مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

علم حضوری انسان به خودش، بنیان حضور وی نزد خود و شهود مستقیم هستی است. ملاصدرا با تکیه بر نفس به عنوان هستی که عین شناسایی و قلمرو تلاقی وجود و علم است، آدمی را از ورطه‌ تقابل غیرقابل رفع ذهن و عین نجات می دهد. آدمی با حضور نزد خود، هستی خویش را متصل به عالم خارج می‌یابد. یافتن خود در میان موجودات و داشتن نسبت خاصی با هستی، به معنای داشتن «عالم» است. هایدگر نیز با تکیه بر نسبت خاص انسان با هستی و توانایی انسان بر تفسیر و ارزیابی هستی و فرارفتن از هستی، مسئله‌ حضور و عالمداری را مطرح می‌کند. بنابراین می‌توان گفت حضور آدمی نزد خود، بنیان عالمداری اوست و از این لحاظ، ملاصدرا و هایدگر مشابهت بسیاری به یکدیگر دارند.

انتخاب :

صفحات :

از صفحه 129 تا 153

مشخصات اثر

ثبت نظر

عنوان :

بدن و رابطۀ آن با علم و ادراک از منظر ملاصدرا

نویسنده:

علیرضا حسن پور ، زهرا امامی

نوع منبع :

مقاله

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

وضعیت نشر :

تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی,

زبان :

فارسی

کلیدواژه‌های اصلی :

معرفت شناسی (مسائل جدید کلامی) , فلسفه اسلامی , حکمت متعالیه , بدن مثالی , رابطه نفس و بدن از نظر ملاصدرا , علم حضوری(مقابل علم حصولی) , ادراک از دیدگاه ملاصدرا

کلیدواژه‌های فرعی :

ادراک تخیلی , ادراک حسی , بدن مادی , ادراکات عقلی(مقابل ادراکات حسی) , ادراکات حسی(مقابل ادراکات عقلی) , تخیل(مراتب علم) , علم حضوری نفس به بدن , ادراک و نفس , بدن مندی ادراک ,

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین

چکیده :

فیلسوفان اسلامی،‌ به خصوص مشائیان، براساس تبیینی که از رابطۀ نفس و بدن و ماهیت این دو به دست می دهند، علم و ادراک را فعل نفس و نه بدن می‌دانند. از نظر ایشان، علم نفس به بدن از سنخ علم حصولی است. اما براساس دیدگاه ملاصدرا علمِ نفس به بدن همانند خودآگاهی نفس است و از سنخ علم حضوری به شمار می‌آید. طبق نگرش صدرایی نه تنها بدن متعلَّق علم حضوری و خودآگاهی نفس قرار می‌گیرد، بلکه در تمام مراتب ادراک نیز حضور دارد و در هر کدام از آنها نقشی ایفا می‌کند؛ تا جایی که اگر اختلالی در بدن ایجاد شود تمام مراحل ادراک و حتی ادراک عقلی نیز دستخوش تغییر و تحول قرار می‌گیرد. در این نوشتار ابتدا به ذکر انواع بدن از منظر ملاصدرا می پردازیم و سپس مسئلۀ علمِ نفس به بدن و نقش بدن در ادراک از نظرگاه صدرایی را تبیین و تحلیل می کنیم و در نهایت به این نتیجه خواهیم رسید که بدن، مرتبه‌ای از مراتب نفس و نه جوهری جدای از آن است. این امر به ما امکان می‌دهد تا بپذیریم که حضور و نقش بدن در ادراک اگرچه به اندازۀ نفس نیست، اما کمتر از آن هم نیست و از این دیدگاه جمهور فلاسفه که معتقدند فقط نفس در ادراک نقش دارد فاصله بگیریم. در واقع، علم‌النفس صدرایی، فقط بررسی نفس نیست، بلکه تبیینی از ماهیت انسان است که بدون توجه به بُعد جسمانی او ناکافی است.

انتخاب :

صفحات :

از صفحه 57 تا 78

مشخصات اثر

ثبت نظر

عنوان :

مبناگرایی حداکثری ملاصدرا و توجیه معرفت

نویسنده:

باقر گرگین، نجف یزدانی، علی نصر آبادی

نوع منبع :

مقاله

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

وضعیت نشر :

تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی,

زبان :

فارسی

کلیدواژه‌های اصلی :

معرفت شناسی ملاصدرا , اقسام گزاره بدیهی , توجیه (مسائل جدید کلامی) , معرفت شناسی (مسائل جدید کلامی) , نظریه مبناگروی , حکمت متعالیه , علم حضوری(مقابل علم حصولی) , توجیه معرفتی(مقابل توجیه غیر معرفتی)

کلیدواژه‌های فرعی :

صدق بدیهیات , شی ء محسوس , باور صادق موجه , بدیهیات اولیه , مشاهدات (وجدانیات و حسیات) , استدلال تسلسل معرفتی((اصطلاح وابسته)، قسیم باور پایه و استدلال دور معرفتی) , بداهت((اصطلاح وابسته)، مقابل ادراکات فطری) , مبناگرایی حداکثری , مبناگرایی حداقلی , اشکالات مبناگرایی , برهان تسلسل شناختی , مبنا گرایی صدرایی , گزاره های بدیهی ,

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین , علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی , مرتضی مطهری

چکیده :

یکی از نظریه‌های توجیه معرفت که از دیرینهای بلند برخوردار است، مبناگرایی حداکثری است. بیشتر فیلسوفان سنتی، از افلاطون و ارسطو در یونان تا فیلسوفان مسلمان و عقل‌گرایان و تجربه‌گرایان کلاسیک دوران جدید و شماری از فیلسوفان معاصر، آن را پذیرفته اند. ملاصدرا نیز در معرفت‌شناسی دیدگاهی مبناگرایانه دارد. البته نباید این نکته را فراموش کرد که مبناگرایی در معرفت‌شناسی غربی بر اساس تمرکز بر علم حصولی تصدیقی و رها کردن علم تصوری شکل گرفته است و بر این فرض استوار است که گویا علم صرفاً تصدیق است نه تصور؛ اما دیدگاه صدرا در بستری شکل گرفته است که علم تصوری مرکز توجه بوده و در همین بستر نظریه علم حضوری شکل گرفته است. مهم‌ترین دلیل مبناگرایان بر مبناگرایی حداکثری، برهان تسلسل شناختی است که ملاصدرا با پذیرش دیدگاه مبناگرایانه تقریری از این برهان اقامه کرده است. او در توجیه معرفت به بدیهیات اولیه متوسل می شود و با استناد به وضوح و تمایز و بداهت آنها، به توجیه سایر باورها می پردازد. روش وی در رسیدن از نظریات به بدیهیات، قیاس برهانی است که کاملاً بر نظریه مبناگرایی حداکثری منطبق است و در نتیجه، اشکالاتی از قبیل عدم معیار گزاره‌های پایه، محدود بودن گزاره‌های بدیهی، فقدان حد وسط مشترک در قضایای بدیهی و ارتباط بداهت و صدق که بر مبناگرایان وارد است، درباره نظریه صدرا نیز مطرح می شود. نگاه وجودی ملاصدرا به علم و نقشی که برای علم حضوری در معرفت‌شناسی در نظر می‌گیرد، به او این امکان را می‌دهد که به پاسخ‌گویی به اشکالات وارده بر گزاره‌های پایه مبادرت ورزد.

انتخاب :

صفحات :

از صفحه 67 تا 95

مشخصات اثر

ثبت نظر

عنوان :

طریق عرفانی معرفت بر اساس تعلیقات امام خمینی(س) بر مصباح‌الانس

نویسنده:

غلامرضا حسین پور

نوع منبع :

مقاله , حاشیه،پاورقی وتعلیق

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

وضعیت نشر :

تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی‌,

زبان :

فارسی

کلیدواژه‌های اصلی :

معرفت شناسی عرفانی , معرفت عرفانی , عرفان اسلامی , تعلیقات بر مصباح‌الانس

کلیدواژه‌های فرعی :

تجارب عرفانی (تجربه عرفانی) , مفتاح الغیب , علم حضوری(مقابل علم حصولی) , ادراک حق , مصباح الانس , حضور و استحضار , معرفت به حقیقت ,

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین , خواجه نصیرالدین طوسی , ابن سینا: ابوعلی سینا , امام خمینی

چکیده :

امام خمینی(س) در تعلیقات خود بر مصباح الانس که عالی ترین نظریات او در حوزه عرفان فلسفی است، در پی ساختن طریقی عرفانی برای معرفت نیز هست. از منظر ایشان بهترین طریق ادراک و معرفت به حقایق اشیا طریق کشف و شهود است. اساساً مباحث معرفت شناسی در لسان امام(ره)، با تعبیراتی چون حضور و استحضار بیان می شود که حضور اتفاقی در بیان امام(ره)، همان علم انفعالی حکیمان و استحضار، همان علم کسبی و لذا آگاهانه است. امام(ره)، علم و ادراک حقیقت را غیر از شهود و حضور نزد حقیقت می داند. درواقع امام رسیدن به کنه وجود را با فکر و علم و ادراک میسر نمی داند، بلکه مشاهده و مکاشفه را راه حل مسئله می داند. از این منظر فکر، حجاب است و علم، حجاب بزرگ تر و لذا معرفت، مطلوب است و فکر در ذات حق تعالی، نامطلوب. فکر از منظر امام، سبب کثرت و علم شهودی و معرفت حضوری، سبب وحدت است.

انتخاب :

صفحات :

از صفحه 35 تا 60

مشخصات اثر

ثبت نظر

عنوان :

آموزش فلسفه جلد 1

نویسنده:

محمدتقی مصباح یزدی

نوع منبع :

کتاب

منابع دیجیتالی :

نسخه قائمیه نسخه متنی قائمیه

وضعیت نشر :

تهران: سازمان تبلیغات اسلامی،معاونت فرهنگی ,

زبان :

فارسی

کلیدواژه‌های اصلی :

وحدت و کثرت , هستی شناسی(فلسفه) , شناخت شناسی , تفکر فلسفی , فلسفه اسلامی , وحدت تشکیکی وجود , کتب فلسفه اسلامی

کلیدواژه‌های فرعی :

بداهت وجود (مفهوم وجود) , پراگماتیسم , اومانیسمِ رنسانس , حکمت نظری , فلسفه پراگماتیسم , فلسفه پوزیتیویسم , فلسفه کانت , حکمت عملی , ماهیت , اصالت وجود , فلسفه و علم , شکاکیت(معرفت شناسی ) , عقل گرایی(مقابل تجربه گرایی) , تجربه گرایی(مقابل عقل گرایی) , علم حضوری(مقابل علم حصولی) , حس گرایی (مانع معرفت) , شک گرایی((مساله معیار)، اصطلاح وابسته) , سوفسطائیه(اصطلاح وابسته) , علم و دین (فلسفه دین) ,

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

محمدتقی مصباح یزدی

چکیده :

مهمترین نکاتی که در این نوشتار رعایت شده است عبارتند از: اشاره به سیر تفکر فلسفی و مکتبهای مختلف آن، ارتباط فلسفه با علوم و معارف دیگر، تبیین ضرورت آموختن فلسفه و رفع شبهات پیرامون آن ها، مقدم شمردن ذکر مسایل هستی شناسی به مبحث شناخت شناسی و دیگر مباحث.

انتخاب :

مشخصات اثر

ثبت نظر

عنوان :

رحیق مختوم بخش دوم جلد 1

نویسنده:

نویسنده:ملاصدرا؛ شارح:عبدالله جوادی آملی

نوع منبع :

کتاب , شرح اثر , آثار مرجع

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF فهرست

وضعیت نشر :

قم: انتشارات اسراء,

زبان :

فارسی

کلیدواژه‌های اصلی :

16. کلام عقلی , فلسفه اسلامی , حکمت متعالیه , احکام ماهیت , کتب فلسفی , تجرید الاعتقاد: خواجه نصیر , شرح منظومه: سبزواری , فصوص الحکم: ابن عربی , توحید صدوق , کشف المراد: علامه حلی , شوارق الالهام: لاهیجی , شفاء: ابن سینا , شرح اشارات: خواجه نصیر الدین طوسی , فتوحات مکیه: ابن عربی , شرح فصوص الحکم: داود قیصری , شرح گلشن راز: لاهیجی , بحار الانوار: علامه مجلسی , 01- کافی : شیخ کلینی , شرح المقاصد: تفتازانی , شرح تجرید فاضل قوشچی , شرح مواقف: شریف جرجانی , العقائد النسفیة: عمر بن محمد نسفى , شرح العقائد النسفیة: تفتازانی

کلیدواژه‌های فرعی :

وجوب غیری , امکان فقری , جسم , اجزاء ماهیت , ماهیت جوهری , عرض , جنس , اعتباریت ماهیت , عوارض ذات ماهیت , نظام وجود عینی , علم حضوری(مقابل علم حصولی) , وجود ذهنی , نفس الامر(اصطلاح وابسته) , ضرورت بالقیاس(وابسته اخص باید و نباید)(فلسفه اخلاق) , 1- قواعد واجب بالذات ,

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین , عبدالله جوادی آملی

چکیده :

رحیق مختوم، شرح حکمت متعالیه( بخش دوم جلداول) جلد اول این بخش از رحیق مختوم، به شرح مرحله چهارم جلد دوم اسفار می‌پردازد که در این مرحله از ماهیت و احکام و لواحق آن بحث می‌کند. در آغاز به وجوه فلسفی بودن این مسئله می‌پردازد و سپس مجموعه مطالب آن را در نه فصل پی می‌گیرد، عناوین فصول عبارتند از: ۱ ـ ماهیت و تعریف آن و بیان فرق بین مفهوم و ماهیت ۲ ـ کلی و جزئی و بیان تشخص و تمیز و اقسام آن ۳ ـ تعین و انواع آن ۴ ـ فرق جنس و ماده، نوع و موضوع ۵ ـ شناخت فصل و امتیاز آن از غیر فصل ۶ ـ تقوم جنس به فصل ۷ ـ اقتران صورت به ماده و بیان معانی صورت ۸ ـ چگونگی اخذ جنس از ماده و فصل از صورت ۹ ـ مثل افلاطونی و تأثیر آن در مسائل فلسفی که بیشترین حجم این جلد را به خود اختصاص می‌دهند

انتخاب :

مشخصات اثر

ثبت نظر

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

تعداد رکورد ها : 147

درخواست مدرک

کاربر گرامی : برای در خواست مدرک ابتدا باید وارد سایت شوید

چنانچه قبلا عضو سایت شده‌اید ورود به سایت در غیر اینصورت عضویت در سایت را انتخاب نمایید

ورود به سایت

عضویت در سایت

ارسال نظر

نوع

توضیحات

آدرس پست الکترونیکی

کد امنیتی **

با موفقیت به ثبت رسید

كليه حقوق محفوظ است ، استفاده از مطالب با ذكر منبع بلامانع است.