
دورنگار :
آدرس :
بخش :
مدیریت کتابخانه
روابط عمومی
پشتیبانی و فنی
نظرات و پیشنهادات /شکایات
پیغام :
*
*
حروف تصویر :
*
*
انصراف
از :
{0}
پست الکترونیک :
{1}
تلفن :
{2}
دورنگار :
{3}
Aaddress :
{4}
متن :
{5}
فارسی |
العربیه |
English
ورود
ثبت نام
در تلگرام به ما بپیوندید
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ...
همه موارد
عنوان
موضوع
پدید آور
جستجو در متن
: جستجو در الفبا
در گوگل
...جستجوی هوشمند
صفحه اصلی کتابخانه
پورتال جامع الفبا
مرور منابع
مرور الفبایی منابع
مرور کل منابع
مرور نوع منبع
آثار پر استناد
متون مرجع
مرور موضوعی
مرور نمودار درختی موضوعات
فهرست گزیده موضوعات
کلام اسلامی
امامت
توحید
نبوت
اسماء الهی
انسان شناسی
علم کلام
جبر و اختیار
خداشناسی
عدل الهی
فرق کلامی
معاد
علم نفس
وحی
براهین خدا شناسی
حیات اخروی
صفات الهی
معجزات
مسائل جدید کلامی
عقل و دین
زبان دین
عقل و ایمان
برهان تجربه دینی
علم و دین
تعلیم آموزه های دینی
معرفت شناسی
کثرت گرایی دینی
شرور(مسأله شر)
سایر موضوعات
اخلاق اسلامی
اخلاق دینی
تاریخ اسلام
تعلیم و تربیت
تفسیر قرآن
حدیث
دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات
سیره ائمه اطهار علیهم السلام
شیعه-شناسی
عرفان
فلسفه اسلامی
مرور اشخاص
مرور پدیدآورندگان
مرور اعلام
مرور آثار مرتبط با شخصیت ها
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی
مرور مجلات
مرور الفبایی مجلات
مرور کل مجلات
مرور وضعیت انتشار
مرور درجه علمی
مرور زبان اصلی
مرور محل نشر
مرور دوره انتشار
گالری
عکس
فیلم
صوت
متن
چندرسانه ای
جستجو
جستجوی هوشمند در الفبا
جستجو در سایر پایگاهها
جستجو در کتابخانه دیجیتالی تبیان
جستجو در کتابخانه دیجیتالی قائمیه
جستجو در کنسرسیوم محتوای ملی
کتابخانه مجازی ادبیات
کتابخانه مجازی حکمت عرفانی
کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران
کتابخانه تخصصی ادبیات
کتابخانه الکترونیکی شیعه
علم نت
کتابخانه شخصی
مدیریت علاقه مندیها
ارسال اثر
دانشنامه
راهنما
راهنما
مرور
>
نمودار درختی موضوعات
>
4. اصطلاحنامه سایر موضوعات
>
اصطلاحنامه فلسفه
>
حکمت نظری
>
فلسفه (خاص)
>
فلسفه الهی
>
فلسفه اسلامی
>
امور عامه
>
احکام کلی وجود
>
احکام سلبی وجود
>
شر
شر اخلاقی
شر با واسطه
شر بالذات
شر بالعرض
شر بی واسطه
شر حقیقی
شر ذاتی
شر قلیل
شر کثیر
شر لغیره
شر لنفسه
شر محض
شر مساوی
شر نسبی
شر وجودی
شرور آجله
شرور اکثری
شرور دائمی
شرور نفسانی
جستجو در
عنوان
پدیدآورنده
توصیفگر
موضوع
ناشر
زبان
نوع منبع
رشته تحصیلی
مقطع تحصیلی رساله تحصیلی
تاریخ
محل
جستجو در متن
همه موارد
برای عبارت
مرتب سازی بر اساس
عنوان
نویسنده
جنس منبع
محل
ناشر
تاریخ تغییر
و به صورت
صعودی
نزولی
وتعداد نمایش
5
10
15
20
30
40
50
فرارداده در صفحه باشد
جستجو
خروجی
چاپ نتایج
Mods
Dublin Core
Marc
MarcIran
Pdf
اکسل
انتخاب همه
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
تعداد رکورد ها : 314
عنوان :
اگر خداوند عالم، قادر و عادل است وجود شر برای چیست؟
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
مسأله شر(evil) يكي از كهنترين مسائلي است كه از ديرباز انديشة آدمي را به خود مشغول داشته است. از آن هنگام كه انسان پا به عرصة خاك گذاشت، خويشتن راهم آغوش رنج و رنجوري يافت و همراه با شيريني لذت و كاميابي، تلخي محنت و ناكامي را چشيد و بزودي دانست كه ح
بیشتر ...
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
کلام جدید
,
خلقت شرور
,
شرور
,
شر
,
خداشناسی(الهیات بالمعنی الاخص)
کلیدواژههای فرعی :
شرور (مسائل جدید کلامی) ,
شرور و رحمت الهی ,
شرور و عدل الهی ,
شرور و وجود خدا ,
شرور و حکمت الهی ,
شرور و خیرخواهی خدا ,
شرور و رحمت الهی ,
شرور و قدرت مطلق خدا ,
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
آیا بهتر نبود خداوند جهان مادی را خالی از شرور و ضررها خلق می کرد مثلاً آتش را طوری خلق می کرد که به بدن انسان کار ساز نباشد؟
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
پاسخ در چند محور ارائه مي شود: 1. عالم مادي عبارت است از جهاني كه در نظام آفرينش در آخرين سلسله عوالم هستي قرار دارد.[1] و (ماديات) عبارت است از پديده هاي جسماني و جسمانيات در مقابل مجردات كه فوق پديده هاي مادي و جسماني هستند.[2] و از جهان مادي به عا
بیشتر ...
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
کلام جدید
,
عالم ماده
,
مادیات (فلسفه)
,
مسأله شر(فلسفه دین)
کلیدواژههای فرعی :
خلقت شرور ,
شرور ,
شرور (مسائل جدید کلامی) ,
شرور و خیرخواهی خدا ,
شرور و صفات خدا ,
احکام مجرد ,
شر ,
جوهر جسمانی ,
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
آیا مساله شرور می تواند دلیلی بر ردّ وجود خداوند باشد؟ استدلال اندیشمندان غربی را نقل و سپس ارزیابی کنید؟
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
قبل از پاسخ به سوال، سخن يوجين بورتيس فيلسوف غربي را نقل ميکنيم كه مي گويد: «خدايي كه اجازه مي دهد انسان ها را بسوزانند، خدايي كه در حين سوزاندن انسان ها سكوت مي كند و چهرة خويش را پنهان مي كند شايسته اعتقاد ورزيدن نيست»[1] سخن اين فيلسوف نشان مي ده
بیشتر ...
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
کلام جدید
,
شرور
,
اثبات وجود خدا
,
شر
,
اثبات پذیری وجود خداوند
,
مسأله شر(فلسفه دین)
کلیدواژههای فرعی :
اثبات وجود خدا ,
براهین اثبات وجود خدا ,
براهین اثبات واجب ,
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بیان الحق بضمان الصدق (العلم الالهی)
نویسنده:
ابوالعباس فضل بن محمد لوکری؛ محقق: ابراهیم دیباجی؛ ناظران: مهدی محقق، محمد نقیب عطاس
نوع منبع :
کتاب
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
فهرست
معرفی کتاب
وضعیت نشر :
تهران: موسسه بینالمللی اندیشه و تمدن اسلامی (ایستاک),
زبان :
عربی
کلیدواژههای اصلی :
توحید
,
فلسفه اسلامی
,
جوهر و عرض
,
خداشناسی (کلام)
,
11. عقاید dogmas (the distillate of doctrines)
,
صفات الهی
,
معاد(کلام)
,
شناخت نفس
,
عبادت
,
هیولی
,
فلسفه اولی
,
براهین خداشناسی
,
صفات خدا
,
شرور
,
شرور (مسائل جدید کلامی)
,
اصطلاحنامه فلسفه
,
علم نفس
,
شر
,
علم کلام
,
کتب فلسفه اسلامی
,
کتب فلسفه مشاء
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ابن سینا: ابوعلی سینا
کد کنگره:
BBR612/ل9ب8 1372
چکیده :
«بیان الحق بضمان الصدق» مهمترين اثر ابوالعباس فضل بن محمد لوكري مي باشد كه در آن روش استاد خود بهمنيار را در كتاب «التحصيل» و استاد استاد خود ابن سينا را در «شفا» برگزيده و سعي نموده كه با عباراتي هر چه ساده تر و موجزتر ميراث علمي سلف خود را به اهل علم و دانشجويان زمان خود معرفي نمايد. او در جاي جاي اين كتاب از شفاي ابن سينا و تحصيل بهمنيار بدون اينكه مأخذ را ياد كند استفاده كرده و گاهي عين عبارت آن دو را آورده است. مؤلف كتاب خود را در دو جزء قرار داده در جزء اول سخن از موضوع فلسفه اولي و منفعت آن به ميان مي آورد و سپس به تعريف جوهر و عرض و هيولي و صورت مقولات نه گانه عرضي مي پردازد و از موضوعاتي همچون تقدم و تاخر و قوه و فعل و كليات پنجگانه سخن به ميان مي آورد. در جزء دوم سخن از علل چهارگانه و فاعليت مبد اول و صدور افعال از مبادي عاليه و اقسام حركت سخن به ميان مي آورد و از موضوعاتي همچون قضاي الهي و سعادت و شقاوت اخروي و منفعت عبادات در دنيا و آخرت بحث و گفتگو مي نمايد.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
رویکرد کلامی و فلسفی خیر و شر
نویسنده:
حسن امینی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
قم: دانشگاه باقرالعلوم(ع),
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
شرور
,
نیستی انگاری شر
,
شر
,
هستی انگاری شر
کلیدواژههای فرعی :
معتزله ,
اعیان ثابته ,
اشاعره ,
نظریه کسب ,
افعال آزاد ,
وحدت شخصی وجود ,
کمال اول ,
کمال ثانی ,
وحدت شخصی ,
اشاعره (اهل سنت) ,
افعال اختیاری انسان ,
معتزله (اهل سنت) ,
خیر کثیر ,
شرّ قلیل ,
وحدت شخصی وجود ,
حسن و قبح ذاتی ,
شرور طبیعی ,
حسن و قبح ذاتی ,
شر اخلاقی ,
نظام احسن ,
شر اخلاقی ,
احکام اعیان ثابته(عرفان نظری) ,
رویکرد کلامی به مساله شر ,
رویکرد فلسفی به مساله شر ,
عدم کمال اول ,
عدم کمال ثانی ,
اصل عوض و انتصاف ,
نسبی انگاری شر ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
شیخ مفید: محمد بن محمد بن نعمان
,
سید مرتضی: علی بن حسین بن موسی
,
خواجه نصیرالدین طوسی
,
علامه حلی
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
محمدتقی مصباح یزدی
,
ابن سینا: ابوعلی سینا
شاپا (issn):
0
چکیده :
رویکرد اشاعره نسبت به مسأله شرور، نیستانگارانه و رویکرد متکلمان معتزلی شیعی پیش از خواجهنصیر، هستیانگارانه بوده است؛ اما پس از وی، دیدگاه آنان متفاوت بوده است. از میان فیلسوفان، فارابی نخستین کسی است که به این مسأله پرداخته، میان شرور طبیعی و ارادی تفاوت گذاشته است. پس از او ابنسینا با نگاه نیستیانگارانه به صورت مفصل با تشقیق شقوق و بیان احکام هر کدام به صورت جداگانه به این مسأله پرداخته است. بعد از وی، بیشتر فیلسوفان متأثر از وی بودهاند؛ البته ملاصدرا در مفاتیحالغیب، دیدگاه نیستیانگارانه فیلسوفان را به چالش کشیده، دیدگاه عرفا را برگزیده است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 53 تا 87
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
معنای زندگی از دیدگاه جان کاتینگهام
نویسنده:
امیرعباس علی زمانی، مریم دریانی اصل
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
اصفهان: دانشگاه اصفهان,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
پوچ انگاری
,
معنا بخشی به زندگی
,
فلسفه دین
,
ایمان و معنای زندگی
,
جان کاتینگهام
کلیدواژههای فرعی :
الم ,
ایمان به خدا ,
انجیل ,
اومانیسم (مسائل جدید کلامی) ,
الهیات مسیحی ,
فلسفه پوزیتیویسم ,
شر ,
زندگی دینی ,
ایمان ,
معنا(اصطلاح وابسته) ,
نگاه دینی به عالم ,
پرسش از خود ,
علم و معنا ,
اخلاق و معنای زندگی ,
ویژگی های معناداری ,
عمل معنادار ,
عمل آگاهانه ,
شایستگی اخلاقی ,
گفت و گوی عقلانی ,
شاپا (issn):
2008-9651
چکیده :
پرسش از "معنای زندگی" یکی از مهمترین مسایلی است که در طول تاریخ همواره مطرح شده است، اما طرح آن و نحوه پاسخ گویی به آن در دوران جدید به صورت خیلی جدی تر مورد توجه قرار گرفته است. در پاسخ به چیستی معنای زندگی نظرات مختلفی بیان شده است. در این مقاله، ما به بیان دیدگاه جان کاتینگهام در این خصوص می پردازیم. او در ابتدا اظهار می کند که زندگی فارغ از اراده انسان دارای معنای ذاتی است و آدمی باید آن را کشف کند. سپس استدلال می کند که تنها راه معنادار یافتن زندگی، ایمان به خدا و داشتن نگاه دینی به کیهان است و این که ما علی رغم تمامی شرور و ناکامی هایی که در زندگی با آنها مواجه می شویم، تنها با متدین و مومن بودن می توانیم همچنان احساس کنیم که زندگی ما عبث و بی معنا نیست. همچنین موانع معناداری و دلایل احساس پوچی را بیان کرده و گفته می شود که تنها راه حل تحول درونی و داشتن نگاه دینی به عالم است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 97 تا 108
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
حکمت الاهی و مسئله قرینه ای شر
نویسنده:
محمد سعیدی مهر
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
شرور و حکمت الهی
,
شرور و صفات خدا
,
شرور و علم مطلق خدا
,
شر
,
مسأله شر(فلسفه دین)
کلیدواژههای فرعی :
عدل الهی ,
شر ,
مسئله نظری شرّ ,
مسئله عملی شر ,
خیر بزرگتر ,
توجیه معقول ,
استدلال الحادی ,
CORNEA ,
چکیده :
مسئله شر به طور عموم در دو دسته مسئله منطقی شر و مسئله قرينه ای شر طبقه بندی می شـود. يكی از تقريرهای اثرگذار از مسئله قرينه ای شر از سوی ويليم رو ارايه شده كه بر ايـده شـرور گزاف استوار است. رو، استدلالی ترتيب می دهد كه بر پايه آن، وجود شرور گـزاف قرينـه ای بر نامعقول بودن باور به وجود خداوند همه دان، همه توان و خيـر مطلـق اسـت . غالـب ناقـدان استدلال وی كوشيده اند با تحليل دقيق مبانی معرفت شناختی مقدمه های آن، ضعفش را آشكار سازند. محور مشترك اين رويكردهای انتقادی كوشش بـرای ارايـه اصـولی اسـت كـه بيـانگر شرايط لازم و كافی گذار معقول از نيافتن به نبودن باشد . به باور ناقدان، ملاحظه های متعـددی از جمله مطلق بودن علم خداوند و محدوديت دانش انسان، نشان می دهند كه مبانی استدلال رو (بويژه مقدمه نخست آن) اين شرايط را ارضا نمی كند. براساس اين ملاحظه ها، دفاعی در برابر استدلال قرينه ای شر شكل می گيرد كه نامعقول بودن اين استدلال را آشكار می سازد.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 29 تا 54
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
روی کردهای مختلف به مسأله ی شر و حل این مسأله به کمک عشق الاهی در جهان بینی مولانا
نویسنده:
صدیقه بحرانی، قاسم کاکایی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
شیراز: دانشگاه شیراز,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
مولانا
,
عشق الاهی
,
شرور (مسائل جدید کلامی)
,
شر
کلیدواژههای فرعی :
اسپینوزا ,
حسن و قبح ,
وجودی بودن شر ,
ابتلا ,
رابطه عدم و شر ,
خدا ناباوری ,
عشق به خداوند ,
غلبه خیرات بر شرور ,
رابطه اختیار و وجود شر ,
شر بالعرض ,
عدل (اسم، اسماء افعال الهی) ,
نیستی انگاری شر ,
رابطه انسان با خدا ,
نظریه جبران ,
غایت آفرینش ,
مایا (Maya) ,
شر نسبی ,
شرور و قدرت مطلق خدا ,
برهان لم ,
دلیل وجودی شر ,
دلیل طبیعی شرور ,
ثنویت (آموزههای ادیان ایران باستان) ,
نسبیت شرور ,
تطهیر گناه ,
تنبیه و تذکر ,
الهیات پویشی ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
خواجه نصیرالدین طوسی
,
علامه حلی
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
عبدالله جوادی آملی
,
محمدتقی مصباح یزدی
,
ابن سینا: ابوعلی سینا
شاپا (issn):
2251-6123
چکیده :
یکی از مهمترین مسایل فلسفی و کلامی مسألهی شرور است.در گذشته این مسأله در مقابل صفت عدالت خدا مطرح میشد و سعی میکردند که به آن پاسخ دهند.اما در سدههای اخیر برخی از متفکران وجود خداوند را به دلیل مشکل شرور انکار کردهاند.از گذشته تاکنون پاسخهای گوناگونی برای آن ارائه شده است.برای مثال نسبی بودن شرور،عدمی بودن شرور و...اما تمام این پاسخها در اقناع بشر ناتوان بودهاند.مولانا به کمک عشق الاهی و رابطهی عاشقانه دو سویه میان خداوند و بشر این مسأله را به خوبی حل کرده است.زیرا در رابطهی عاشقانه،عاشق تمام افعال و آثار معشوق را زیبا میبیند هرچند ظاهرا اینچنین نباشد؛از سوی دیگر خداوند که عاشق بشر است او را گرفتار شر میکند،زیرا برای تکامل او ضروری است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 35 تا 60
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسی مسئله شر از دیدگاه لایب نیتس و سوئین برن
نویسنده:
حمیدرضا اسکندری دامنه، عبدالله نصری
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
اصفهان: حوزه معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
شر
,
شر از دیدگاه لایب نیتس
,
شر از دیدگاه سوئین برن
کلیدواژههای فرعی :
اختیار انسان ,
اختیار ,
شر طبیعی ,
ماهیت شر ,
فوائد شرور ,
بهترین جهان ممکن ,
اختیار ,
اختیار انسان ,
عدل الهی ,
شرور طبیعی ,
دفاع اختیار گرایانه ,
ماهیت شر ,
شر اخلاقی ,
نظام احسن ,
خیر برتر ,
شر اخلاقی ,
ضرورت اخلاقی ,
فقدان خیر ,
امور محال ,
اصل صداقت ,
نفی مسئولیت کاذب انسان ,
شاپا (issn):
2322-3421
چکیده :
مسأله شر یکی از مشکلترین مسائل پیش روی اندیشه دینی است و هماکنون بزرگترین دلیلی است که ملحدان برای انکار وجود خداوند به آن استناد میکنند. این مسأله ابراز میدارد که با وجود خدای قادر مطلق، عالم مطلق و خیرخواه مطلق، وجود شرور هیچ توجیهی نمیتواند داشته باشد. به دنبال این مسأله، پژوهش حاضر در پی آن است تا طبق دیدگاه دو فیلسوف مطرح، لایب نیتس و ریچارد سوئین برن، به مسأله شر بپردازد. این دو متفکر هر دو بر اساس عنایت و عدل الهی، درصدد ارائه راه حلهایی برای مسأله شر هستند و هر دو بر اساس اختیار انسان، نظام احسن الهی و فواید شرور به این مهم میپردازند. در این تحقیق به شرح دیدگاههای فیلسوفان مذکور میپردازیم و وجوه اشتراک و افتراق این دو را یادآور می شویم.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 27 تا 50
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
وجه وجودیِ« شرّ» در آثار مانی: تبیین و سنجش
نویسنده:
مژگان خلیلی، حسین کلباسی اشتری
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
اصفهان: دانشگاه اصفهان,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
حکمت خسروانی
,
خیر ( خیر و شرّ )
,
شر
,
هستی شناسی شر
,
ثنویت (آموزههای ادیان ایران باستان)
,
شرّ در ادیان ایران باستان (آموزههای ادیان ایران باستان)
,
مانویت (ادیان آریایی ایران باستان)
,
فلسفه دین
کلیدواژههای فرعی :
گنوس ,
عدل الهی ,
نیستی انگاری شر ,
اهورامزدا ,
تاریکی ,
شرور طبیعی ,
فلسفه الهی ,
شر اخلاقی ,
مسأله عاطفی شر ,
آموزههای زردشتی (آموزههای ادیان ایران باستان) ,
شیطان در دین زردشتی ,
پدیدار شر ,
اهومننهو ,
استونت ,
گی ,
اجیایتی ,
روشنی ,
ادوار آفرینش ,
جنبش جهان ,
عناصر روشنایی ,
اسطوره آفرینش مانوی ,
شر اجتماعی ,
عدل الهی مبتنی بر انسان سازی ,
فلسفه رهایی مانی ,
هنر دیالکتیکی مانوی ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
شاپا (issn):
2008-9651
چکیده :
از گذشتهی دور، حل و توجیه مسئله "شرّ"، از زمره پرسشهای همیشگی و دشوار بشر در مسیر فهم هستی بوده است. سابقه و دیرینهی دراز این مسئله در عرصه دین و نیز ادبیات، نشانهی نقش آن در جهانبینی بشر نسبت به ریشههای وجودیِ آن است و این خود یکی از دلایل مهمِ توجه ویژهی سنتهای کلامی- فلسفی به این مسئله به شمار میرود. فیلسوفان و متالهان آگاه بودهاند که توجیه "شرّ" در زمینهی باور و اعتقاد دینی کاری است سترگ، و لذا تلاش آنان همواره مقرون به موفقیت نبوده است. توجیه این مسئله گاهی به ثنویت و چندخدایی انجامیده و گاهی نیز عملا به بروز تعارضات نظری منجر شده است. در دیدگاه مانی- که برخاسته از برخی سنتهای کهن دینی و آیینی ایران زمین است- شرّ (یا تاریکی) داخل در سرشت موجودات زمینی و اینجهانی است. کشف قوانین حاکم بر این هستیِ مرکب از خیر و شرّ و روند رهایی و تطهیر از آن، غایتی است که آیین مذکور مدعیست در پی تحقق آن است. اندیشههای مانی در برخی مذاهبِ کهن ایرانی و غیرایرانی، در پهنهی هند و آفریقا و آسیای میانه تاثیر خود را گذارد. "آگوستینوس" سالها معتقد بود دین مانی تنها تفسیر عقلانی قابل قبول از نحوه شکلگیری جهان است، زیرا منشا شرّ را به درستی تبیین کرده است. برخی "شرّ" را حاصل نقص و ضعف در اراده دانستهاند و برخی دیگر- از جمله در بسیاری از سنتهای فلسفی و کلامی عالم اسلام- شرّ را نتیجهی فقدان کمال و غیبت خیر میدانند و برای آن اصالتی قائل نیستند. مسئله ما در این نوشتار، تبیین وجه وجودی "شرّ" به طریقی است که در مذهب مانی تدارک شده است؛ نوعی حضور واقعی شرّ و در عین حال ضدیتِ آشکارِ آن با خیر در پهنهی گیتی و نیز توجه به علل ثنویتی که از درون آثار مانی راه به بیرون باز میکند و بنابر ادعا، در مراحلی بالاتر به وحدت و یگانگی میرسد. اگر صرفنظر از مبدایی که مانی برای واقعیت "شرّ" در نظر گرفته، آن را در اثر درآمیختگی با خیر، مخلوقی زنده و یگانه با خیر ببینیم، نیازمند نگاهی پدیدارشناسانه به شرّ هستیم؛ آنهم از جنبه وجودی و نه به حیث عدمیِ آن؛ اما در اینکه این تصویر بتواند در برابر نقد عقلی و فلسفی تاب بیاورد یا خیر، نکته دیگری است که تلاش میشود برخی از کاستیهای نظری آن عرضه گردد.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 19 تا 36
مشخصات اثر
ثبت نظر
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
تعداد رکورد ها : 314
×
درخواست مدرک
کاربر گرامی : برای در خواست مدرک ابتدا باید وارد سایت شوید
چنانچه قبلا عضو سایت شدهاید
ورود به سایت
در غیر اینصورت
عضویت در سایت
را انتخاب نمایید
ورود به سایت
عضویت در سایت
×
ارسال نظر
نوع
توضیحات
آدرس پست الکترونیکی
کد امنیتی
*
*
با موفقیت به ثبت رسید