جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کانال ارتباطی از طریق پست الکترونیک :
support@alefbalib.com
نام :
*
*
نام خانوادگی :
*
*
پست الکترونیک :
*
*
*
تلفن :
دورنگار :
آدرس :
بخش :
مدیریت کتابخانه
روابط عمومی
پشتیبانی و فنی
نظرات و پیشنهادات /شکایات
پیغام :
*
*
حروف تصویر :
*
*
ارسال
انصراف
از :
{0}
پست الکترونیک :
{1}
تلفن :
{2}
دورنگار :
{3}
Aaddress :
{4}
متن :
{5}
فارسی |
العربیه |
English
ورود
ثبت نام
در تلگرام به ما بپیوندید
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ...
همه موارد
عنوان
موضوع
پدید آور
جستجو در متن
: جستجو در الفبا
در گوگل
...جستجوی هوشمند
صفحه اصلی کتابخانه
پورتال جامع الفبا
مرور منابع
مرور الفبایی منابع
مرور کل منابع
مرور نوع منبع
آثار پر استناد
متون مرجع
مرور موضوعی
مرور نمودار درختی موضوعات
فهرست گزیده موضوعات
کلام اسلامی
امامت
توحید
نبوت
اسماء الهی
انسان شناسی
علم کلام
جبر و اختیار
خداشناسی
عدل الهی
فرق کلامی
معاد
علم نفس
وحی
براهین خدا شناسی
حیات اخروی
صفات الهی
معجزات
مسائل جدید کلامی
عقل و دین
زبان دین
عقل و ایمان
برهان تجربه دینی
علم و دین
تعلیم آموزه های دینی
معرفت شناسی
کثرت گرایی دینی
شرور(مسأله شر)
سایر موضوعات
اخلاق اسلامی
اخلاق دینی
تاریخ اسلام
تعلیم و تربیت
تفسیر قرآن
حدیث
دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات
سیره ائمه اطهار علیهم السلام
شیعه-شناسی
عرفان
فلسفه اسلامی
مرور اشخاص
مرور پدیدآورندگان
مرور اعلام
مرور آثار مرتبط با شخصیت ها
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی
مرور مجلات
مرور الفبایی مجلات
مرور کل مجلات
مرور وضعیت انتشار
مرور درجه علمی
مرور زبان اصلی
مرور محل نشر
مرور دوره انتشار
گالری
عکس
فیلم
صوت
متن
چندرسانه ای
جستجو
جستجوی هوشمند در الفبا
جستجو در سایر پایگاهها
جستجو در کتابخانه دیجیتالی تبیان
جستجو در کتابخانه دیجیتالی قائمیه
جستجو در کنسرسیوم محتوای ملی
کتابخانه مجازی ادبیات
کتابخانه مجازی حکمت عرفانی
کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران
کتابخانه تخصصی ادبیات
کتابخانه الکترونیکی شیعه
علم نت
کتابخانه شخصی
مدیریت علاقه مندیها
ارسال اثر
دانشنامه
راهنما
راهنما
مرور
>
مرور کلید واژه ها
>
نهجالبلاغه
مرتب سازی بر اساس
عنوان
نویسنده
جنس منبع
محل
ناشر
تاریخ تغییر
و به صورت
صعودی
نزولی
وتعداد نمایش
5
10
15
20
30
40
50
فرارداده در صفحه باشد
جستجو
خروجی
چاپ نتایج
Mods
Dublin Core
Marc
MarcIran
Pdf
اکسل
انتخاب همه
1
2
تعداد رکورد ها : 20
عنوان :
إمام علي علیه السلام في ملاحم نهج البلاغة
نویسنده:
علي عزيز إبراهيم
نوع منبع :
کتاب , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
فهرست
وضعیت نشر :
لبنان/بیروت: دارالاسلامية,
زبان :
عربی
کلیدواژههای اصلی :
امام شناسی
,
فاقد چکیده
کلیدواژههای فرعی :
افعال امام علی (ع) ,
حکومت حضرت علی علیه السلام ,
علم علی(ع) به جمیع شرایع ,
علم علی(ع) به وقایع آینده ,
فضایل امام علی(ع) ,
سیره علوی (امام علی ع) ,
نهجالبلاغه ,
کلام امام علی (ع) ,
صفات امام علی(ع) ,
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
معناشناسی توحید در نهجالبلاغه
نویسنده:
مهدی قندی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
متن
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
نهج البلاغة
,
نهجالبلاغه
چکیده :
«توحید» به معنای «واحد» دانستن خداوند است. «واحد» در زبان عرب متحمل معانی گوناگون میباشد. در کلمات امیرمؤمنان (علیهالسلام)، معانی مختلف «واحد» مورد توجه قرار گرفته و برخی از انواع وحدانیّت لایق جلال خداوند دانسته نشده است. آن حضرت، خداوند را منزه از وحدت عددی و وحدت نوعی دانستهاند. آن حضرت به رتبهای از توحید اشاره کردهاند که پس از تحقق معرفت خداست. در این رتبه مقام توحید، مقام ستایش و تسبیح است و بیش از آنکه بخواهد ناظر به اثبات یکی بودن صانع باشد، از یک سو ناظر به اقرار به تنهایی و توحّد او پیش از خلقت، انفراد او در حین خلقت و تنزّه او از اتخاذ مصاحب و ولد پس از خلقت است و از سوی دیگر ناظر به نفی هرگونه شباهت میان او و مخلوقات و نفی ترکیب در ذات او است. تعابیر فراوان امیرمؤمنان در نهجالبلاغه شاهد چنین معانیای است و نمونههایی چشمگیر از تسبیح و حمد پروردگار به شمار میآید.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
عرفان عملی و سلوک الیالله در نهجالبلاغه و مثنوی
نویسنده:
مجتبی برفه ای
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
مثنوی
,
مثنوی معنوی
,
سلوک عرفانی
,
نهج البلاغة
,
مقامات
,
عرفان عملی
,
منازل سلوک
,
هنر و علوم انسانی
,
مولوی، جلالالدین محمدبن محمد
,
علیبن ابیطالب (ع)، امام اول
,
نهجالبلاغه
,
وادی ها
,
مقامات (عرفان)
چکیده :
از آنجا که مولانا به شریعت اعتقادی استوار دارد و همواره طریق اعتدال را پیش می گیرد، اشتراکات عرفانی بسیاری را در انچه که در مثنوی مطرح می کند با آنجه که علی (ع) در نهج البلاغه بیان فرموده است، می توان یافت و سرانجام اینکه، اگرجه عرفان با دین یکی نیست اما ریشه در دین دارد با این تفاوت که آنچه دین مطرح می کند،با توسع و تأویل، در عرفان شاخ و برگ بیشتری پیدا می کند و الا عارفان بزرگ همواره به آیات و احادیث و سنت پیامبر و صحابه تأسی می جویند و به خصوص عارفی چون مولانا که مثنوی اش چیزی جز تفسیر قران و حدیث نیست.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
انسان سالم از منظر قرآن و نهجالبلاغه
نویسنده:
هانیه عدالتی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
سلامت روانی
,
انسان کامل (کلام)
,
قرآن
,
معارف اسلامی
,
انسان سالم
,
اصطلاحنامه علوم قرآنی
,
انسانشناسی
,
دین اسلام (دامنه ادیان پیشرفته)
,
هنر و علوم انسانی
,
نهجالبلاغه
چکیده :
موضوع انسان سالم و مفاهیم مربوط به آن به طور عمده در دهۀ ۱۹۵۰و ۱۹۶۰ و با کارهای راجرز و مازلو رسمیت یافت؛ اما در برداشتی کلیتر، مفاهیم انسان سالم تنها محدود به حوزههای روانشناسی نبوده بلکه در طول تاریخ اندیشمندان حوزههای گوناگون برداشتهایی دربارۀ توصیف انسان سالم و چگونگی رفتار و عملکرد آن داشتهاند. مفاهیم و آموزههای مرتبط با انسان سالم را میتوان در حوزههای فکری نزدیک به روانشناسی مثل روانتحلیلگری، رفتارگرایی، شناختی، انسان گرایی و... یافت. حتی در نظریات فلاسفه و علمای اخلاق همچون افلاطون، ارسطو و ابنسینا و همچنین در اندیشههای ادیان و مذاهب، فلسفههای سیاسی و اجتماعی و نیز رگههایی از روانشناسی انسان سالم و دیدگاههای مربوط به آن یافت میشود.تعاریفی که روانشناسان غرب از سلامت و بهداشت روانی دارند تنها به ابعاد جسمانی، روانی و اجتماعی پرداخته و از معنویت که مهمترین بعد وجودی انسان است غفلت شده است. از اینرو در این تحقیق تلاش شده است تا به بررسی ویژگیهای انسان سالم از نگاه جامع نگر اسلامی در منابع اصیل آن یعنی قرآن و نهجالبلاغه پرداخته شود. در این پژوهش برای شناخت انسان سالم از منظر قرآن و نهجالبلاغه، به بررسی صفات پسندیدهای که مورد مدح و ستایش قرار گرفته بود، پرداخته و این صفات در دو دستۀ صفات نفسانی هدایتگر و صفات نفسانی عملکننده و کارگزار دسته بندی شد. صفات هدایتگر، برخی از صفات نفسانی هستند که در سیر اخلاقی انسان نقش هدایتگری دارند این صفات نفسانی، روشنگر راه قوای تاثیر گذار در انسان بوده و شامل «ایمان»،«علم» و «حکمت» هستند. صفات نفسانی عمل کننده و کارگزار، به آن دسته از صفات انسان گفته میشود که در سایۀ هدایتگری صفات هدایتگر تحقق مییابند و آثار خاصی را نیز در حوزۀ رفتار در پی دارند. پس از آن صفات نفسانی کارگزار در سه بعد ارتباطی انسان که شامل ارتباط انسان با خداوند، خود و دیگران است، مورد بررسی قرار گرفته است.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
استعاره در کلمات قصار نهجالبلاغه
نویسنده:
زهرا غلامی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
نهج البلاغه (نهجالبلاغه)
,
بلاغت
,
امیرالمومنین علی بن ابی طالب (ع)
,
فصاحت
,
کلمات قصار
,
قرآن
,
استعاره
,
محمد (ص)، پیامبر اسلام
,
هنر و علوم انسانی
,
شریفالرضی، محمدبن حسین
,
نهجالبلاغه
چکیده :
نهج البلاغه که حاوی برخی خطبه ها، نامه ها و حکمتهای ارزشمند امام علی(ع) است و توسط مؤلف بزرگ سید رضی جمع آوری شده است، از ارزشمندترین و نادرترین کتب در میراث علمی، ادبی مسلمانان و پشتوانه بزرگ امت اسلام در فهم و تبیین قرآن کریم است، کتابی است که در برگیرنده اصول علمی بسیاری در زمینه های مختلف از جمله ادبیات، اقتصاد، فقه، فلسفه، سیاست و... میباشد و متضمن بهترین فنون فصاحت و بلاغت است، فصاحت وبلاغتی عمراه با ایجاز که مولود و بازتابی از آیات الهی در قرآن کریم وسخنان رسول اکرم (ص) است. استعاره که از اسالیب قدیمی عرب است، به کار بردن لفظی در غیر از معنای اصلی خود می-باشد و نمونه هایی از آن را در شعر دوره جاهلی، عباسی، دوره های بعد و نیز قرآن و احادیث نبوی شاهد هستیم، از اساسی ترین فنون بیانی تأثیر گذار بر خواننده است و از قدیم مورد توجه بوده است و از آنجا که نهج البلاغه از جهت بلاغی مهجور واقع شده است، پرداختن به این موضوع، ضروری به نظر رسید. در این رساله با استناد به روش تحلیلی- فنی، استعاره و انواع آن را در کلماتقصار موردبررسی قرار داده ایم، تا نحوه به کارگیری و اسلوب استعاره در این حکمتها مشخص گردد و معیاری باشد برای طالبان حقیقت تا بدین وسیله به قطرهای از دریای اعجاز این کلمات ارزشمند دست یابند، پس از بررسی حکمتها این نتیجه تقریبی حاصل شد که بیشترین استعاره های به کار رفته خصوصاً در مورد مسائل تاریخی، همانند فرمانروایی خلفا و موضوعات اعتقادی، همانند ذم دنیا، دین اسلام ، جهاد در راه خدا، توجه به مرگ و معاد و...استعاره مکنیه میباشد و در موضوعات اخلاقی و اجتماعی همانند: دوستی ودشمنی، عهد و پیمانها، حیاء و آبرو، حسن خلق و...که مورد خطاب عموم مردمهستند، استعاره مصرحه بیشتر به چشم میخورد، همچنین تعداد زیاد استعاره های مرشحه در مقایسه با مجرده بر بلاغت این سخنان می-افزاید. پس به طور کلی میتوان گفت استعاره ها به گونه ای است که متناسب با نوع تفکر و فهم مخاطب، در حکمتهای ارزشمند امام علی(ع) به شکل بسیار زیبایی جای گرفته اند.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
واکاوی مختصات رهبری اخلاقی در نهجالبلاغه
نویسنده:
ابوالفضل عزیزآبادی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
رهبری اخلاقی
,
نهجالبلاغه
چکیده :
ارزیابی نظریههای رهبری از کمتوجهی به ممیزی درستی فرایند و غایت رهبری حکایت دارد. با توجه به کارکرد فلسفه اخلاق در شناخت درستی و تعیین غایت پدیدهها، رهبری مبتنی بر اخلاق میتواند تقلیلگراییهای رهبری را جبران کند و هدف رهبری بهعنوان ایجاد رشد و تغییر واقعی در انسانها (پیروان) را تحقق بخشد. نظریه های رهبری و مکاتب اخلاق غربی به دلیل بسندگی به تجربه و عقل بشری در کسب این هدف دچار برخی تعارضها هستند. در مکتب اخلاق اسلامی که از تجربه، عقل و وحی بهره میبرد غایت اخلاق، قرب الهی است و فرایند رهبری اخلاقی به دنبال رشد انسانها در مسیر دستیابی به این غایت است. در پژوهش حاضر مختصات رهبری اخلاقی مکتب اسلام در نهجالبلاغه که دربردارنده گزیده خطبهها، نامهها و کلمات قصار امیرالمومنین امام علی(علیه السلام) است با استفاده از دانش فقهالحدیث و تحلیل مضمون ارائهشده است. در طی مراحل کدگذاری، حدود 7000، سپس حدود 5800 و سپس حدود 4000 کد اولیه استخراج شد و در مراحل بعدی مورد بازبینی قرار گرفتند. براساس نتایج، مضمون «آگاهیبخشی غفلتزدا» بهعنوان مضمون فراگیر برگرفته از مضامین حوزههای سهگانه انسانشناسی، جهانشناسی و خداشناسی شناسایی شد. در حوزه انسانشناسی مضامین سازماندهنده خودشناسی، دیگرشناسی، رفتارشناسی و مسئولیتشناسی با 19 مضمون پایه، مانند توجه به هدایت و رشد خود، مسئولیت به هدایت دیگران رفتار شناسایی شدند. در حوزه جهانشناسی مضامین سازماندهنده دنیاشناسی، آخرتشناسی و محیطشناسی با 13 مضمون پایه، مانند محدودیت دنیا در خواسته انسان، توجه به وقایع آخرت و هشیاری به تهدیدات محیطی استخراج شدند. در حوزه خداشناسی مضامین سازماندهنده صفاتشناسی و هدایتشناسی با 8 مضمون پایه، مانند توجه به صفات ثبوتیه و سلبیه الهی، و تبعیت از کتاب خدا، پیامبر(ص) و اهلبیت(ع) شناسایی شدند. توجه همزمان به این حوزهها برای رشد همهجانبه انسانها، نشان از برتری رهبری مبتنی بر اخلاق اسلامی دارد.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسی اسماء و صفات الهی در نهج البلاغه با تکیه بر بافت موقعیتی و زبانی
نویسنده:
ریحانه ظهرابی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
سیاق
,
بافت
,
صفات خدا
,
تناسب معنایی
,
اسماء و صفات الهی
,
نهجالبلاغه
چکیده :
سابقه توجه به معانی اسماء و صفات الهی در اسلام علاوه بر تجلی در نهجالبلاغه به بررسیهای متکلمان و حکماء و عرفا بر میگردد. علم معناشناسی جدید، کلمه را در جمله و بافت معنی میکند. بافت، مجموعه عواملی است که در دریافت معنی از سوی مخاطب اثرگذار است و معنایی دقیق و هماهنگ با متن واژگان مشخص میشود و نهجالبلاغه به عنوان متنی که در اوج بلاغت است به گونه-ای که استخدام واژگان در بافتی دقیق، هدفمند و منسجم قرار گرفته است. این تحقیق به بررسی اسماء و صفات الهی براساس بافت زبانی و موقعیتی با روش استنادی-تحلیلی در نهجالبلاغه پرداخته است: با بررسی و مقایسه مترادفهای یک اسم یا صفت الهی در یک بافت، یا مقایسه آن اسم و بافتش با نظیرش در قرآن کریم، معنای دقیق و متناسب با بافت دریافت شده است و گاهی معنای اسم و صفت الهی در حالی که آن اسم، در مرکزیت همنشینهای معنایی خود قرار گرفته، متجلی می-شود در پایان دست آورد ما این است که واژه «الله» با تکرار 952 مرتبه و واژه «حق» با تکرار 213 مرتبه و واژهی «ربّ» با تکرار80 مرتبه بیشترین فراوانی را نسبت به سایر اسماء و صفات دارا میباشند و بعضی از اسماء و صفات الهی مانند: اول، آخر، قریب و.. را امام علی علیهالسلام در نهج-البلاغه معنی نمودهاندو تفاوتهای ظریف موجود در اسماء مترادف در بافت کلام به وضوح متجلی شده است هم چون: آوردن«مانح»به جای سایر اسماء مترادف آن چون: معطی و جواد و... و در پی آن به کارگیری«کاشف»در معنای«زداینده»در خطبه83 تمام تفاوتهای موجود بین «مانح» و سایر مترادفهای معنایی آن را به صراحت تبین میکند.در نهجالبلاغه، اسماء و صفات الهیبر اساس معانی قرآنی و الهی آنها در ساختاری بینظیر کهاز قرآن الهام گرفته شده و نسبت و به موقعیت ها و جایگاه مخاطب در بافتی منسجم ارایه شده که طراوت ظاهر و باطن آنها همیشگی است و معنای اسماء و صفات الهی با تمام جوانب معنایشان در بافت متن نهجالبلاغه به ظهور رسید همانند به کارگیری واژه «حیٌّ»درخطبه 134 که ازآیه58سوره فرقان الهام گرفته شده لذا این نگاه و پژوهش قدمی نو در درک معانی اسماء و صفات الهی است.کلید واژه: اسماء و صفات الهی، سیاق، بافت، تناسب معنایی، نهجالبلاغه
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسی مقایسه ای دنیا در نهج البلاغه و اناجیل چهارگانه
نویسنده:
الهام عقلمند
نوع منبع :
رساله تحصیلی , مطالعه تطبیقی
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
دنیا
,
علوم انسانی
,
حضرت عیسی (ع)
,
اناجیل چهارگانه
,
امیرالمومنین علی بن ابی طالب (ع)
,
نهجالبلاغه
چکیده :
موضوع دنیا همواره به عنوان مهمترین دغدغهی انسان در همهی مکاتب و ادیان مطرح بوده است؛ زیرا که برای هر انسانی پس از ورود به دنیا این سوال پیش میآید که هدف از خلقت او و زندگی در این دنیا چیست؟ آیا این دنیا بیهوده آفریده شده یا غایتی برای آن متصوّر است؟ اگر هدفی برای دنیا وجود دارد پس انسان چگونه باید در آن زندگی کند و چگونه از فرصتی که برای زندگی به او داده شده استفاده کند تا به آن هدف متعالی دست یابد؟ بنابراین، پاسخ به این سوالات در گرو شناختن صفات دنیا است. از آنجایی که خداوند به عنوان خالق دنیا بهترین معرّف آن میباشد از طریق انبیا و اولیای خود خواسته تا دنیا را به انسان بشناساند. حضرت علی (ع) و حضرت عیسی (ع) از جملهی این اولیای خداوند میباشند. در کتاب نهجالبلاغه حضرت علی (ع) از دو بعد مذموم و ممدوح به دنیا مینگرند در حالی که در اناجیل چهارگانه چنان که سخنان و نحوهی زندگی حضرت عیسی (ع) نشان میدهد ایشان دنیا را مذموم میدانند. اما در بر برخی توصیفات دنیا شباهتیهایی دارند که از جملهی آن میتوان به فریب انگیز بودن دنیا، محل گذر بودن و محلّ اندوختن توشه برای سرای آخرت اشاره کرد. در این پژوهش که به روش مقایسهای انجام شده است، میکوشیم ضمن اشاره به معانی دنیا در دو کتاب نهجالبلاغه و اناجیل چهارگانه، خصوصیات دنیا را از دیدگاه حضرت علی (ع) و حضرت عیسی (ع) مورد بررسی قرار داده و اشتراک و افتراق موجود در این دو کتاب را بیان کنیم.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
عقلانیت از منظر نهجالبلاغه
نویسنده:
زهرا امینی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
نهج البلاغه (نهجالبلاغه)
,
عقل نظری
,
عقل عملی
,
زندگی اجتماعی
,
رفتار اخلاقی
,
معارف اسلامی
,
آفات
,
اقسام
,
عقلانیت (مسائل جدید کلامی)
,
مراتب (عرفان نظری)
,
هنر و علوم انسانی
,
تصمیمگیری
,
آثار
,
نهجالبلاغه
چکیده :
شناختِ عقلانیت از منظر نهجالبلاغه، معرفتی در راستای شناسایی عقل از دیدگاه قرآن کریم و زمینهساز بهرهمندی صحیح، از این عطیۀ ارزشمند الهی است.چنین بهرهوری از عقل، روشنگر راه رستگاری از گمراهی و یاریگرِ انسان در طی مسیر الیالله خواهد بود. مطالعه و تحلیلِ معانی، مراتب، آثار، آفات، جایگاه و نقشِ عقل لازمه بهرهمندی صحیح از این حجتِ الهی است. کسب چنین معرفتی با دامنۀ بیان شده، ضرورتِ بهرهگیری از قرآن کریم و دیگر منابع معتبر دینی را مطرح میکند. منابعی که حاوی سخنان رسول گرامی اسلام، وصی ایشان و دیگر ائمه معصوم باشد. در این راستا، کتاب گرانسنگ نهجالبلاغه یکی از غنیترین منابع، جهتِ دستیابی به کلام امیر سخن، علی7 است. سخنان امیر مومنان در این کتاب، همراه با سخنان شارحین نهجالبلاغه، مهمترین منابع این پژوهش هستند.ساماندهی این رساله بر اساس فرضیاتِ زیر طراحی شده است: در نهجالبلاغه، تقسیمات و مراتبی برای عقل و عقلانیت مانندِ مطبوع و مسموع، معاش و معاد، وعایه و رعایه، پنهان و غائب، کامل و ناقص،... مشاهده یا برداشت میشود که میتوان همه این تقسیمات و مراتب را در دو قسمِ عقل نظری و عقل عملی گنجاند. از منظر نهجالبلاغه، گرانبهاترین گوهر و ثروت آدمی عقل است و عقلانیت سبب دستیابی به شناخت حقیقی و عامل نجات انسان از اسارتِ هوای نفس و دنیاپرستی است. در نتیجه، عقلانیت از منظر نهجالبلاغه، دارای جایگاه ارزشمندی در هدایت انسان و شناخت پروردگار بوده و نقش موثری در کسب مواعظ انبیا و اجرای احکام الهی دارد. از منظر نهجالبلاغه عقلانیت سبب بروز آثاری مانند هوشیاری، ژرفاندیشی، پندپذیری، نگهداری و بهرهمندی از تجربهها، نظم در امور، مسئولیتپذیری، ... در زندگی فردی و اجتماعیِ انسان میشود. در نهجالبلاغه، لغزشگاههایی مانند هوی نفس، آرزوهای دراز، ترک جهاد، غرور و خودپسندی، طمع، شوخی و مزاح گناهآلود، ...آفات عقل و عقلانیت معرفی شدهاند. معنای لغوی عقل مانند حفظ و نگهداری و معنای اصطلاحی آن مانند قوه تشخیص و تعاریفی برگرفته از خواص عقل، در نهجالبلاغه مشاهده میشود. فصل اول این رساله، به این معانی همراه با تعاریف متکلمین و فلاسفه از عقل اختصاص یافته است. در فصل دوّم، مراتب و اقسام عقلانیت با بررسی اقسام و مراتبِ عقل مانند وعایه(و رعایه) و روایه، مطبوع و مسموع، معاش و معاد، کامل و ناقص، حاضر و پنهان، عدلگرا، .... مورد بحث قرار گرفته است. در فصل سوم، جایگاه عقل در هدایت انسان و نحوه راهیابی به عقلانیت مورد کاوش قرار میگیرد. فصل چهارم به آثار عقلانیت در زندگی فردی و اجتماعی انسان از منظر نهجالبلاغه تخصیص یافته است. برای بررسی این امر در حیطه زندگی فردیِ بشر، آثار عقل در بعد عبادی، تربیت اخلاقی، تأمین معاش و آسایش وی و برای کاوشِ این امر در زندگی اجتماعی انسان، این آثار در آدابِ معاشرت و برخوردهای اجتماعی و مبحثِ موضعگیریهای سیاسی بررسی شده است. در فصل پنجم آفات عقلانیت یعنی هوی نفس، دنیاپرستی، آرزوهای دراز، ترک جهاد، غرور و خودپسندی،.. و همچنین نحوۀ حفظ و زنده نگاهداشتن عقل بررسی شده است.مهمترین نتایج و نظریههای حاصل از این پژوهش عبارتست از:هر یک از معانی عقل مانند عاقبت اندیشی، عدل،...، رفتار و عملکرد صحیحی را برای انسان تبیین میکند. هر یک از اقسام و مراتب عقل مانند عقول حاضر و پنهان، حامل دو پیام است. پیام اول، حکمتی است که در معنای آنها نهفته است و پیام دوم، دیدگاه و بینشِ مسببِ تقسیمات است که به مخاطب منتقل میشود.عقل از منظر نهج البلاغه دارای جایگاه ارزشمندی در هدایت انسان و شناخت پروردگار است. این حجت درون، همچنین نقش مؤثری در درک مواعظ پیامبران و اجرای احکام الهی دارد.پوشاندن عیوب اخلاقی، از بین بردن هوی نفس، پندپذیری از موعظهها، تأمین معاش از نتایج و آثارِ مهم عقل در زندگی فردی آدمی است. مشورت با دیگران، حفظ اسرار، حلم و بردباری، عدالت، اعتدال در عمل، دوراندیشی از مهمترین آثار و نتایج عقل در زندگی اجتماعی بشر است.حفظ اسلام، دفع فتنه و شبهه و تردید و خرافات، تغییر نظام فاسد از مهمترین آثار و نتایجِ عقل در موضعگیریهای سیاسی، اجتماعی افراد یک جامعه است.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
تلازم اعتدال فردی و عدالت اجتماعی با تاکید بر نهجالبلاغه
نویسنده:
آسیه عطانژاد
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
ایرانداک,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
عدالت اجتماعی
,
افراط
,
معارف اسلامی
,
امام علی
,
قاعده ملازمه
,
هنر و علوم انسانی
,
تفریط (حقوق)
,
نهجالبلاغه
چکیده :
این پایاننامه مشتمل بر چهار فصل میباشد که در فصل کلیات به بررسی مفهوم لغوی و اصطلاحی عدل و مفاهیم مرتبط با آن و همچنین با توجه به اینکه عدالت فضیلتی اخلاقی است به بررسی ماهیت اخلاق فضیلت و اینکه عدالت به عنوان ام الفضایل میباشد و تقسیم عدالتبه فردی و اجتماعی پرداخته شده است. در فصل دوم به بیان اعتدال در آیات و روایات، دیدگاههای اخلاق-شناسان درمورد اعتدال قوای نفسانی یا همان عدالت فردی، دیدگاه های اندیشمندان غربی و همچنین اعتدال از دیدگاه امام علی (ع) و فوائد اعتدال و مهمترین عوامل به وجود آورنده اعتدال (خودشناسی- جهانبینی و رابطه دنیا و آخرت) پرداخته شده است. در فصل سوم پایان نامه به بیان نظرات سه تن از اندیشمندان غربی (افلاطون، ارسطو، جان راولز) در زمینه عدالت اجتماعی و همچنین دیدگاه های سه تن از اندیشمندان اسلامی (فارابی، امام خمینی(ره)، شهید مطهری) در حوزه عدالت اجتماعی و عدالت اجتماعی از دیدگاه امام علی (ع) در زمینه های سیاسی، اقتصادی، قضاوت و داوری و برخورد با دشمن پرداخته شده است. و بیان شده که مهم ترین عوامل تحقق عدالت اجتماعی 1- رهبر و حاکم عادل، 2- کارگزاران عادل، 3- مردم عدالت خواه می باشند. و اینکه عدالت فردی امام علی (ع) عامل عدالت اجتماعی او بوده است. در فصل پایانی این پایان نامه به رابطه بین عدالت اجتماعی و عدالت فردی و تأثیر عدالت فردی بر عدالت اجتماعی و برعکس تأثیر عدالت اجتماعی بر عدالت فردی پرداخته شده و بیان گردیده که مهم ترین عامل تحقق عدالت اجتماعی، عدالت فردی است و اینکه تحقق واقعی عدالت فردی و اجتماعی در حکومت امام زمان (عج) رخ خواهد داد. در زمینه عدالت اجتماعی کتاب هایی چون" عدالت اجتماعی" از سید قطب و "علی (ع) صدای عدالت انسانی" از جرج جرداق و مقالاتی نیز از قبیل "از عدالت فردی تا عدالت اجتماعی" از خانم زهرا خزاعی عضو هیئت علمی دانشگاه قم و "عدالت فردی اساس عدالت اجتماعی" از محمود لطیفی/ نشریه ی حمایت و "عدالت فردی در اندیشه ی امام خمینی" از محسن ایمانی وجود دارد.
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
1
2
تعداد رکورد ها : 20
×
درخواست مدرک
کاربر گرامی : برای در خواست مدرک ابتدا باید وارد سایت شوید
چنانچه قبلا عضو سایت شدهاید
ورود به سایت
در غیر اینصورت
عضویت در سایت
را انتخاب نمایید
ورود به سایت
عضویت در سایت
×
ارسال نظر
نوع
توضیحات
آدرس پست الکترونیکی
کد امنیتی
*
*
با موفقیت به ثبت رسید