جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

فارسی  |   العربیه  |   English  

در تلگرام به ما بپیوندید

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
  • تعداد رکورد ها : 17
بررسی و تحلیل سیمای فرهنگ عامه در شعر شهریار، نیما یوشیج و مولوی
نویسنده:
ثریا امانی فیروزآباد
نوع منبع :
رساله تحصیلی , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
ادبیات کلاسیک فارسی، سرشار از اشعار و داستان‌های عامیانه است و این آثار منابع مهمی برای مطالعه و تحقیق درزمینه‌ی آداب‌ورسوم و فرهنگ مردم گذشته می‌باشد. سه نمونه از زیباترینِ این آثار اشعار مولوی، شهریار و نیما یوشیج می‌باشد. این آثار زیبا، مجموعه‌ای از عناصر فرهنگ مردم، بخصوص افسانه‌های مختلف در مورد مکان‌ها و موجودات و درختان شگفت‌انگیز و اسرارآمیز را در خود جای داده است. نگارنده به دلیل نقش مهم و موثر این اثر، در به تصویر کشیدن فرهنگ مردمان گذشته، بر آن شد تا ارکان فرهنگ مردم را در این سه اثر موردبررسی قرار دهد. این ارکان عبارت‌اند از: 1ـ زندگی مادی شامل مسکن، بناها، خوراک، پوشاک، ابزار و وسایل، سنگ‌ها و فلزات، بوهای خوش، تفریحات و شکنجه‌ها. 2ـ زندگی معنوی شامل دین‌داری، جامعه‌شناسی و اخلاق، هنرشناسی، علوم، باورها و اصطلاحات جغرافیایی، طب عامیانه، آداب‌ورسوم و ادبیات عامیانه از قبیل افسانه‌ها، حکایات، ضرب‌المثل‌ها، معماها، دعاها، نفرین‌ها و دشنام‌ها. این پایان‌نامه در چهارفصل تنظیم شده است: فصل اول کلیات پژوهش، فصل دوم درباره‌ی مبانی نظری پژوهش چون تعریف فولکلور، جایگاه و کارکردهای آن، فصل سوم به بحث اصلی تحقیق؛ یعنی بررسی فرهنگ عامیانه در اشعار مولوی، شهریار و نیما یوشیج پرداخته است و درنهایت در فصل چهارم نتایج حاصله بیان شده است.
تحلیل مردم شناختی محتوای پیامک‌ها (مطالعه موردی پیامک‌های مناسبتی)
نویسنده:
نرگس شیدائی
نوع منبع :
رساله تحصیلی , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
در دنیای امروز، ارتباطات مخابراتی پدیده ای است صنعتی که به واسطه آن امر ارتباط بشر در جای جای دنیا انجام می پذیرد. تلفن همراه با ورود خویش به هر کشور در فرهنگ آن منطقه درهم آمیخته و باتوجه به نوع فعالیت آن اولین نیاز مردم محسوب شده است. منظور از این پژوهش نگرشی مردم شناختی به کاربرد پیامک‌ها در زندگی مردم است. پژوهش حاضر در پی شناخت، دسته بندی و تحلیل محتوای پیامک‌ها در مناسبت‌های مختلف مردم در ایام سال است که به وسیله‌ی تلفن همراه رد و بدل می شود، تا با شناسایی انواع و اقسام پیامک‌ها، اثرگذاری آن‌ها را در ایجاد یا جهت گیری افکار عمومی بررسی کند. این پژوهش مسیر خود را با استفاده از نظریات مکاتب کارکردگرایی، ساختارگرایی، نظریه تفسیرگرایی کلیفورد گیرتز و نظرات الوین تافلر طی کرده است. در این تحقیق به تحلیل کارکردهای پیامک و تلفن همراه، تاثیرات تلفن همراه و پیامک بر زندگی اجتماعی افراد و امور روزمرگی آن‌ها و در نهایت پیامک‌های مناسبتی در دسته‌های کلی با زیرمجموعه‌های کوچک طبقه بندی و تحلیل شده اند. نتیجه کلی پژوهش این است که پیامک‌ها ادبیات فولکلوریک هستند و بیان کننده ی اعتقادات و باورها، آیین و آداب و رسوم، دردها و مسائل زندگی روزمره مردم هستند و این رسانه مخاطبانی از هرگروه و سن و قشر را شامل می شود.در ارتباط پیامکی، ارتباطی غیررسمی برقرار است، اما در اعیاد و مناسبت‌های مذهبی به دلیل رعایت موازین مذهبی، اعتقادی و احترامی که مردم برای بزرگان دین و ائمه قائلند، زبان مورد استفاده در پیامک‌ها رسمی و معیار است ولی در مناسبت‌های دیگر پیامک‌های طنز مشاهده می شود.
صنعت جهانگردی و فرهنگ توده
نویسنده:
محمدهادی همایون
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: دانشگاه امام صادق (ع),
چکیده :
در این نوشتار با توجه به همراهی و همکاری میان رسانه ‏های توده و جنبه ‏های انسانی ‏تر ارتباط، مانند آنچه در یک ارتباط میان‌‌‌‌فردی و مستقیم به وقوع می ‏پیوندد، در ایجاد تصویر مثبت و تثبیت سلطۀ سرمایه ‏داری غرب در دوران معاصر، جهانگردی به مثابه یک ارتباط میان‌‌‌‌فرهنگی، میان‌‌‌‌فردی و مستقیم واکاوی بیشتر شده است. این پدیدۀ ویژۀ چند دهۀ گذشته، در باطن دارای تاریخی طولانی در زندگی بشر است که تلاش شده است تا در این نوشتار- به اجمال- به جایگاه و نحوۀ تطور آن در دو برهۀ تمدن اسلامی و تمدن معاصر غربی اشاره شود. در این بررسی به نظر می رسد در این سیر تاریخی در ماهیت و کارکردهای این پدیده از توجه به فرهنگ به سوی اقتصاد محوری شاهد چرخشی قابل توجه باشیم. اما در واقع آنچه در این دوره در حال وقوع است، تأثیر شگرف توسعۀ این پدیده بر حوزۀ فرهنگ و ایجاد بستر مناسبی برای اعمال سلطۀ فرهنگی و پدیده‏ای است که در جهان معاصر آن را به نام تهاجم فرهنگی می‏ شناسیم.
صفحات :
از صفحه 155 تا 178
تصاویر و مفاهیم متناقض نما در شعر صائب تبریزی
نویسنده:
اسدالله واحد
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: دانشگاه شهید بهشتی,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
امروز بیشترین بخش آگاهی های ما از شعر کلاسیک به مسایل فکری و برخی از ظرایف هنری مربوط است که در کتب مربوط به نقد فنی و جمال شناسی شعر مورد تاکید قرار گرفته است. یکی از نکات ظریفی که در ادب فارسی و در شعر عهد صفوی، خصوصا شعر صائب تبریزی، کمتر به آن پرداخته شده است، بررسی تصاویر و مفاهیم متناقض نما است. مباحث فراعقلی و عرفانی، بیان عاشقانه، نکته سنجی و خیال پردازی، وصف ذات اقدس الهی، وضع سیاسی و اجتماعی روزگار و فرهنگ عامه، از مهمترین اسباب رواج این شگرد هنری در شعر صائب اند. در میان اقسام تصاویر و مفاهیم متناقض نمای شعر او، پارادوکس های مبتنی بر تشبیه، استعاره، مجاز و کنایه،‌ بیش از پارادوکس های معنوی جلوه گر است؛ چرا که میدان هنرنمایی و آشنایی زدایی شاعر بیشتر در حوزه لفظ است و متناقض نماهای لفظی بهترین وسیله برای تحقق این امر به حساب می آید. این مقاله سعی دارد با بحث درباره عوامل ظهور گسترده این شگرد هنری، به بررسی گونه های متعدد متناقض نما اعم از لفظی و معنوی در شعر صائب بپردازد.
صفحات :
از صفحه 247 تا 260
عقلانیت و مقابله با خرافات با تاکید بر آثار سید مرتضی
نویسنده:
مجید معارف، حامد شریعتی نیاسر
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
قرآن: انجمن علوم قرآن و حدیث ایران,
چکیده :
سید مرتضی از عالمان به نام امامیه در قرن پنجم در زمره دانشمندانی است که جنبه‌ی عقلانیت در آثار آنان بسیار قوی بوده و همین قوت عقلانیت، نقش بسزایی در مخالفت جدی وی با خرافات داشته که آن هم ریشه در جهل و نادانی بشر دارد. باورهایی از قبیل اعتقاد به فال بد یا طیره و نیز شوم بودن برخی موجودات. عقلانیت نزد سید مرتضی تا بدان حد از اهمیت است که وی افرادی که از سر تقلید و بدون تعقل معتقد به حق بوده و مبانی اعتقادی خویش را بدون تدبر و تأمل پذیرفته‌اند را، چنانچه این شاکله‌ی ذهنی به تضییع حقایق اسلامی منجر شود، کافر و فاسق می‌داند و بر همین اساس سخن آنان را فاقد حجیت لازم دانسته و اخبار و روایات‌ آنان را نیز مردود اعلام می‌کند. سید مرتضی در آثار خود بر اساس همین عقلانیت به شدت به نفی چنین باورهای خرافی پرداخته و حتی روایات سازگار با این باورها را یا مردود دانسته و یا در صدد تأویل و توجیه آن برمی‌آید و در عین حال در قلمرو دینی خارج از عقلانیت حتی با وجود غرابت ذهنی برخی از روایات، ملتزم به تعبد در برابر آن است.
صفحات :
از صفحه 7 تا 28
بررسی کهن الگو در شعر احمد شاملو با نگاه کاربردشناختی
نویسنده:
پروانه دلاور ,محمدعلی گذشتی ,علیرضا صالحی
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران جنوب,
چکیده :
کهن الگو تمایل ساختاری نهفته ای است که بیانگر محتویات و فرایندهای پویای ناخودآگاه جمعی در سیمای تصاویر ابتدایی است و در همه دوران ها و نژادها مشترک است. کهن الگوها در اشکال نمادین در رویا و اساطیر و دین و ادبیات، موضوع مطالعه اند. معنای کاربردشناختی، بخشی از معنا است که فوق العاده متغیر است و در بافت کلامی مشخص می شود و به عوامل زیادی وابسته است. در این مقاله، برجسته ترین کهن الگوها در شعر شاملو بارویکردی کاربردشناسانه، یعنی درنظر قراردادن لایه ایدئولوژیک شعر به عنوان عاملی برون بافتی بررسی می شوند. برجسته ترین کهن الگوها در شعر وی، آنیما، زمین، شهر/ وطن، آب و... هستند و چنین جلوه ای در معنای کاربردشناختی، لایه اسطوره ای- حماسی شعرهای او را تقویت می کند.
صفحات :
از صفحه 81 تا 121
تکوین و تحول قهرمانان در گذر از اسطوره به حماسه
نویسنده:
خوارزمی حمیدرضا, صرفی محمدرضا, مدبری محمود, شریف پور عنایت اله
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
چکیده :
اسطوره ها همیشه به یک حال نمی مانند، بلکه با گذر زمان برخی از آنها با شکل جدیدتر به صورت داستان های حماسی نمودار می شوند. در این تغییر و تبدیل، دگرگونی هایی در داستان اسطوره ای صورت می پذیرد. دلایل گوناگونی برای تبدیل اسطوره به حماسه وجود دارد و داستان ها در طی تحول خود به جابه جایی، شکستگی، قلب، حذف و ... دچار می گردند. در ورود اسطوره به حماسه، قهرمان ها هم از این تغییر به کنار نمی مانند. در این جستار نگارندگان با بررسی الگوهای اسطوره ای و حماسی، این تغییر و تبدیل ها را بررسی کرده اند.
صفحات :
از صفحه 63 تا 85
بازتاب مفهوم شیطان در ادبیات نمایشی و تحلیل چند نمونه از آن
نویسنده:
زهره معتمدی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
به طورکلی موجوداتِ غیرانسانی همواره مورد توجه درام نویسان واقع شده اند ونویسندگان با توجه به دانش و بینشِ خود از آنها، در آثارشان بهره گرفته اند. در دوره های مختلف تاریخ نمایش این عناصرغیر انسانی همانند فرشتگان، حیوانات سخنگو و...حضوری پررنگ در آثار نمایشی داشته اند. . کشف و بررسی مفهوم شیطان به عنوان یکی از مهمترین نیروهای مافوق طبیعی، تنها از رهگذر یک بررسی علمی امکان پذیرخواهد بود.این پژوهش با استفاده از نمایشنامه هایی مانندِ فاوست (گوته)،دکتر فاستوس (کریستفر مارلو)، شیطان وخدا(ژان پل سارتر)، ادب مرد به زدولت اوست، تحریر شد (ایرج پزشکزاد)، وسوسه آنتونیوس قدیس(گوستاو فلوبر)، بشرعادی- بشر عالی (برنارد شاو)، هفت حکایت برصیصای عابد (پرویزناتل خانلری)، مفیستو(آریان منوشکین)، به بررسی مفهوم شیطان می پردازد.الگو های گرد آوری داده ها، کتابخانه ایی و مبتنی بر مطالعات نظری واستفاده از مقالات و مراکز پژوهشی است.ولی تحلیل آن بر اساس نظریات یونگ در چهار چوب بحث کهن الگو ها است.نتیجه بررسی ها نشان داد: از آن جا که اساطیر و ادبیات ساخته و پرداخته ی ذهن آدمی ست و کارکردِ ذهنِ آدمیان یکی ست، بنابراین مضامین مشترک در ادبیات کلیه ی ملت ها ظاهر می شود.اگر نظریه ی یونگ را در باره ی ظهور مضامین مشترک در ادبیات بپذیریم آن گاه می توانیم بگوییم از راه ادبیات تطبیقی به وجوه مشترک تفکر انساتی راه یافته ایم. سفری که انسانقبل ازشکل گیریِ مکاتب، آیین ها و ادیان شروع می کند، سفری است که در ناخود آگاهِ نسلِ آدمی ته نشین شده است. بنابراین انسانِ قرن بیست و یکمی، شیطان را نه به واسطه ی قبول داشتن یا نداشتن یک اعتقاد، بلکه به دلیلِ ازلی بودنِ موضوع شیطان و ته نشین شدنش در ضمیر نا خود آگاهِ جمعی خود به خوبی می شناسد. راهی که انسان برای شناخت شیطان پیموده است نشان می دهد که افسانه ی آفرینش، دغدغه ی نوع بشر در طول تاریخ بوده است. مفهوم شیطان بیش از هر واژه ای با «گناه» و «سرپیچی از دستور خداوند» گره خورده است و شیطان با نام ها و صفات متفاوت و سرنوشت های گوناگون در طول تاریخ، و در جوامع انسانی و جهان مادی و مینوی حضور داشته است. در تمامی فرهنگ ها، آیین ها، اسطوره ها، ادیان الهی و مسلک ها، شیطان پیش از آدمی وجود داشته است. بنابراین نه براساس تفا وت های اندک، بلکه بر اساس شباهت های بسیار، اسطوره ها و آیین ها را در بخش هایی که مرتبط با شیطان، جهان شر و خدایان پلید هستند، بررسی کردم، تا به سر چشمه ها رسیدم و فهمیدم میوه ی ممنوعه ای که انسان به خوردن آن نهی شده بود، «میوه ی دانایی» است که شیطان با فروتنی تقدیم انسان کرده است.
بررسی هنرهای مرتبط با چشم زخم در فرهنگ ایران- اسلامی معاصر و ریشه های تاریخی و مردم شناختی آن
نویسنده:
پریوش سیاه
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
این پژوهش به بررسی و مطالعه باستان‌شناسی و مردم‌شناسی چشم‌زخم‌ها‌ (بخصوص چشمواره‌های آبی) و همچنین هنرهای مرتبط با چشم‌زخم با شناخت فنون شیشه‌گریکه در ساخت چشمواره‌های آبی کاربرد دارند پرداخته است. امروزه در جامعه ایرانی-اسلامی چشمواره‌های آبی شیشه‌ای به عنوان مصنوعات در فرهنگ عامه رواج یافته‌اند. با مطالعه داده‌های باستان‌شناسی در مورد چشم‌زخم‌ها ریشه‌های شکل‌گیری و بکارگیری مصنوعاتی که در این زمینه در آداب و رسوم مردمان رایج است، مشخص و روشن می‌گردد. همچنین مطالعه این مواد در زمینه مردم‌شناسی دین و آیین، میتواند جنبه‌هایی از آن باورها و اعتقادات وابسته به آن را در فرهنگ عامه بیان کند. پرسش اصلی در این پایان‌نامه در مورد ریشه‌های تاریخی این چشمواره‌های آبی و حضور این مصنوعات در جامعه ایرانی-اسلامی به عنوان کالاهای مربوط به باور و اعتقاد به چشم‌زخم است. فرضیه‌ای که در راستای این پرسش به وجود آمده غیر ایرانی بودن ریشه‌های تاریخی و شکل‌گیری این چشمواره‌های آبی است. روش‌های گردآوری داده‌ها به دو شیوه کتابخانه‌ای و میدانی انجام گرفته است. داده‌های مورد مطالعه در این پژوهش به وسیله منابع به‌دست آمده از مطالعات باستان‌شناسی در دو بخش متون و اشیاء باستانی در مورد چشم‌زخم‌ها و همچنین مطالعات مردم‌نگاری که تاکنون در مورد چشم‌زخم صورت گرفته می‌باشد. روش گردآوری داده‌ها بر اساس ماهیت به صورت کیفی وتوصیفی بوده‌است. جامعه‌های مورد مطالعه برای پژوهش‌‌های مردم‌نگاری شامل روستای پیربالا از توابع شهرستان مرند در آذربایجان‌شرقی و شهر تبریز می‌باشد. از نتایج و دستاوردهای این پژوهش آگاهی به جهان‌شمول بودن پدیده چشم‌زخم است و اینکه چشم‌زخم اختصاص به یک فرهنگ خاص ندارد. در متون اسلامی هرچند چشم‌زخم به مثابه یک امر شرارت‌بار و آسیب‌رسان پذیرفته می‌شود، اما به‌عنوان بخشی از روان خود انسان و نه نیرو یا موجودی خارج از وی در نظر می‌آید. در فن‌شناسی چشمواره‌های آبی فنون شیشه‌گری سنتی مانند شیشه موزائیکی و روش هزارگل در اکثر مهره‌های چشمی مورد مطالعه از باستان تا کنون استفاده شده‌است. در باور به چشم‌زخم و آداب و رسوم مرتبط با آن در میان مردم روستای پیربالا و شهر تبریز با گونه‌ای تلفیق میان عناصر دینی و غیر دینی مواجه هستیم که در ساحت‌های گوناگون زندگی روزمره‌اشان نمایان است. مشاهده شد که چشمواره‌های آبی با مدرن شدن جامعه تبریز وارد عرصه‌های زندگی مردمان این شهر شده‌است و در روستای پیربالا به عنوان جامعه سنتی ایرانی-اسلامی چشمواره‌های آبی حضور ندارند.
دیالکتیک تمایز و تمایززدایی: پرسه زنی و زندگی گروه های فرودست شهری در مراکز خرید تهران
نویسنده:
کاظمی عباس, رضایی محمد
نوع منبع :
کتابخانه عمومی , نمایه مقاله
چکیده :
مفهوم پرسه زنی اگر چه در ایران چندان مورد استفاده قرار نگرفته است، اما می تواند توضیح دهنده بسیاری از پدیده های فرهنگی باشد. در مقاله حاضر ابتدا شرحی کوتاه از تاریخچه پرسه زنی و معنای اختیارشده از آن را ارایه می دهیم، سپس به توضیح شکلی از پرسه زنی، به مثابه سبک زندگی متمایز گروه های فرودست شهری در مراکز خرید می پردازیم. نتایج این مقاله به کمک روش کیفی و از طریق تکنیک مصاحبه و مشاهده به دست آمده است. نویسندگان معتقدند که مراکز خرید در پی ایجاد زندگی خاصی برای طبقات متوسط شهری اند که این سبک از طریق خرید و مصرف کالاها فراهم می شود. در عین حال، پرسه زنی در ایران به آن معنایی که نویسندگان اختیار کرده اند، خود زندگی گروه های فرودست شهری را شکل داده است.
صفحات :
از صفحه 1 تا 24
  • تعداد رکورد ها : 17