آثار مرتبط با شخصیت ها | کتابخانه مجازی الفبا

«بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار (علیهم السلام)» مشهور به بحار الانوار، مفصل‌ ترین مجموعه حدیثی شیعه است که با نظارت علامه مجلسی تألیف شده است. تألیف این کتاب که مجموعه‌ ای از آموزه‌ ها و تعالیم شیعی است، بیش از ۳۰ سال طول کشیده و گروهی از شاگردان علامه مجلسی او را در این کار یاری کرده‌ اند. مؤلف، کتاب را بر اساس ۲۵ موضوع کلی طراحی و آن را در ۲۵ جلد جای داده است (در دوره‌ های اخیر به صورت ۱۱۰ جلدی منتشر می‌ شود). در هر جلد ریز موضوعات مربوط به آن را در ابواب مختلف گرد آورده است. او در هر باب، ابتدا آیات قرآنی مرتبط با موضوع را ذکر کرده و تفسیر آنها را می‌ آورد و در مرحله بعد احادیث مربوط به آن باب را نقل می‌ کند. مجلسی تلاش کرده است که در بحار الانوار تمام موضوعات و مسائل موجود را پوشش دهد. برای مثال، این مجموعه با عنوان کتاب العقل و الجهل آغاز و با مباحث مربوط به خداشناسی و توحید، عدل الهی، و تاریخ پیامبران ادامه پیدا می‌ کند. از جلد ۱۵ تا ۵۳ چاپ ۱۱۰ جلدی، به تاریخ زندگی و فضایل پیامبر اسلام (ص) و حضرت زهرا (س) و امامان شیعه (ع) اختصاص دارد. بحار الانوار به خاطر ذکر مستند بیشتر روایت‌ های منقول از ائمه شیعه (ع)، باب‌ بندی موضوعات، شرح و بیان بسیاری از روایات، تحقیقات گوناگون کلامی، تاریخی، فقهی، تفسیری، اخلاقی، حدیثی و لغوی، نزد محققان و پژوهشگران مقامی والا داشته است؛ چنانکه با وجود حجم زیاد، از همان روزگار تألیف، نسخه‌ های خطی بسیاری از آن نوشته شده و با رواج صنعت چاپ، همه یا بخش‌ هایی از آن بارها به چاپ رسیده است. آنچه در این جلد به آن پرداخت شده است: - کتاب العقل و الجهل و فیه سته أبواب - کتاب العلم، و آدابه و أنواعه و أحکامه، و فیه ستّه و خمسون باباً - کتاب التوحید و فیه اثنان و ثمانون باباً و فیه من أبواب الاحتجاجات و المناظرات فی التوحید باباً - کتاب العدل و فیه ستّه و ثلاثون باباً - کتاب المعاد و هو یشتمل علی إثبات الحشر الجسمانی و الجنّه و النار و المیزان و الحساب و الصراط و الحوض و الشفاعه و سایر أحوال القیامه و کیفیّاته و فیه أحد و أربعون باباً - کتاب السماء و العالم و هو یشتمل علی بیان مخلوقات اللّه تعالی من العرش و الکرسیّ و الحجب و السموات و الأرض و العناصر و الموالید و أصنافها و أحوالها و ما یتعلّق بکلّ نوع منها من علم النجوم و الطبّ و التشریح و أحوال النفس و الأرواح و غیر ذلک فیه، مائتان و تسع و ثمانون باباً - کتاب النبوّه و هو یشتمل علی عدد الأنبیاء علیهم السلام و أحوالهم و قصصهم و سایر ما یتعلّق بهم و تفاصیلهم من آدم إلی نبیّنا صلّی اللّه علیه و آله، فیه مائه و خمس و ثلاثون باباً - کتاب أحوال رسول اللّه صلّی اللّه علیه و آله و آیاته و معجزاته و أخباره و غزواته و عشائره و أولاده و أصحابه، فیه اثنان و مائه باب - کتاب أحوال الصحابه و التابعین، فیه أربعه باباً - کتاب الإمامه، و فیه النصوص علی الأئمه علیهم السلام و سایر أحوالهم مجملا و مناقبهم و فضائلهم و شرائط الإمام و علامات الإمامه، و فیه أبواب الاحتجاجات فی الإمامه، فیه مائه و ثمانون باباً -کتاب أحوال أمیر المؤمنین صلوات اللّه علیه و فضائله و مناقبه و النصوص علی إمامته و معجزاته و سائر ما یتعلق به، و فیه مائه و ثمانیه أبواب -کتاب الفتن و هی ما وقع عند موت النبیّ صلّی اللّه علیه و آله و بعده إلی شهاده أمیر المؤمنین صلوات اللّه علیه و لعنه اللّه علی من ظلمه و فیه أبواب أحوال فاطمه صلوات اللّه علیها و عصمتها و فضائلها و ولادتها إلی شهادتها، و فیه بعض الاحتجاجات فی ذلک فیه مائه و تسع و ثلاثون باباً -کتاب أحوال الحسنین إلی الرضا صلوات اللّه علیهم فیه تسع و مأتا باب -کتاب تاریخ الجواد إلی القائم علیهم السلام و فیه ستون باباً -کتاب الإیمان و الکفر و فیه أبواب المعاصی و الکبائر و حدودها، و فیه أبواب النواهی، و فیه أبواب المواعظ، فیه أربعمائه و تسعه عشر باباً -کتاب العشره بین الآباء و الأولاد و الإخوان و ذوی الأرحام و الممالیک و المؤمنین و غیرهم و حقوق کل واحد علی صاحبه، فیه مائه و تسع و خمسون باباً -کتاب الآداب و السنن و فیه تمام أبواب الی و التجمّل فیه مائه و ثمان و سبعون باباً - فی الأصل سماء کتاب أحوال أمیر المؤمنین راجعه. - طبع أبواب الزیّ و التجمّل من البحار ناقصا علی ما تراه فی ج و بعض أبوابها بیاض من الأحادیث و لو کنّا ظفرنا بهذا الفهرس البدیع فهرس مآخذ البحار لأتممناه طبقا لما أشرنا إلیها من الأحادیث فی هذا الفهرس القیّم. - کتاب القرآن و فیه اثنان و خمسون باباً - کتاب الدعاء و فیه مائه و اثنان و أربعون باباً - کتاب الطهاره و فیه مائه و ثلاث و عشرون باباً - کتاب الجنائز و فیه مائه و ثمان و ثلاثون باباً - کتاب الصلاه و فیه مائه و ستّ و سبعون باباً - کتاب الزکاه و فیه أحد و أربعون باباً - کتاب الخمس و فیه ثمانیه أبواب - کتاب الصوم و فیه ثلاثه و أربعون باباً - کتاب الحجّ و فیه مائه و ثلاثه أبواب - کتاب الجهاد و فیه تسعه عشر باباً - کتاب المزار و فیه ثلاثه و ثلاثون باباً - کتاب المکاسب و فیه ستّ و ستّون باباً - کتاب الدین و القرض فیه اثنا عشر باباً - کتاب الإجاره و فیه ثمانیه باباً - کتاب المزارعه و المساقات و أحکامهما، و فیه أبواب الودیعه و العاریه و الصلح و الضمان و الکفاله و الحواله و الوکاله و المضاربه و آدابها و أحکامها و الشرکه و الجعاله و الغصب و ما یوجب الضمان. - کتاب اللقطه و الضالّه فیه باب واحد - کتاب أحیاء الموات فیه بابان - کتاب الوقوف و الصدقات، فیه تسعه أبواب - کتاب السبق و الرمایه و أنواع الرهان فیه باب واحد - کتاب الوصایا، فیه سبعه أبواب - کتاب النکاح، فیه مائه و أربعون باباً - کتاب الفراق، فیه ستّه عشر باباً - کتاب العتق، فیه ثمانیه أبواب - کتاب النذور و الأیمان، فیه عشره أبواب - کتاب المواریث، و فیه سبعه عشر باباً - کتاب القضایا و الأحکام، فیه أربعه و عشرون باباً - کتاب الجنایات و القصاص و الدیات فیه ثلاث و عشرون باباً

«بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار (علیهم السلام)» مشهور به بحار الانوار، مفصل‌ ترین مجموعه حدیثی شیعه است که با نظارت علامه مجلسی تألیف شده است. تألیف این کتاب که مجموعه‌ ای از آموزه‌ ها و تعالیم شیعی است، بیش از ۳۰ سال طول کشیده و گروهی از شاگردان علامه مجلسی او را در این کار یاری کرده‌ اند. مؤلف، کتاب را بر اساس ۲۵ موضوع کلی طراحی و آن را در ۲۵ جلد جای داده است (در دوره‌ های اخیر به صورت ۱۱۰ جلدی منتشر می‌ شود). در هر جلد ریز موضوعات مربوط به آن را در ابواب مختلف گرد آورده است. او در هر باب، ابتدا آیات قرآنی مرتبط با موضوع را ذکر کرده و تفسیر آنها را می‌ آورد و در مرحله بعد احادیث مربوط به آن باب را نقل می‌ کند. مجلسی تلاش کرده است که در بحار الانوار تمام موضوعات و مسائل موجود را پوشش دهد. برای مثال، این مجموعه با عنوان کتاب العقل و الجهل آغاز و با مباحث مربوط به خداشناسی و توحید، عدل الهی، و تاریخ پیامبران ادامه پیدا می‌ کند. از جلد ۱۵ تا ۵۳ چاپ ۱۱۰ جلدی، به تاریخ زندگی و فضایل پیامبر اسلام (ص) و حضرت زهرا (س) و امامان شیعه (ع) اختصاص دارد. بحار الانوار به خاطر ذکر مستند بیشتر روایت‌ های منقول از ائمه شیعه (ع)، باب‌ بندی موضوعات، شرح و بیان بسیاری از روایات، تحقیقات گوناگون کلامی، تاریخی، فقهی، تفسیری، اخلاقی، حدیثی و لغوی، نزد محققان و پژوهشگران مقامی والا داشته است؛ چنانکه با وجود حجم زیاد، از همان روزگار تألیف، نسخه‌ های خطی بسیاری از آن نوشته شده و با رواج صنعت چاپ، همه یا بخش‌ هایی از آن بارها به چاپ رسیده است. آنچه در این جلد به آن پرداخت شده است: - کلمه المحشّی - خطبه الکتاب - الفصل فی شطر من مناقبه و فضائله - الفصل فی سرد مؤلفّاته و تصانیفه و هی صنفان - الفصل فی ذکر مشایخه و تلامذته و من روی هو عنه و من یروی عنه فی مقامین - الفصل فی ذکر آبائه و أمّهاته و أجداده و ذراریهم و فیه أصلان - الفصل فی إجمال حال ولده و ذراریه و من فیهم من العلماء الأخیار - الفصل فی تاریخ ولادته و وفاته و مبلغ عمره و بعض منامات العلماء - بحث فی معنی الإجازاه و سرد کتب الإجازات - سرد رسالات الإجازات - فهرس کتاب الإجازات - دیباجه الکتاب بقلم العلامه الأفندی تلمیذ المؤلف - باب فی إیراد کتاب فهرس الشیخ منتجب الدین

«الغدیر» اثر گرانبهاى علامه امینى، در این مجموعه یازده جلدى زیر نظر دکتر علیرضا میرزا محمد، ترجمه، ویراسته و عرضه شده است. هر جلد از این اثر، توسط یک یا دو مترجم به فارسى برگردان شده که به ترتیب عبارتند از: جلد اول: محمدتقى واحدى؛ دوم: محمدتقى واحدى و على شیخ‌ الاسلامى؛ سوم: سید جمال موسوى؛ چهارم: محمدباقر بهبودى؛ پنجم: زین‌ العابدین قربانى؛ ششم: محمد شریف‌ رازى؛ هفتم و هشتم: اکبر ثبوت؛ نهم و دهم: جلال‌ الدین فارسى و جلد یازدهم: جلیل تجلیل. ویراستار کتاب، به بررسى اجمالى متن ترجمه پرداخته و پس از مراجعات مکرر به متن اصلى، در مقام مقایسه و تطبیق برآمده و دریافته است که ترجمه حاضر، با تمام محاسن و ویژگى‌ هاى خود، نه‌ تنها نیاز جدى به ویرایش اساسى و پر دامنه دارد و باید با متن اصلى مقابله و سنجیده شود، بلکه لازم است کاستى‌ ها و نادرستى‌ هاى نحوى و زبانى آن اصلاح گردد و افزون بر این، رعایت قواعد خط نگارى، نشانه‌ گذارى، سند آورى و صفحه‌ آرایى در دستور کار قرار گیرد. بر این اساس، ایشان سه ویرایش محتوایى، زبانى و فنى در مورد این اثر، انجام داده است که با توجه به ترجمه بیست‌ و دو جلدى کتاب، در بیش از هفت هزار صفحه و به قلم نه تن از مترجمان، کارى سترگ و وقت‌ گیر و توان فرسا مى‌ باشد، به‌ ویژه که درک علمى و شیوه نگارش مترجمان این اثر، در ترجمه با یکدیگر متفاوت بوده است، چنانکه برخى از آنان ترجمه‌ اى متین و شیوا و روان ارائه داده‌ اند و برخى دیگر ترجمه‌ اى نه چندان مناسب و مطلوب؛ به همین جهت، در برخى مجلدات پاره‌ اى از عبارات و فقرات آنچنان آشفته و درهم و برهم ترجمه شده است که ویرایش آنها جز با ترجمه مجدد یا تغییر در ساختار امکان‌ پذیر نبوده است. در تفاوت شیوه مترجمان این ترجمه، همین بس که ترجمه‌ اى به خاطر حفظ امانت، بیش از حد تحت‌ اللفظى شده است و ترجمه‌ اى در اثر گرایش به فارسى‌ نویسى، موجب نامفهوم آمدن بعضى جمله‌ ها گردیده است و کاربرد تعبیرات عامیانه ناخوشایند نیز در ترجمه‌ اى دیگر به اعتبار آن خدشه وارد کرده است و برعکس، تبحر همراه با دقت نظر برخى از مترجمان، حاصل کارشان را ارزشمند جلوه داده است. البته، مخفى نماند که عموماً متن ترجمه‌ ها در تمامى مجلدات از جهت صورى هماهنگ و یکدست نبوده و در آرایش صفحات ذوق و سلیقه به کار نرفته بوده است. در هر حال، ویراستار محترم به لحاظ حجم زیاد غیر متعارف کتاب و کثرت مترجمان و نیز به منظور تسریع در کار، تصمیم گرفته است تا از همکارى ویراستارانى در ویرایش فنى بهره گیرد تا لااقل به حک و اصلاح رسم الخط فارسى و رعایت ضوابط نقطه‌ گذارى و تنظیم ارجاعات و مواردى از این قبیل اهتمام ورزند. ایشان در این اثر، اقدام به ویرایش اساسى پر دامنه محتوایى و زبانى با تمام دشوارى‌ ها و پیچیدگى‌ هاى آن نموده و بدین‌ منظور، کار خود را از مقابله متن ترجمه با اصل عربى آن آغاز کرده و همزمان به ویرایش زبانى مطالب پرداخته است که گویا در اثناى کار، با ناهماهنگى در عملکرد همکاران و اعمال سلیقه‌ هاى گوناگون مواجه گردیده و لذا خود را ملزم دیده است تا به موازات ویرایش محتوایى و زبانى، در رفع نقایص و تکمیل نواقص نوظهور همت گمارده و با عزمى جزم، کار را به گونه اى سامان دهد که حتى‌ المقدور نثر ترجمه از نظر فنى یکدست و یکنواخت گردد.

«بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار (علیهم السلام)» مشهور به بحار الانوار، مفصل‌ ترین مجموعه حدیثی شیعه است که با نظارت علامه مجلسی تألیف شده است. تألیف این کتاب که مجموعه‌ ای از آموزه‌ ها و تعالیم شیعی است، بیش از ۳۰ سال طول کشیده و گروهی از شاگردان علامه مجلسی او را در این کار یاری کرده‌ اند. مؤلف، کتاب را بر اساس ۲۵ موضوع کلی طراحی و آن را در ۲۵ جلد جای داده است (در دوره‌ های اخیر به صورت ۱۱۰ جلدی منتشر می‌ شود). در هر جلد ریز موضوعات مربوط به آن را در ابواب مختلف گرد آورده است. او در هر باب، ابتدا آیات قرآنی مرتبط با موضوع را ذکر کرده و تفسیر آنها را می‌ آورد و در مرحله بعد احادیث مربوط به آن باب را نقل می‌ کند. مجلسی تلاش کرده است که در بحار الانوار تمام موضوعات و مسائل موجود را پوشش دهد. برای مثال، این مجموعه با عنوان کتاب العقل و الجهل آغاز و با مباحث مربوط به خداشناسی و توحید، عدل الهی، و تاریخ پیامبران ادامه پیدا می‌ کند. از جلد ۱۵ تا ۵۳ چاپ ۱۱۰ جلدی، به تاریخ زندگی و فضایل پیامبر اسلام (ص) و حضرت زهرا (س) و امامان شیعه (ع) اختصاص دارد. بحار الانوار به خاطر ذکر مستند بیشتر روایت‌ های منقول از ائمه شیعه (ع)، باب‌ بندی موضوعات، شرح و بیان بسیاری از روایات، تحقیقات گوناگون کلامی، تاریخی، فقهی، تفسیری، اخلاقی، حدیثی و لغوی، نزد محققان و پژوهشگران مقامی والا داشته است؛ چنانکه با وجود حجم زیاد، از همان روزگار تألیف، نسخه‌ های خطی بسیاری از آن نوشته شده و با رواج صنعت چاپ، همه یا بخش‌ هایی از آن بارها به چاپ رسیده است. آنچه در این جلد به آن پرداخت شده است: - أبواب فضل زیاره سیّد شباب أهل الجنّه أبی عبد اللّه الحسین صلوات اللّه علیه و آدابها و ما یتبعها - باب أنّ زیارته صلوات اللّه علیه واجبه مفترضه مأمور بها و ما ورد من الذمّ و التأنیب و التوعّد علی ترکها و أنّها لا تترک للخوف - باب أقلّ ما یزار فیه الحسین علیه السلام و أکثر ما یجوز تأخیر زیارته - باب الإخلاص فی زیارته علیه السلام و الشوق إلیها - باب أنّ زیارته صلوات اللّه علیه یوجب غفران الذنوب و دخول الجنّه و العتق من النار و حطّ السیّئات و رفع الدرجات و إجابه الدعوات - باب أنّ زیارته علیه الصلاه و السلام تعدل الحجّ و العمره و الجهاد و الإعتاق - باب أنّ زیارته صلوات اللّه علیه توجب طول العمر و حفظ النفس و المال و زیاده الرزق و تنفّس الکرب و قضاء الحوائج - باب أنّ زیارته علیه السلام من أفضل الأعمال - باب فضل الإنفاق فی طریق زیارته علیه السلام و ثواب من جهّز إلیه رجلا - باب أنّ الأنبیاء و الرسل و الأئمه و الملائکه صلوات اللّه علیهم أجمعین یأتونه علیه السلام لزیارته و یدعون لزوّاره و یبشّرونهم بالخیر و یستبشرون لهم - باب جوامع ما ورد من الفضل فی زیارته علیه السلام و نوادرها - باب فضل الصلاه عنده صلوات اللّه علیه و کیفیّتها - باب فضل زیارته صلوات اللّه علیه فی یوم عرفه أو العیدین - باب فضل زیارته صلوات اللّه علیه فی أیّام شهر رجب و شعبان و شهر رمضان و سائر الأیّام المخصوصه - باب فضل زیارته صلوات اللّه علیه فی یوم عاشوراء و أعمال ذلک الیوم و فضل زیاره الأربعین - باب الحائر و فضله و مقدار ما یؤخذ من التربه المبارکه و فضل کربلاء و الإقامه فیها - باب تربته صلوات اللّه علیه و فضلها و آدابها و أحکامها - باب آداب زیارته صلوات اللّه علیه من الغسل و غیرها - باب زیاراته صلوات اللّه علیه المطلقه و هی عده زیارات منها مسنده و منها مأخوذه من کتب الأصحاب بغیر إسناد - باب زیاره مأثوره للشهداء مشتمله علی أسمائهم الشریفه - باب زیاره العباس رضی اللّه عنه علی الوجه المأثور - باب الزیارات المختصّه بالوداع - باب الزیاره فی التقیّه و تجویز إنشاء الزیاره - باب ما یستحبّ فعله عند قبره علیه السلام من الاستخاره و الصلاه و غیرهما - باب کیفیّه زیارته صلوات اللّه علیه یوم عاشوراء - باب زیاره الأربعین - باب زیارته علیه السلام فی أوّل یوم من رجب و النصف من شعبان و لیلتیهما - باب زیاره لیله النصف من رجب و یومها و قد قدّمنا فضلها - باب زیارته علیه السلام فی یوم ولادته - باب زیارات لیالی شهر رمضان و أعمالها المختصه بهذا المکان - باب زیارته صلوات اللّه علیه فی لیلتی عید الفطر و عید الأضحی - باب زیاره لیله عرفه و یومها - باب زیارته علیه السلام و سائر الأئمه صلوات اللّه علیهم حیّهم و میّتهم من البعید

این مقاله در پی شناسایی و یافتن مشترکات و تفاوت های دو فرآیند ترجمه و تفسیر قرآن است. نگارنده در راستای بیان پیوستگی های ترجمه و تفسیر در زمینه هایی چون: روند رو به رشد و تکاملی ترجمه و تفسیر قرآن در گذر زمان، تأثیر پیش باورهای کلامی، فقهی، ادبی و ... نیازهای مشترک چون پرهیز از دخالت دادن تئوریهای علمی و گرایشهای شخصی، تأویل متشابهات در ترجمه و تفسیر و نیز مبادی همسان چون لایه های معنای سخن خداوند، تعدد و وحدت مراد در کلام الهی، فهم سخن خداوند، اختلاف، تواتر و تعارض قراءت های قرآن، مبادی استدلالی کشف مراد خداوند به عنوان حلقه پیوست ترجمه و تفسیر نام می برد. در زمینه ناهمسانی های ترجمه و تفسیر از عرصه ساختار و آمایش، گوناگونی شیوه بیان، اسلوب بلاغی و سایر آرایه های کلامی سخن به میان آورده است و در پایان نتیجه می گیرد که نقاط اشتراک ترجمه و تفسیر و نیازهای مشترک آن دو بیشتر از نقاط آنهاست.

تحول در پوشش زن مسلمان و زمینه‌های بروز و ظهور آن در قرن اخیر رخدادی شایسته تأمل است. از آنجاکه استناد مسلمانان به قرآن و تفاسیر بدست آمده از آیات مربوط به زن و پوشش او در اجتماع در این تحول نقش به‌سزایی ایفا کرده است، برآن شدیم تا در این رساله، تفاسیر کهن و جدید را ذیل آیات حجاب مورد مطالعه قرار دهیم. آیات مهم مربوط به حجاب عبارتند از: وَ قُلْ لِلْمُؤْمِناتِ یَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصارِهِنَّ وَ یَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَ لا یُبْدینَ زینَتَهُنَّ إِلاَّ ما ظَهَرَ مِنْها وَ لْیَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلی‌ جُیُوبِهِنَّ وَ لا یُبْدینَ زینَتَهُنَّ إِلاَّ لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ ... وَ لا یَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِیُعْلَمَ ما یُخْفینَ مِنْ زینَتِهِن ... (نور/31)؛ یا أَیُّهَا النَّبِیُّ قُلْ لِأَزْواجِکَ وَ بَناتِکَ وَ نِساءِ الْمُؤْمِنینَ یُدْنینَ عَلَیْهِنَّ مِنْ جَلاَبِیبِهِنَّ... (احزاب/ 59)؛ وَ قَرْنَ فی‌ بُیُوتِکُنَّ وَ لا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجاهِلِیَّهِ الْأُولی...‌ (احزاب/ 33)؛ یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لا تَدْخُلُوا بُیُوتَ النَّبِیِّ إِلاَّ أَنْ یُؤْذَنَ لَکُمْ... (احزاب/53). خطاب در برخی از این آیات همسران و دختران پیامبر  و در برخی دیگر زنان مومن یا هر دو است. مفسران از سده‌های دور تا کنون به استناد این آیات کوشیده‌اند تا تعریف صحیحی از حجاب تبیین کنند. در این پژوهش، مفسر تنها به نگارندگان تفسیر ترتیبی اطلاق نمی‌شود، بلکه قرآن‌پژوهان، اندیشمندان و نویسندگان کتب و تفاسیر موضوعی که در این زمینه به تفسیر آیات پرداخته‌اند، در زمره‌ی مفسران قرآن قرار گرفته‌اند. برخی مفسران کهن قرآن که در این رساله به تبیین آرای آن‌ها پرداخته خواهد شد، عبارتند از: طبری، طبرسی، فخر رازی و ... نظر به اینکه قصد این رساله نشان دادن تحول آرای مفسران جدید است، لذا تمرکز اصلی برروی آرای مفسران جهان اسلام در حدود یکصد و پنجاه سال اخیر خواهد بود. از مفسران و قرآن‌پژوهان جدیدی که آراء و نظراتشان مورد بررسی خواهد گرفت می‌توان به طباطبایی، جوادی آملی، مطهری، بهبودی، کدیور و ترکاشوند در ایران، محمد عبده، قاسم امین، نظیره زین الدین، محمد شحرور، نصرحامد ابوزید، سید قطب، موسی صدر در جهان عرب و آمنه ودود، رفعت حسن و اسماء بارلاس در آمریکا اشاره کرد. تأکید بر این نکته ضروری است که هدف از این رساله تعیین حکم فقهی برای حجاب و پوشش نیست، بلکه این رساله در نظر دارد تا ضمن نشان دادن سیر تطور آرای تفسیری ذیل آیات مرتبط با حجاب، به بررسی تحول آرای مفسران جدید بپردازد و چیستی و چگونگی و چرایی این تحول را نشان دهد. مفسران جدید تبیینی نو از حجاب و پوشش برای زنان عرضه کرده‌اند که مفسران دوره‌های قدیم خود را در چنین موضعی قرار نداده‌اند یا دست کم کمتر به آن پرداخته‌اند. با نگاهی پدیدارشناسانه، برخی زمینه‌های بروز این تحول را می‌توان در ظهور نهضت احیای دینی، تحصیل و اشتغال زنان مسلمان، واکنش و انتقاد غرب در مواجهه با حضور زن مسلمان با پوشش در اجتماع و مسائلی از قبیل الغای برده‌داری جستجو کرد. تحولاتی از این دست سبب شد تا تفاسیر عقل‌گرایانه‌ی مفسران جدید، سمت و سویی دیگر پیدا کند.