جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

عنوان :

ﻧﻘﺪ ﻧﮕﺎه ﺗﻄﺒﯿﻘﯽ ﻣﺤﻤﺪ ارﮐﻮن ﺑﻪ ﻋﻘﻞ اﺳﻼﻣﯽ و ﻋﻘﻞ ﻏﺮﺑﯽ

نویسنده:

محمد عرب صالحی, سعید متقی‎فر

نوع منبع :

مقاله , نقد دیدگاه و آثار(دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات) , مطالعه تطبیقی

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

کلیدواژه‌های اصلی :

معرفت شناسی اسلامی , نواندیشی دینی , معرفت شناسی غربی(مقابل معرفت شناسی شرقی) , معرفت شناسی معاصر

چکیده :

یکی از موضوعات مورد توجه اندیشمندان اسلامی، واکاوي در علت هاي انحطاط جامعه مسلمانان است که ضرورت و اهمیت پرداختن به آن، بر کسی پوشیده نیست. در این واکاوي برخی روشنفکران مسلمان عقل اسلامی را یکی از مهمترین علل انحطاط جهان اسلام می دانند . محمد ارکون از دو روش آسیب شناختی و تطبیقی براي نقد عقل اسلامی بهره می گیرد. نوشتار حاضر، بررسی روش تطبیقی وي در نقد عقل اسلامی است. او در این روش با یکسا ن پنداشتن عقل کلیسا و عقل اسلامی، می کوشد ناکارآمدي عقل دینی را اثبات کند. ارکون عقل دینی را با عقل هاي فلسفی ، علمی، مدرن و پست مدرن مقایسه کرده و معتقد است، به حاشیه رفتن عقل دینی در غرب توسط عقل هاي مذکور، علت آغاز پیشرفت هاي مادي غرب است. در اینجا سؤال اول این است که آیا یکسان پنداري عقل کلیسا و عقل اسلامی صحیح است؟ دوم اینکه نگاه تطبیقی ارکون بین عقل اسلامی و عقل هاي پی شگفتۀ غربی چه اندازه اعتبا ر دارد؟ مقالۀ حاضر بعد از مفهوم شناسی واژگان کلیدي، در چهار بخش به نقد و بررسی نگاه تطبیقی ارکون بین عقل اسلامی با عقل فلسفی، عقل علمی، عقل مدرن و در نهایت عقل پست مدرن می پردازد. نظر نویسندگان این است که بی توجهی به تفاو تهاي عقل کلیسا و عقل اسلام اصیل، باعث اشتباه ارکون در نگاه تطبیقی بین عقل اسلامی و عقل غربی شده است؛ بلکه فاصله گرفتن از ویژگی هاي عقلانیت اسلام اصیل که توسط مفسرین واقعی آن یعنی اهل بیت نبی مکرم اسلام تبیین می گردد، خود یکی از علل اصلی عقب ماندگی مسلمانان است.

صفحات :

از صفحه 5 تا 35

مشخصات اثر

عنوان :

الخطاب الدینی عند محمد ارکون من خلال مشروعه الفکری

نویسنده:

اغضابنة الطاوس

نوع منبع :

رساله تحصیلی , کتابخانه عمومی

منابع دیجیتالی :

متن کامل پایان نامه

مشخصات اثر

عنوان :

دیرینه شناسی اخلاق و سیاست در اسلام

نویسنده:

محمدمهدی خلجی

نوع منبع :

مقاله , کتابخانه عمومی

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

مشخصات اثر

عنوان :

محمد ارکون و کاربست پساساختارگرایی در نقد عقل اسلامی

نویسنده:

حامد علی اکبرزاده حامد، مصطفی سلطانی

نوع منبع :

مقاله , کتابخانه عمومی

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

وضعیت نشر :

تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی,

کلیدواژه‌های اصلی :

عقلانیت دینی , نواندیشی دینی , معرفت شناسی معاصر , معرفت شناسی پسا ساختار گرایی , نقد عقل اسلامی محمد ارکون

کلیدواژه‌های فرعی :

محمد ارکون , ساختارگرایی , دیرینه‎شناسی فوکو , زبان شناسی , اسلام شناسی تطبیقی , فلسفه واسازی دریدا , اندیشه های ژاک دریدا , اندیشه فوکو , نظریات فوکو , اسلام‌شناسی , نظریات محمد ارکون , پسا ساختارگرایی فوکو , نظریه تبارشناسی فوکو , زبان‌شناسی تطبیقی ,

چکیده :

محمد ارکون یکی از مهم ترین روشنفکران جهان اسلام در سال های اخیر است که تلاش می کند در پروژه ای با عنوان نقد عقل اسلامی، خوانشی نوین از میراث فکری اسلامی و نحوه شکل گیری و رشد آن ارائه دهد و با تبیین نقاط چالش برانگیز عقل اسلامی، به نقد قرائت های سنتی، سلفی و شرق شناسانه از اسلام بپردازد. او روشی تلفیقی را در این عرصه پی می گیرد اما روش پساساختارگرایی در نقد وی نمود بیشتری دارد.ارکون در پساساختارگرایی تحت تاثیر فیلسوفان پست مدرن فرانسوی، همچون میشل فوکو و ژاک دریدا است و به خوبی توانسته همان رهیافت ها را در اندیشه اسلامی دنبال کند. او در سایه این روش از تبارشناسی و واسازی عقل اسلامی سخن می گوید و تلاش می کند به زعم خویش، نگرش های اسطوره ای، راست کیشی، جزم اندیشی، فهم های انحصاری رجال دین و انگاره های خیالین را کنار نهاده و به نااندیشیده هایی بپردازد که تاکنون از دید اندیشمندان اسلامی پنهان بوده است.در این مقاله نحوه کاربست روش پساساختارگرایی توسط ارکون در نقد عقل اسلامی واکاوی و تحلیل می شود.

صفحات :

از صفحه 119 تا 144

مشخصات اثر

عنوان :

النص وآليات القراءة: محمد أركون، نصر حامد أبوزيد

نویسنده:

عبد القادر بودومة

نوع منبع :

مقاله

منابع دیجیتالی :

متن

مشخصات اثر

عنوان :

خوانشی اسلامی از فلسفۀ اخلاق یونان؛ نگاهی هرمنوتیکی به تهذیب الاخلاق مسکویه

نویسنده:

مهدی خزایی، مصطفی یونسی

نوع منبع :

مقاله , کتابخانه عمومی

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

وضعیت نشر :

قم: پژوهشگاه علوم وحیانی معارج,

کلیدواژه‌های اصلی :

ابن مسکویه , هرمنوتیک , فلسفه یونان , فلسفه ارسطو , خلق , فلسفه اخلاق (عام) , زبان‌ , تهذیب الاخلاق , هرمنوتیک و اخلاق , هرمنوتیک (فلسفه)

کلیدواژه‌های فرعی :

اخلاق نیکوماخوس , لوگوس , مدنی بالطبع , شهروند , پراکسیس , اپیستمه , تخنه , پولیس (πολις) , ماهیت سعادت حقیقی , حکمت , دین اسلام (دامنه ادیان پیشرفته) , فلسفه سیاست , اخلاق مدنی , آرته , ریطوریقا , فرونسیس , دیکه , بینامتنیت ابن مسکویه , شهروند یونانی , فیلو , نظریه لذت حسی , نظریه سعادت روحانی , نظریه سعادت نفس و جسم ,

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی

چکیده :

چگونگی شکل‌گیری و تحول مفاهیم و انتقال آن به فرهنگ و تمدن دیگر، جسارتی سترگ در فهم اندیشه است. نوشتار پیش رو، متن «تهذیب الاخلاق» را برای بررسی انتخاب کرده، تا با نگاهی هرمنوتیکی (تفسیری)، از چگونگی تحول مفاهیم اخلاقی یونان، نحوۀ انتقال و برگردان آن به فرهنگ و اندیشۀ اسلامی، گزارشی فراهم آورد. پرسش این است: با توجه به شیوۀ هرمنوتیکی، فهم مفاهیم اخلاقی نزد مسکویه چگونه است؟ «تهذیب الاخلاق» متنی است که مفاهیم اخلاقی و بنیان‌های این مفهوم را در درون نظام زبانی ـ واژگانی خود جای داده است. تبار متن تهذیب الاخلاق را می‌توان در «اخلاق نیکوماخوسِ» ارسطو، به عنوان بینامتنیت مسکویه، انگاشت. بنیاد‌های فلسفی ـ اخلاقی متن تهذیب الاخلاق نزد ارسطو و مسکویه یکسان نیست. پولیس (شهر ـ دولت)، فرونسیس (عمل)، ریطوریقا (سخنوری)، پراکسیس (کنش) و دیکه (عدالت) مفاهیم کلیدی برای تبیین بنیان‌های فلسفۀ اخلاق نزد ارسطو است. در حالی که فضیلت، سعادت، خرد و مدنیت، مفاهیمی هستند که در نظام اخلاقی مسکویه برجسته‌اند. واژه‌ها به شکل یونانی آن نزد مسکویه حاضر نیست، اما مسکویه فهم و ترجمه‌ای از این مفاهیم بیان کرد که بنیان‌های اخلاق فلسفی را پی‌ریزی کرد. نوشتار پیش رو تلاشی است برای فهمِ تحولِ مفاهیمِ اخلاقی در حوزۀ فکر اسلامی؛ به منظور نشان دادن «امکان شکل‌گیری دانش فلسفی اخلاق» در اسلام دورۀ میانه.

صفحات :

از صفحه 61 تا 80

مشخصات اثر