آثار پر استناد | کتابخانه مجازی الفبا

آثار پر استناد | کتابخانه مجازی الفبا

کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی

فارسی  |   العربیه  |   English  
telegram

در تلگرام به ما بپیوندید

public

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
header
headers
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
  • تعداد رکورد ها : 257
نقشه و نقشه نگاری در تمدن اسلامی
نویسنده:
محمدحسین گنجی , امیرهوشنگ انوری
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: پژوهشكده تاريخ اسلام,
چکیده :
تمدن اسلامی یکی از چند تمدن اصلی و تاریخ ساز بشر است و نقشه، از جمله دستاوردهای با ارزش این حوزه ی تمدنی است که تا کنون به گونه ای شایسته، در کانون توجه محققان ایرانی قرار نگرفته است. این مقاله با بررسی کرنولوژیک نقشه های جغرافیایی، نقشه نگاران و مکتب های نقشه کشی در تمدن اسلامی از تولد تا اوج و سپس انحطاط این رشته، با مراجعه به منابع و اطلاعات محدود و پراکنده ی موجود در این زمینه، به سیر تاریخی و ماهیت علمی نقشه کشی در تمدن اسلامی پرداخته و ضمن شناسایی تاثیر دستاوردهای اقوام پیشین در نقشه نگاری اسلامی، نشان می دهد که مسلمانان، چگونه با نوآوری ها و آفرینش های چشمگیر خود، به غنای علمی این حوزه افزودند.
صفحات :
از صفحه 97 تا 126
بازشناسی ردیه های اندیشه گران جهان اسلام بر ادعاهای ارنست رنان
نویسنده:
نصراله صالحی
نوع منبع :
مقاله , نقد دیدگاه و آثار(دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات) , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: پژوهشكده تاريخ اسلام,
چکیده :
ارنست رنان، دانشمند و خاورشناس فرانسوی، با ایراد یکی از بحث برانگیزترین خطابه های خود با عنوان «اسلام و علم» در دانشگاه سوربن (23 مارس 1883م)، و سپس انتشار آن در ژورنال د دبا (Journal des Debats)آغازگر یک رشته مباحثات فکری و مجادلات قلمی در جهان اسلام و غرب شد. خطابه ی رنان، در مدت کوتاهی به زبان های آلمانی، انگلیسی، و بعد عربی، ترکی، اردو و فارسی ترجمه شد. اندیشه گران جهان اسلام، از سید جمال الدین اسدآبادی که در پاریس اقامت داشت، تا اندیشه گران دیگری نظیر نامق کمال، رشید رضا، عبدالرزاق، عطاءالله بایزید اوف، محمد حمیدالله، جلال نوری و دیگران، در پاریس، مصر، عثمانی، قازان، هند و پاکستان اقدام به نوشتن ردّیه های متعددی بر ادّعاهای ارنست رنان کردند. خود این ردّیه ها بعدها به یکی از موضوعات مهم پژوهشی پیرامون شخصیت فکری سید جمال الدین اسدآبادی تبدیل شد. با این حال، در ایران، این مسئله، هنوز ناشناخته است. در هیچ منبع فارسی، بجز ردیه ی سید جمال، نمی توان سراغی از ردّیه های دیگر گرفت. در حالی که بیشتر ردّیه های مذکور، از دوره ی عثمانی، به زبان ترکی ترجمه و یا تألیف شده است. در این مقاله، برای نخستین بار مهم ترین ردّیه های متفکران جهان اسلام، مورد بررسی و بازشناسی قرار گرفته است. مقاله، عمدتاً با استفاده از منابع ترکی عثمانی و ترکی استانبولی، به رشتة تحریر درآمده است.
صفحات :
از صفحه 59 تا 76
مبانی و روش های تفسیر قرآن
نویسنده:
عباسعلی عمید زنجانی
نوع منبع :
کتاب
وضعیت نشر :
تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی,
چکیده :
کتاب «مبانی و روش های تفسیر قرآن» نوشته عباسعلی عمید زنجانی است. مؤلف در این کتاب روش های تفسیری را بحث نموده، وی در فصل اول، ضرورت شناخت قرآن را بررسی، آنگاه به سیر تحول تفسیر پرداخته، آن را در دو مذهب شیعه و اهل سنت به صورت جداگانه بررسی و تالیفاتی از آنان را نام می‌ برد. در فصل دوم وجوه شناخت قرآن را بحث و در ادامه آن علل اختلاف در تفسیر قرآن را بررسی می‌ نماید. ابتدا واژه تفسیر را معنا نموده آنگاه معنای اصطلاحی آن را در کلام مفسران و دانشمندان علوم قرآنی مورد بررسی قرار داده است. یکی از مباحث مهم در این فصل مساله علل اختلاف در تفسیر قرآن است. وی در ابتدا تفسیر در زمان پیامبر و توسط آن حضرت را توضیح داد. در ادامه علل پیدایش اختلاف تفسیر را در محورهای زیر بررسی می‌ کند: پیدایش مذاهب مختلف، نفوذ افکار و انتقال علوم به بلاد اسلامی، اصالت عقل و اعتماد به رای، اختلاف مردم به درک معارف قرآن. در فصل دوم پس از بیان معنای تاویل از نظر لغت و ذکر اقوال برخی از مفسران در این باره، بعضی از روایات که در آنها بحث تاویل وجود دارد را ذکر نموده آنگاه بحث می‌ کند که آیا همه قرآن تاویل دارد یا برخی از آیات آن، به جهت توضیح آن اقوال و نظرات مفسران را ذکر نموده است. در فصل سوم مبانی و روش های تفسیری و تقسیم بندی هایی که از طرف صاحب نظران ارائه شده را توضیح می‌ دهد و به همین مناسبت شرائط و منابع و آداب تفسیر قرآن را ذکر نموده است. همچنین ابتدا دیدگاه های مفسران همچون طبری، ابن عباس را درباره تقسیم بندی تفاسیر مطرح نموده، در ادامه مذاهب و مناهج تفسیری را نام می‌ برد. در فصل چهارم تفسیر نقلی را بررسی می‌ کند و به همین مناسبت روایاتی که می‌ توان به آنها استناد نمود را ذکر و پاسخ آنها را می‌ دهد. در فصل پنجم تفسیر به رای را مورد بحث قرار داده و مفاد روایات وارده در این باب را بررسی، آنگاه برخی از موارد تفسیر به رای را ذکر نموده است. نویسنده فصل ششم را اختصاص به تفسیر رمزی، اشاری و شهودی داده و فصل هفتم مربوط است به تفسیر عقلی و اجتهادی که در آن دلایل این نوع تفسیر را از نظر قرآن عقل و سیره علمای اسلام مورد بررسی قرار داده است. در فصل هشتم تفسیر قرآن به قرآن و در فصل نهم تفسیر قرآن بر اساس کتاب و سنت و عقل مورد بحث قرار گرفته است.
بررسی و نقد علم مقدس از نگاه نصر
نویسنده:
فاطمه احمدی
نوع منبع :
مقاله , نقد دیدگاه و آثار(دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات)
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی,
چکیده :
رویکرد نصر به مساله رابطه علم و دین، از زاویه کلامی سنت گرایانه، نوین است. وی با استفاده از یک رویکرد درون دینی، با روش تاویل آموزه های ادیان و گزاره های فلسفی و عرفانی سنت های مختلف، در پی آشکارسازی دیدگاه حقیقی دین و سنت، و گرایش های معرفتی درون آن در باب خدا، انسان، و جهان بر می آید و از این رهگذر، نه تنها درصدد نشان دادن سازگاری دین با نظریات علمی نیست، بلکه تقابل دیدگاه علمی رایج را با دیدگاه دینی نشان می دهد. از نظر وی علم واقعی و حقیقی در سازگاری با معرفت حقیقی دینی است. پیونددهنده معرفت حقیقی و یقینی علمی و دینی و زمینه ساز گفتگو میان آن دو، متافیزیک یا معرفت قدسی است که ابزار آن شهود عقلی می باشد. گفتگوی عناصر مثبت و یقینی علم جدید با دین در چارچوب متافیزیک میسر است و بدین ترتیب می توان از علم مقدس سخن گفت. با نگاهی نقادانه باید گفت از نظر وی وظیفه علم آن است که اطلاعات و شناختی از همه ابعاد و مراتب موجودات در اختیار انسان قرار دهد و الهیات باید پرتو وحی را بر مشاهدات این جهان بشر بیفکند؛ یعنی بین شناخت های بشری و وحی الهی ارتباط و اتصال برقرار گرداند. اما عبارات نصر در برخی مواضع موهم این معنا است که علم و دین واجد کارکرد یکسانی هستند. انتقاد دیگر این است که با در نظر گرفتن رویکرد کل گرایانه نصر به علوم جدید در نامقدس دانستن ماهیت آن، به دلیل جوهری بودن یافته های مشاهداتی و عرضی بودن یافته های شهودی در آن، و نیز لحاظ اینکه وی نتایج و یافته های مثبت و حقیقی علوم جدید را در چهارچوبی متافیزیکی مشروع می داند، این نتیجه استنباط می شود که حتی در صورت برقراری چهارچوب متافیزیکی بر نتایج مثبت و حقیقی علوم جدید، باز هم علوم جدید نامقدس اند، هرچند یافته هایی حقیقی باشند. در اینجا به نظر می رسد ملاک نصر در مقدس شمردن عناصر علمی با اشکال جدی مواجه است، و نمادگرایی قرون وسطایی را، که مانع جدی در راه پیشرفت علمی بوده است، القاء می کند.
صفحات :
از صفحه 1 تا 27
امام صادق(ع) و نهضت علمى جهان اسلام
نویسنده:
سید محمدمهدی میرجلیلى
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: دبیرخانه شورای برنامه ریزی مدارس علوم دینی اهل سنت,
چکیده :
امام صادق(ع) در طلیعه حرکت و نهضت علمى اسلام، همزمان با انتقال خلافت، از سلسله بنی امیه به آل عباس، یکى از چهره هاى درخشان و مورد توجه و محل رجوع علماى اسلام بوده است. کاوش و بررسى ابعاد وجودى و علمى آن امام، بسیارى از حقایق پنهان، در کیفیت رشد و گسترش و شکل گیرى فرهنگ و علوم اسلامى را، روشن مى نماید. امام صادق(ع) در این حرکت عظیم در ابعاد مختلف علمی چون فقه، حدیث، کلام، تفسیر و علوم بشرى دیگر و... نقش داشته است. ایشان شاگردانی تربیت کرده است که در دانش هاى گوناگون تبحر داشته اند. از دیگر فعالیت هاى امام صادق(ع) مبارزات علمى ایشان با جریان ها و فرقه هاى مختلف که در جامعه اسلامى آن زمان در پى تساهل و تسامح بوده اند و از سوى حاکمیت وقت حمایت می شده اند.
صفحات :
از صفحه 122 تا 138
گفتگوی چهار جانبه
نویسنده:
مرتضی مطهری
نوع منبع :
کتاب , مناظره،گفتگو و میزگرد
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
صدرا,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
«گفتگوی چهار جانبه» تالیف مرتضی مطهری، جلسه گفتگوی استاد شهید مطهری، آیت الله خامنه ای، دکتر شریعتی و فخر الدین حجازی که در حدود سال 1355 هجری شمسی در تهران برگزار شده، تحت عنوان گفتگوی چهار جانبه می باشد که مطالب مطرح شده در آن به خوبی فضای فکری و فرهنگی جامعه مخصوصا دانشجویان و روشنفکران آن زمان یعنی سال های نزدیک به انقلاب اسلامی را نشان می دهد. این سخنان ضمن اینکه ویژگی های فکری هر یک از صاحب نظران فوق را آشکار می سازد، حاکی از نکته سنجی و انحراف شناسی و استقامت رای شهید آیت الله مطهری می باشد.
ابن رشد
نویسنده:
عباس محمود عقاد
نوع منبع :
کتاب
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
قاهره: دارالمعارف,
کلیدواژه‌های اصلی :
چکیده :
کتاب «ابن رشد» نوشته عباس محمود عقاد است. این کتاب اولین شماره از مجموعه نوابغ الفکر العربی است که زندگینامه و عقاید ابن رشد (محمد بن احمد بن رشد اندلسی) از فلاسفه مهم در آن آمده است. فلسفهٔ او را در غرب «اوروئسیسم» می‌ نامند که همان «ابن رشدگرایی» است. او تلاش داشت فلسفه ارسطویی را با اسلام تطبیق دهد. محمد بن احمد بن رشد اندلسی، فیلسوف نامدار عربی اندلسی بود. در اکثر زبان‌ های غربی او را با نام «اورئوس» می‌ شناسند که به نوعی همان تلفظ «ابن رشد» است. فهرست مطالب کتاب به این قرار است: فصل اول - عصر ابن رشد شامل الحرکة العلمیة، الحرکة السیاسیة و تاثیرها فی الثقافة، الحرکة الاجتماعیة. فصل دوم - ابن رشد فی عصر شامل حیاة ابن رشد و نکبته و اسبابها. فصل سوم - جوانب ابن رشد شامل آثار ابن رشد، فلسفه ابن رشد، اثر الفلسفة الرشدیة، قوة الاثر و خاتمة. فصل چهارم- منتخبات من آثار ابن رشد که در چهار بخش ابن رشد فیلسوف، ابن رشد و کتاب الخطابة ارسطو، ابن رشد طبیب و ابن رشد فقیه به بررسی و تحلیل آثار ابن رشد پرداخته است.
بازشناسی و امکان سنجی علم دینی بر مبنای نظریه علم مقدس سنت گرایان
نویسنده:
مسعود فکری
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: دانشگاه امام صادق (ع),
چکیده :
یکی از مبانی سنت گرایانی چون سیدحسین نصر، فریتیوف شوئون و رنه گنون، نظریه علم قدسی است. با استفاده از این مبنا می توان نظریه ای را در خصوص علم با وصف دینی به طور عام یا وصف اسلامی به طور خاص بازسازی و تبیین نمود. این بازسازی نشان می دهد که سنت گرایان را می توان در عداد طرفداران علم دینی تلقی کرد. در این مقاله، با توضیح مفاهیم همچون علم مقدس، سنت و سنت گرایی، به ملاک های طبقه بندی نظریات علم دینی اشاره شده، و تقسیم بندی نظریات علم دینی به صورت نظریات حداقلی، حداکثری و میانه، و نیز تقسیم بندی به صورت نظریات تهذیبی، تاسیسی و تلفیقی، تحلیل شده است. بازسازی دیدگاه سنت گرایان نشان می دهد که بنابر مبنای علم مقدس - در عین اختلافی که میان نظریه پردازان آن هست - می توان از علم دینی با رویکرد تهذیبی سخن گفت و علوم سنتی را به عنوان نمونه هایی از علم دینی نشان داد. به صورت خاص می توان گفت که در نگاه سیدحسین نصر، علوم با وصف اسلامی تحقق یافته اند و در دوره معاصر باید به آن ها توجه کرد، به عبارت دیگر، علوم اسلامی باید احیا گردند.
صفحات :
از صفحه 25 تا 46
شرح منظومة السبزواری (للگرامي)
نویسنده:
محمدعلی گرامی
نوع منبع :
کتاب , شرح اثر
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: اعلمی,
چکیده :
«شرح منظومة السبزواری (للگرامی)»، از آثار علمى استاد آيت الله شيخ محمدعلى گرامى به زبان عربى است كه در آن بخش منطق شرح منظومه حكيم سبزوارى را شرح كرده است. موضوعات مورد بحث عبارت از تعريف منطق، انواع دلالات، كلى و جزئى، اقسام ما هو، تعريف و برهان، انواع قضايا، موجهات، قياس، برهان، جدل و مغالطه است.
فلسفه (مقدمات، دیالکتیک و ادراکات حقیقی و اعتباری)
نویسنده:
محمدعلی گرامی
نوع منبع :
کتاب
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
تهران: مبین اندیشه‏,
کلیدواژه‌های اصلی :
چکیده :
کتاب «فلسفه: مقدمات، شناخت، دیالتیک و ادراکات حقیقی و اعتباری» اثر آیت الله العضمی محمد علی گرامی است. ایشان حدود سی و اندی سال پیش که از زندان ستم شاهی پس از حدود چهار سال زندان و شکنجه های طاقت فرسا آزاد شده و به قم برگشتند، احساس نمودند که پیگیری برخی مسائل عقلی در حوزه ضرورت دارد، و بدین جهت علاوه بر بحث های فقهی و اصولی که داشتند، تدریس کتاب اسفار مرحوم صدر المتالهین رحمه الله را شروع نمودند، که یک دوره آن با حذف جلد 4 و 5 که در طبیعیات است حدود 9 سال طول کشید، دوره دوم را نیز شروع کردند و تا جلد سوم ادامه دادند. اصرار بر تدریس بیشتر فقه، ایشان را از ادامه تدریس اسفار باز داشت. البته مدتی در محل تخصصی کلام حوزه به طور خاص ادامه یافت. از جمله مباحث عقلی که در آن تاریخ انجام دادند یک سلسله مباحثی در هفته سه شب تحت عنوان فلسفه اسلامی، درس خارج فلسفه برای جمع زیادی از فضلاء حوزه مطرح کردند که بعدا تا چهار کتاب آن منتشر شد. این چهار کتاب بار ها چاپ و نشر گردید و کتاب حاضر برای شاید چاپ پنجم به طور یکجا در یک جلد تقدیم حضورتان می گردد.
  • تعداد رکورد ها : 257