فلسفۀ ریاضیات نصیرالدین طوسی‏ | کتابخانه مجازی الفبا

فلسفۀ ریاضیات نصیرالدین طوسی‏ | کتابخانه مجازی الفبا

کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی

فارسی  |   العربیه  |   English  
telegram

در تلگرام به ما بپیوندید

public

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
header
headers
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
...جستجوی هوشمند
فلسفۀ ریاضیات نصیرالدین طوسی‏
کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
فارسی
کتاب الکترونیکی
میانگین امتیازات:
امتیاز شما :
تعداد امتیازات :
0
فلسفۀ ریاضیات نصیرالدین طوسی‏
ویرایش اثر
عنوان دیگر : Naṣīr al-Dīn al-Ṭūsī’s Philosophy of Mathematics
چکیده :
فلسفۀ ریاضیات در سنت اسلامی بسیار غنی است. همچون سلف خود ابن‌سینا، که به بیشتر مسائل فلسفۀ ریاضیات پرداخته است، نصیرالدین طوسی با برخی از این مسائل درگیر بوده است و حتی مسائل نویی را پیش کشیده است. هدف من در این مقاله اثبات همین مدّعا است. با رویکرد تحلیلی نشان می‌دهم که نصیرالدین طوسی، به معنای واقعی کلمه، فلسفۀ ریاضیات دارد. مساهمت‌های عمدۀ او در وجودشناسی ریاضیات دو چیز است. نخستین ردّ استدلا‌ل‌های بر تناهی‌گروی، یعنی دو برهان عمدۀ مسامته و تطبیق، می‌باشد. و دومین سخن از ویژگی‌های بی‌نهایت است، از جمله اینکه اقلّ و اکثر در آن متصوّر می‌شود. و مساهمت‌های اصلی او در معرفت‌شناسی ریاضیات دو امر زیر است. نخست، او، برخلاف ابن‌سینا و به‌سان ابن‌هیثم، از تجربه‌گرایی در باب تصدیقات دفاع می‌کند درست همانگونه که از تجربه‌گرایی در باب مفاهیم پشتیبانی می‌کند، در اینجا البته همسو با ابن‌سینا. دوم، او پرسش از صدق را پیش می‌کشد و از این جویا می‌شود که گزاره‌های ریاضیاتی چگونه صادق‌اند درحالی‌که از معقولات ثانیه ساخته شده‌اند که در جهان خارج چیز دست‌پرکنی نیستند و درحالی‌که کلّی و حقیقیه‌اند و تمام افراد محقّق و مقدّر را دربرمی‌گیرند. در پاسخ به این پرسش او هم تعریف دیگری از صدق را پیش می‌نهد هم نظریۀ مبتکرانۀ نفس‌الأمر را مطرح می‌کند. the philosophy of mathematics in the islamic intellectual tradition is both rich and sophisticated. like his predecessor avicenna, who engaged extensively with central problems in the philosophy of mathematics, naṣīr al-dīn al-ṭūsī addressed many of these issues and introduced new ones of his own. the aim of this article is to substantiate this claim. employing an analytical approach, it argues that naṣīr al-dīn al-ṭūsī, in the full sense of the term, developed a distinct philosophy of mathematics. al-ṭūsī’s principal contributions to the ontology of mathematics are twofold. first, he refuted arguments for finitism—specifically the arguments from collimation and mapping. second, he analyzed the properties of infinity, arguing that the infinite admits of comparison in terms of “less” and “more.” his contributions to the epistemology of mathematics are likewise significant. first, unlike avicenna but in line with ibn al-haytham, he defended a form of empiricism with respect to mathematical propositions, just as he had defended empiricism regarding mathematical concepts, albeit within an avicennian framework. second, he raised the problem of mathematical truth: how mathematical propositions can be true despite being composed of secondary intelligibles that lack external instantiation, while remaining universal, veridical, and applicable to both actualized and non-actualized individuals. in response, al-ṭūsī proposed an alternative account of truth and advanced his innovative theory of nafs al-amr.
منابع دیجیتالی مرتبط :
نسخه PDF مراجع
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
خواجه نصیرالدین طوسی
متکلمان و سایر شخصیت ها :
خواجه نصیرالدین طوسی
نویسنده :
مرتضی متولی
زبان :
فارسی
منبع اصلی :
https://jitp.ut.ac.ir/article_105791_0dd5132e9800525309f21b3bf6383606.pdf
جنس منبع:
متن
پایگاه :
ذ:پایگاه مجلات (فلسفه و کلام اسلامی- سال 1404- دوره 58- شماره 2- از صفحه 443 تا 465)
یادداشت :
نصیرالدین طوسی فلسفۀ ریاضیات وجودشناسی ریاضیات معرفت‌شناسی ریاضیات بی‌نهایت
Naṣīr al-Dīn al-Ṭūsī philosophy of mathematics ontology of mathematics epistemology of mathematics infinity
نوع منبع :
مقاله
مشخصات کامل اثر
منابع مرتبط :
ثبت نظر
ارسال