جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

فارسی  |   العربیه  |   English  

در تلگرام به ما بپیوندید

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
Religion within the boundary of pure reason
نویسنده:
کانت. مترجم: جی. دبلیو. سمپل
نوع منبع :
کتاب , ترجمه اثر
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
Edinburg: ,
چکیده :
دین در محدوده عقل تنها شرح مقابله خیر و شر در وجود انسان و بروز آثار آن در رفتارهای فردی و اجتماعی است. این کتاب در چهار فصل تدوین یافته است: در فصل نخست از بنیاد 'شر 'در طبیعت انسان و مقابله 'خیر ' با آن سخن گفته سپس درباره لزوم انقلابی اساسی در شخصیت انسان برای اصلاح اخلاقی توضیح داده می‌شود. فصل دوم به تضاد میان دو اصل خیر و شر در وجود انسان اختصاص یافته و چگونگی حاکمیت اصل 'شر 'بر وجود انسان به بحث گذاشته می‌شود. در فصل سوم چگونگی استقرار اصل 'خیر 'از طریق تاسیس جامعه مدنی اصول الهی (عقلانی) تشریح شده است .در فصل پایانی نیز پس از بیان معنی و مفهوم خدمت دینی شبه خدمت یا خدمت کاذب نقد می‌شود. #کتابناک
درسگفتار روشنگری و فلسفه کانت
نوع منبع :
صوت , درس گفتار،جزوه وتقریرات
منابع دیجیتالی :
چکیده :
در درسگفتار فلسفه کانت متکفل بحث از زمینه و زمانۀ شکل گیری آثار ایمانوئل کانت، مهمترین فیلسوف عصر روشنگری است. در شش جلسه نخست، تحولاتی که در مغرب زمین زمینه ساز پیدایی عصر روشنگری شده، به روایت ارسنت کاسییرر و برخی دیگراز مورخان تبیین شده است. پس از آن، مضامین اصلی ۳ کتاب ” نقد عقل محض”، ” نقد عقل عملی” و ” نقد قوه حکم” ، سه گانۀ مشهور و دوران ساز کانت، به تفصیل به بحث گذاشته شده است. ?می‌توان گفت جلسه نخست “روشنگری و فلسفه کانت” حول دو مبحث گردید.یکی بازگشت از بینش اسطوره ای به بینش عقلانی و دیگری پاردایم شیفت روش شناختی نیوتونی. ✅۱)عصر روشنگری با فرهنگ یونانی که ناظر به ۴۰۰ الی ۵۰۰ سال قبل از میلاد بود قرابتی دارد.در آن دوران هم فرهنگ یونان با خردورزی عجین شده بود و در مقام نقد و نفی خرافات گام برداشته بودند.گفته اند یکی از دستاورد های عصر روشنگری یونان باستان،پیروزی بینش عقلانی بر بینش اسطوره ای بوده است.مشخصا در حوزه پزشکی می توان از بقراط نام برد.او بر خلاف کثیری از هم عصران خود که معتقد بودند بیماری بر اثر ورود روح خبیث به بدن بیمار است که بوجود می آید، از تبیین علی چگونگی سر بر آوردن بیماری ها سخن به میان آورد. به این معنا گفته اند که بینش اسطوره ای به زیر کشیده شد.عصر یونان باستان و عصر روشنگری قرن هجدهم(با وجود بیست و دو قرن فاصله زمانی) قرابتی دارد.این قرابت ها عبارتند از چرخش اندیشه به سوی سرشت درونی نفس درک کننده و ارجحیت دادن به بررسی تکوینی و تجربی زندگی روانی انسان و پژوهش درباره امکان شناخت علمی و محدودیتهای آن و علاقه پرشور به بحث درباره مسائل زندگی فردی و اجتماعی و نیز راهیابی فلسفه به فرهنگ عمومی و ترکیب جنبش علمی با جنبش ادبی.شالوده روشنگری سده هجدهم بینش این جهانی (سکولار) از زندگی است که طی رنسانس در هنر،دین،سیاست و علم طبیعی شکل گرفت. ✅۲)یکی از پیامبران عصر روشنگری نیوتن است.و فیلسوفان و مورخان و جامعه شناسان قرن هجدهم آورده اند که به چه میزان تاثیر وی زیاد بود.چنانچه که کانت هم تحت تاثیر وی بود.مشی ای که او انتخاب کرد آمیزه ای است از مشی تحلیلی و تجربی.این مشی بر خلاف پیشینیان خود بود.زیرا روش نیوتن روش قیاسی محض نیست بلکه روش تحلیلی است.وی با ارائه تعدادی اصول موضوعه یا مفاهیم کلی و یا اصول متعارفی آغاز نمی کند تا بر پایه استنتاج انتزاعی راه را برای شناخت امر جزیی یا “امر واقعی” هموار کند.شیوه پژوهش نیوتون درست در جهت مخالف حرکت می‌کند یعنی پدیدارهای او یافته تجربی اند و هدف پژوهش او یافتن اصول است.پس راه و روش نیوتونی این نیست که از مفاهیم و اصول موضوعه آغاز کنیم تا به پدیدارها برسیم بلکه برعکس باید از پدیدارها آغاز نماییم و پس از مطالعه پدیدار ها،مفاهیم و اصول را استخراج کنیم.بنابراین مشاهده،یافته های علم را بوجود می آورد و یافتن اصول و قوانین،موضوع پژوهش علم می شوند. به ین ترتیب روش شناختی نو وجه ممیز اندیشه سده هجدهم(عصر روشنگری) است.در اینجا روش مفاهیم علمی هم تحلیلی است و هم ترکیبی.در اینجا میان اندیشه و تجربه یه تعامل برقرار می شود.اگر بخواهیم با مثالی این را روشن تر کنیم می‌توانیم به گالیله استناد کنیم.گالیله نمونه کلاسیگ این فراگرد تجزیه و ترکیب را در کشف مسیر سهمی شکل پرتابه ها ارائه می‌دهد.شکل مسیر یک جسم پرتاب شده را نمی‌توان با مشاهده مستقیم توصیف کرد؛زیرا چنین مسیری را نمی توان تنها با مشاهدات بسیار به دست آورد.مسلم است که از طریق مشاهده حرکت پرتابه ها می‌توان برخی ویژگی های کلی را به دست آورد.مثلا می توان دید که گلوله توپ پس از شلیک شدن نخست یک سیر صعودی دارد و سپس یک سیر نزولی.اما صرف مشاهده از تعیین دقیق مسیر گلوله فرو می‌ماند.زمانی به درک حقیقتا ریاضی یک پدیدار نائل می شویم که وقوع آن پدیدار را تا شرایط اولیه اش پیگیری کنیم یعنی موفق شویم هر یک از مجموعه شرایطی را که به طور همزمان وقوع آن پدیدار را تحت تأثیر قرار می‌دهند از یکدیگر جدا نماییم و سپس هر مجموعه از شرایط را با در نظر گرفتن قوانینشان به طور مجزا بررسی کنیم. فلسفه روشنگری روش شناختی فیزیک گالیله ای و نیوتنی را می‌پذیرد و بی درنگ شروع به تعمیم آن می‌کند.اندیشه سده هجدهم به این خرسند نیست که روش تحلیلی را صرفاً ابزار عقلی فیزیک-ریاضی بداند بلکه روش تحلیلی را همچون وسیله ای لازم و ضروری برای هرگونه تفکری به طور عام می‌شناسد.
برهان وجودی در الاهیات پویشی هارتسهورن
نویسنده:
محمدعلی مبینی
نوع منبع :
کتابخانه عمومی , نمایه مقاله
چکیده :
چارلز هارتسهورن، تقریری جدید از برهان وجودی آنسلم ارائه می دهد که متناسب با مفهوم مورد پذیرش او از خداست. از دیدگاه او، نه طرفداران آنسلم و نه مخالفان او فهم صحیحی از برهان اصلی آنسلم نداشته اند. او خطای این متفکران را به جهت تبعیت از گانیلو می داند که فصل دوم خطابه را در تقریر برهان وجودی ملاک قرار داده و فصل سه و چهار را نادیده گرفته است. هارتسهورن اکثر کتاب هایی را که دربارة برهان وجودی آنسلم بحث کرده اند، دارای این وجه مشترک می داند که به نکات مهمی که آنسلم در فصل های سه و چهار خطابه بیان کرده و بارها در پاسخ به گانیلو تکرار کرده است، توجه نکرده و فقط به استدلالی که در فصل دو آمده اکتفا نموده اند.
برهان وجودی آنسلم
نویسنده:
منصور نصیرى
نوع منبع :
کتابخانه عمومی , نمایه مقاله
چکیده :
برهان وجودی، از بحث انگیزترین براهینی است که اندیشمندان غربی پس از طرح آن از سوی آنسلم به بحث و بررسی آن و مسائل مربوط به آن پرداخته اند. جذابیت آن چندان است که حتی در عصر حاضر نیز بحث دربارۀ آن در میان اندیشمندان، رایج است و برخی با ارائة تقریرهای جدید، آن را تأیید کرده اند. در مقالۀ حاضر، سعی شده تا به اختصار دیدگاه الاهی دانان و فیلسوفان برجستۀ غرب دربارۀ این برهان، در قالب سیر تاریخی، تبیین و بررسی شود. از آن جا که در تاریخ اندیشه، گونیلو نخستین کسی است که نسبت به این برهان واکنش نشان داده و آن را رد کرده است، ابتدا به نقدهای گونیلو اشاره شده و سپس پاسخ آنسلم به وی آورده شده است. در ادامه به نقدهای آکویناس و دیدگاه های دکارت، اسپینوزا، لایبنیتس و نقدهای کانت، فیلسوفان زبان و دیدگاه مدافعان معاصر این برهان همچون مالکوم پرداخته شده است و در نهایت نیز دیدگاه خود دربارۀ این برهان را مطرح و به مقایسه و بیان وجه تفاوت اساسی آن با برهان صدیقین اشاره کرده ایم.
امکان تکثّر ادلّة اثبات وجود خدا در خداشناسی (بر اساس تبیین قاعدة برهان واحد بر مطلوب واحد)
نویسنده:
هاشم قربانی,احد فرامرز قراملکی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
چکیده :
جستار پیش رو، با طرح چالشی بر تکثّر براهین و ادلة اثبات خدا، رهیافت هایی برای امکان تکثّر و فراوانی براهین و ادلّه پیش می نهد. در این مقال، بر اساس آموزه های فلسفی و منطقی سنت اسلامی، قاعده ای طراحی می گردد که بر اساس آن، بر مطلوب واحد، برهانی بیش نمی توان داشت. بنابراین، فراوانی براهین اثبات خدا، که در گزارشات فیلسوفان آمده است، با این قاعده، به چالش کشیده می شود. راه کارهای برون شد از این دشواره، در قالب سه رهیافت: رهیافت فلسفی؛ مبنی بر تکثّر براهین لمّی تحلیلی، و نیز تکثّر براهین انّی تحلیلی در اثبات وجود خدا، رهیافت منطقی؛ مبنی بر تکثّر در صورت برهان ها و استدلال ها، و رهیافت مبتنی بر تکثّر در مقام تقریر ارائه می شود.
ناسازگاری های خدا از دیدگاه مرلو - پونتی و نقد آن
نویسنده:
هدایت علوی تبار
نوع منبع :
مقاله , نقد دیدگاه و آثار(دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات) , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
چکیده :
مرلو- پونتی مفهوم خدا را، به عنوان واجب الوجود، با مبانی فلسفی خویش ناسازگار می داند. از نظر او هیچ چیز در این عالم واجب و ضروری نیست و همین عدم ضرورت باعث می شود تا همه چیز تبیین نشده، مبهم و، در نتیجه، شگفت باشد. اما الهیات با فرض وجود یک موجود ضروری، یعنی خدا، همه چیز را تبیین می کند و شگفتی را نابود می سازد. همچنین، وجود خدا آزادی انسان را سلب می کند زیرا حضور موجود قادر مطلق و عالم مطلق، انسان را به یک شی فرو می کاهد و جایی برای فعالیت خلاق او باقی نمی گذارد. بدین ترتیب الهیات که به دنبال تبیین کردن و ضرورت بخشیدن به همه موجودات و رسیدن به یقین است در مقابل فلسفه قرار می گیرد که درپی حفظ عدم ضرورت، ابهام و شگفتی وجود است. از سوی دیگر اعتقاد به خدا اخلاق را ناممکن می سازد زیرا توسل به هر امر مطلق، از جمله خدا، منجر به اخلاقی می شود که مبتنی بر ارزش های مطلق است و این اخلاق شایسته خدایان است نه انسان ها. اخلاق بشری مبتنی بر ارزش های نسبی است. در ادامه مقاله نظر منتقدان مرلو- پونتی بیان می شود.
محدود بودن امکانات عقلی بشر برای معرفت خدا
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
دائرة المعارف اسلامی طهور,
آیه فطرت
عنوان :
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
دائرة المعارف اسلامی طهور,
کلیدواژه‌های اصلی :
تحلیل تکثر معنای زندگی در فلسفه ملاصدرا
نویسنده:
عبداله صلواتی، عین اله خادمی، لیلا پوراکبر
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
مسئله محوری مقاله حاضر بررسی و تحلیل تکثر معنای زندگی از دیدگاه ملاصدر است. نگارندگان در این مقاله با استفاده از مبانی ملاصدرا در سه ساحت معرفت‌شناختی، هستی‏شناختی و انسان‏ شناختی به تحلیل و تبیین تکثر معنای زندگی پرداخته‏اند. در این جستار، در ساحت معرفت‏شناختی با تکیه بر دو نگرش ثبوتی و اثباتی ملاصدرا نسبت به زندگی، تکثر معنای زندگی را تحلیل خواهیم کرد. در بعد هستی‌شناختی با استفاده از دو نظام نظام وحدت تشکیکی و وحدت شخصی وجود، در قالب ظهور متفاوت اسمائی و تکثر ظهورات با استفاده از مؤلفه‏های چون خداوند، دین و عشق به حق‏تعالی، به تحلیل تکثر معنای زندگی می‌پردازیم. در ساحت انسان‌شناختی نیز با استمداد از تبیین کثرت نوعی انسان در دو نظام وحدت تشکیکی و وحدت شخصی وجود، این مسأله را واکاوی خواهیم کرد.
صفحات :
از صفحه 67 تا 90