مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

‫كتاب تراجم الالفاظ و اللغات القرآنية در شرح الفاظ قرآن كريم و متعلق به قرن هفتم هجرى به زبان فارسى است. در اين پاياننامه بر اساس مفردات راغب اصفهانى و وجوه القرآن حبيش تفليسى تصحيح و بررسى شدهاست.

‫چکيده : اين پژوهش به تشريح روش‌هاي تربيت و تبليغ انبياي الهي از منظر قرآن مي پردازد. نويسنده ضمن بررسي زندگاني برخي پيامبران از ديدگاه قرآن، روش‌هايي را که آنان در قبال دعوت مردم زمان خويش به توحيد و آموزه‌هاي توحيدي به کار گرفته و نيز شروط تبليغ و مبلغ و روش‌هاي گوناگون تبليغي را بيان مي‌کند. وي در چهار فصل به بررسي اين مسايل پرداخته است. در فصل اول نخست مباحثي مقدماتي درباره مفهوم لغوي و اصطلاحي، روش (اسلوب)، تبليغ، دعوت، تفاوت بين دعوت و تبليغ، فرق بين دعوت و امر به معروف و نهي از منکر و معناي واژگاني همچون: انذار،تبشير، تزکيه، جدل، نصيحت، تذکر، هدايت، تبيين و برخي ديگر از وظايف انبياي الهي بيان شده و سپس مفهوم نبي و تفاوت آن با رسول و معناي اعلام (تبليغ) نيز ذکر شده است. در فصل دوم نويسنده به شرايط تبليغ و مبلغ، مانند شجاعت، ظرفيت بالا، اخلاص، صبر، عزت نفس و مطابقت قول با عمل و شرايط تبليغ همچون: مراعات مسأله زمان و مکان در تبليغ، آشنايي با فن و هنر تبليغ، عدم تکلف در تبليغ، مطابقت محتواي تکليف با حق و حقيقت و منت نگذاشتن بر مردم اشاره مي کند. در فصل سوم وي مهم‌ترين روش‌هاي تبليغي و ايجاد تنوع در تبليغ را از منظري قرآني بررسيده و شيوه بهره گيري از حکمت، موعظه حسنه، جدل، روش نرم خويي، روش تذکر، روش استفاده از قصه و تاريخ در تبيين مسايل مختلف، استفاده از تمثيل و تشبيه، بهره وري از مقايسه روش تدريجي در بيان مسايل تبليغي، روش استفهام، روش گفت گو، روش ترغيب و ترساندن (خوف و رجا) و روش تلقين و تکرار را با ذکر نمونه‌هاي قرآني آن ها شرح مي دهد. در فصل چهارم و پاياني کتاب مهم ترين روش‌هاي تبليغي به کار گرفته شده توسط انبياي الهي و استفاده از آن ها در عصر کنوني بيان شده و قواعد مهم تبليغ و احياي آن بر اساس شيوه هاي تبليغي پيامبران که در کتاب خدا به آن ها اشاره شده، ذکر مي‌گردد.

قرآن این معجزه جاودانه الهی که به عنوان آخرین کتاب آسمانی بر خاتم پیامبران حضرت محمد(ص) فرو فرستاده شده، مجموعه‏ای است از عقاید، احکام، عبادات، مسائل اخلاقی، روابط اجتماعی، مواعظ و اندرزها و سرگذشت پیشینیان در جهت هدایت و تأمین سعادت همه مردم؛ و چون آیات آن به زبان عربی نازل شده، شایسته است برای کسانی که عربی نمی‏دانند به زبان قابل فهم آنان برگردانده شود تا درک مفاهیم والای آن بر عموم مردم آسان گردد و بتوانند در سایه آن به سعادت واقعی دست یابند. تا کنون ترجمه‏های گوناگونی از قرآن مجید انجام شده است که مترجمان آنها هر کدام بر اساس روشی که برگزیده‏اند به این کار اقدام کرده و محصول تلاش خود را در قالبی ویژه ارائه داده‏اند. به طور خلاصه می‏توان گفت ترجمه‏هایی که به صورت تحت اللفظی انجام شده‏اند ما را به هدف نزدیک نمی‏کنند و سودی نمی‏بخشند، همچنان که برخی از ترجمه‏های ادیبانه معاصر که لغات اصلی فارسی را جایگزین لغات رایج می‏کنند چندان نتیجه بخش نیستند، و نیز ترجمه‏هایی که به فارسی روان نگارش یافته‏اند ام دو نقیصه در آنها به چشم می‏خورد مطلوب نیستند؛ این دو نقیصه عبارتند از: 1. آیاتی که احتیاج به تفسیر و توضیح دارند به اختصار و ایجاز ترجمه شده‏اند و خواننده نمی‏تواند مقصود اصلی را دریابد، بلکه گاهی ترجمه در ذهن او ابهام‏ها و اشکالاتی به وجود می‏آورد که بسیار زیان بار است (برخی از مواردی که نیازمند تفسیر و توضیح است متعاقبا خواهد آمد). 2. خطاها و اشتباهات ترجمه‏ای به شکل‏های مختلف که خواننده را از دستیابی به مضامین بلند آیات قرآنی محروم می‏نماید. (در صفحات بعد به تفصیل از این گونه خطاها یاد خواهد شد). پس چه باید کرد؟ و بر ترجمه مطلوب چگونه می‏توان دست یافت؟ در این نوشتار، نخست ضعف ترجمه‏های موجود را بررسی می‏کنیم و سپس پیشنهادهایی تقدیم می‏داریم.

---