مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

علی (ع) سر سلسله عارفان جهان اسلام ، یکی از عمیق ترین درخواستهای عارفانه و عاشقانه ی بین عابد و معبود ، عارف و معروف را توسط یکی از اصحاب سرّ و خاص خود بنام کمیل بن زیاد نخعی به یادگار گذاشته است تا تشنگان راه سلوک و عرفان به نسبت ظرفیت و استعداد خود از آن سیرآب گردند . سالک چون با بصر حقیقت بین ، بر مضامین بلند دعا نظر کند ، تلالوء انوار اسماء و صفات الهی ، در فرازهایی از دعا چشمانش را روشنایی می بخشد . از نظر عرفا ، ذات با صفت معین و اعتبار تجلّی ای از تجلّیاتش « اسم » است . صفت از لحاظ ادبی ، کلمه ای است که حالت و چگونگی چیزی یا کسی را بیان می کند و از نظر عرفا ، صفت الهی یعنی حقایق معقول کمالیّه ، پس هر حقیقت عقلانی اگر از کمال حکایت کند ، « صفت » می باشد . صفات الهی از یک دیدگاه به دو دسته ، صفات ذاتی و فعلی تقسیم می شوند و از منظری دیگر به دو دسته صفات سلبیّه ( جلال ) و صفات ثبوتیّه ( جمال ) . در خصوص ارتباط ذات با صفات الهی هم دو دیدگاه وجود دارد . عده ای چون متکلّمین معتزله و امامیه و عرفای شیعه معتقد به « عینیّت صفات با ذات » هستند و گروهی مانند برخی از متکلّمین اشاعره ، معتقد به « زائد بودن صفات بر ذات » هستند . در این تحقیق اسماء و صفات الهی بکار رفته در دعا از دیدگاه عرفانی شرح داده شده است و همچنین فراوانی اسماء و صفات نیز مورد بررسی قرار گرفته است ، که برآیند آن اینگونه بود که اسم « الله » و بعد از آن اسم « ربّ » دارای بیشترین فراوانی می باشد و بعد از آنها اسماء « سیّد » و « مولی» به ترتیب دارای بیشترین فراوانی بوده اند و از میان صفات الهی ، صفت « غفر» و بعد از آن به ترتیب صفات « ذکر » ، « فضل » ، « رحمت » ، « عزّت » ، « برّ » ، « حمد » و « توحید » بیشترین فراوانی را دارا بوده اند .

آیات پایانی سوره حشر، «هجده» صفت از اوصاف الهی را بیان کرده است که در میان آن‌ها؛ ده صفت وجود دارد که در کتاب‌های تفسیری و هم‌چنین متکلمان به بررسی این اوصاف از جوانب مختلف پرداخته‌اند. اما نکته‌ای که وجود دارد این است که برای بسیاری از این اوصاف ابهام‌ها و شبهاتی به وجود می‌آید که جای بحث دارد. برخی ابهام‌ها که در این زمینه هست به خاطر واژه‌های همسان و جانشین آن‌هاست؛ مثل واژه‌های "خالق" و "باریء" که در نگاه اول به یک معنا هستند؛ ولی به هیچ وجه در آیات به جای هم‌دیگر به‌کار برده نمی‌شود؛ و کاربرد هر یک از این اوصاف در جای خود قابل توجه است. همین‌طور به دنبال هم آمدن سه واژه "خالق" ـ "باریء" و "مصور" در مراحل آفرینش دارای حکمت است. و هم‌چنین شبهه دیگر درباره‌ی صفت "ملک" که با توجه به این‌که "ملک" به معنای پادشاهی است و پادشاهی یعنی سلطه بر زیردست خود است، "ملک قدوس" این سلطه و زورگویی از خداوند؛ تبدیل به "ملک مطلق" که سزاوار پادشاهی خداوند است، می‌شود. هم‌چنین صفت "مهیمن" بودن او که اقوال مختلفی برای آن بیان شده و جا دارد به بررسی این صفت پرداخته شود. در بعضی موارد به خاطر نوع استناد آن به خداوند شبهه برای آن وجود دارد. مانند صفت "سلام" به گونه‌ای که اسناد سلام به خداوند جایز باشد. هم‌چنین پاسخ به شبهه اسناد "مؤمن" به خداوند و فرق آن با "مؤمن" بودن بندگانش که به معنای ایمان آورنده است. شبهه دیگر در مورد اوصاف "جبار" و "متکبر" است که در بعضی آیات به عنوان یک صفت مذموم و زشت شناخته شده است؛ ولی در سوره حشر به عنوان صفتی از اوصاف ممدوح خداوند معرفی می‌شود. در این نوشتار به رفع ابهام و پاسخ‌گویی به شبهات در مورد این صفات ده‌گانه خداوندی به روش کتاب‌خانه‌ای پرداخته می‌شود. کلید واژه: ابهام، شبهه، صفات خداوند، اسماء حسنی، سوره حشر

ترجمه ماشینی: خدای آپوفاتیک الهیات منفی، خدای برگزیده فیلسوفان دینی است. خدایی که دور، جدا از هم است و به سختی می تواند مورد ستایش یا پرستش قرار گیرد، هرچند ممکن است موضوع شگفتی باشد. این از نظر پیامبران خدا نیست. با این حال، به تصویر کشیدن خدا در سنت های خداباورانه همواره با انسان گرایی همراه بوده است. در این کتاب تلاش می‌کنم به این اتهام پاسخ دهم و توضیح بدهم که متکلمان مسلمان اطهری (مقدس‌گرا) چه اعتقادی به صفات الهی دارند و چرا؟ باورمان را از کجا می گیریم؟ جایگاه معرفتی ما نقش گزارش های صادقانه نقش عقل. مکان کلام: عقل به عنوان ابزار تفاهم و زره دفاع. سنخ شناسی مواضع اسلامی در صفات خداوند. ما به چه چیزی اعتقاد داریم؟ چرا به تأیید آمودال اعتقاد داریم و چرا؟ آیا ما معتقدیم که مهم است؟ استدلال های ضد چیست؟ گزارش از سلف; تعارض با عقل؛ کامل تغییر نمی کند. خدای مرکب و تقسیم پذیری. آنتروپومرفیسم و ​​جذب. نتیجه گیری: از نظر هستی شناسی، هیچ موجود موجودی فاقد ماهیت و صفت است. از نظر اسمی، خدای آپوفاتیک وجود ندارد، و از نظر پدیداری، نمی توان آن را حس کرد یا نسبت داد، چه رسد به دوست داشتن و پرستش. در خاتمه این کار، توصیه های من به این شرح است: • برای اینکه مستحق هدایت الهی باشیم، باید نیت خود را با تقدیم واقعی به خدا خالص کنیم. همچنین باید دائماً فطره خود را اصلاح کنیم و آن را از بیماری های تعصب (حوا)، غرض باطنی (اغراض)، تقلید کورکورانه (تقلید)، عادت (عده) و حدس (غرث) شفا دهیم. این تنها از طریق کار روحانی و غوطه ور شدن در مکاشفه که توسط جامعه اول درک و اجرا شده است، انجام می شود. ما نباید دستور الهی را تابع کنوانسیون های فکری یا اجتماعی رایج کنیم یا پیوندهای بیگانه و گفتمان های خارجی را به سیستم هرمنوتیکی خود پیوند بزنیم. ما باید اعتقاد خود را به برتری معرفتی و خودکفایی وحی به عنوان منبع نهایی حقیقت در مورد غیب تأیید کنیم. این هرگز ما را ملزم نمی کند که منصب عقل را به چالش بکشیم یا ارزش آن را در درک وحی و دفاع از آموزه های آن کم کنیم. اعتقاد ما به خدا باید ریشه در تبرئه او از همه کاستی‌ها و بی‌قیاس بودن مطلق او (تنزیه) و تصدیق اصالت او در صفات او باشد که با آن خود و رسولش او را توصیف کرده است. در تصدیق صفات الهی، هرگز نباید به اصطلاح «همراهان» را بپذیریم. استنباط از عالم شهادت درباره عالم غیب هم غیر عقلانی است و هم خطرناک. ما باید به ائمه این دین، فارغ از موافقت و مخالفت خود، احترام بگذاریم. هنگامی که مجبور به مخالفت هستیم، باید به کسانی که عمر خود را صرف خدمت به خدا و آرمان او کرده‌اند، محبت کنیم و احترام لازم را به آنها نشان دهیم. مردم باید از سردرگمی بحث های درون اسلامی بر سر عقیده در امان بمانند و اصول عقیده را آموزش دهند که به اندازه کافی حفاظ برای آنها فراهم کند. پس مردم باید از نظر روحی ارتقاء یابند تا بخواهند خدا را طلب کنند و رضایت او را جلب کنند. وقتی صحبت از صفات الهی به میان می‌آید، معلمان باید فهم خود را با تنزیه تدارک ببینند و قدرت بلاغی و غنای وحی را بدون ایرادات فکری در دل‌هایشان جاری کنند.

ترجمه ماشینی: این کتاب به صورت تفسیری اجمالی از اسماء و صفات الهی در قرآن کریم نوشته شده است. دیدگاه برخی از علمای بزرگ مسلمان را از مکاتب بزرگ «شیعه و سنی» بررسی می‌کند و تفسیری کوتاه از موضوعات مورد بررسی ارائه می‌کند. هدف اصلی این کتاب تبیین معانی، انواع و مراتب 100 اسم الهی (1+99) است.

صفات الهی، تحلیلی جذاب از خدای یهودیت، مسیحیت و اسلام از منظر الهیات عقلانی.

امروزه نظریه عینیت صفات با ذات به عنوان تفسیری از توحید صفاتی، اندیشه‌ای معروف و متداول در میان متکلّمان امامیه تلقّی می‌شود. انتساب این اندیشه به مدارس کلامی امامیه، خصوصاً پیش از رونق فلسفه صدرایی به صورت جدّی مورد تردید است. بررسی آثار و شواهد نشانگر آن است که نه تنها در این مدارس اثری از نظریه عینیت صفات با ذات قابل ‌مشاهده نیست، بلکه گرایش ایشان به نظریه نفی صفات، به عنوان رقیب نظریه عینیت، از ادلّه و شواهد فراوانی برخوردار است. این نوشتار با روش مطالعه اسنادی با تحلیل گزارش‌های تاریخی و نیز بررسی کلمات و مبانی متکلّمین امامیه در دو مدرسه کوفه و قم، در صدد رصد نظریّه نفی صفات در این دو مدرسه است. بررسی گزارش‌های کلامی و نیز کلمات متکلمان شاخص این دو مدرسه، یعنی زراره، هشام بن حکم و مؤمن الطاق، نشان از صحّت انتساب نظریه نفی صفت به ایشان دارد. نقل صریح احادیث نفی صفت بدون هیچ‌گونه تفسیر و تأویل، روایات نفی توصیف، روایات نفی وساطت صفت میان ذات و افعال الهی، روایات حدوث اسماء، تفسیر سلبی و کارکردی صفات و پرهیز از تفسیر اثباتی، و نیز اظهار تنافی اثبات صفت با آموزه توحید ذاتی و لزوم محدود شدن ذات، برخی از ادلّه و شواهد انتساب نفی صفت به این دو مدرسه کلامی است.

ترجمه ماشینی: صفات الهی مفهوم سنتی خداباوری خدا را به عنوان کامل ترین موجود ممکن بررسی می کند و از صفات اصلی الهی که از این درک سرچشمه می گیرد -شخصیت، تعالی، وجود، همه جا حضور، دانایی مطلق، قدرت مطلق، خیر کامل، وحدت، سادگی و ضرورت بحث می کند. این استدلال می‌کند که تصور زمان‌گرا از خدا بر اساس الاهیات کامل بودن باید بر تصور زمان‌گرا ترجیح داده شود، اما اگر اینطور باشد که خدای موقت وجود داشته باشد تا خدای موقت، او همچنان وجود دارد. «به اندازه کافی عالی» که بتوان آن را خدای خداباوری به حساب آورد.

ترجمه ماشینی: گزارشی روشن و سازنده از ماهیت و صفات خدا ارائه می دهد و تصویر کتاب مقدسی از خدا را در ارتباط با جهان با پرسش های برجسته فلسفی و الهیاتی به گفتگو می آورد.