مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

معنای زندگی یکی از مهم‌ترین موضوعات دینی، فلسفی و روان‌شناختی است. معنای زندگی به هر عنصری که تحلیل و منتهی شود، آن عنصر در راستای وجود انسان، استعدادها و توانایی‌های اوست. ملاصدرا انسان‌شناسی را اصل و پایه همه معارف و پرسش‌های بنیادین می‌داند. در کتاب حاضر به جمع‌بندی آرای ملاصدرا از نظر اصول و مبانی فلسفی و رهیافت حکمت او به قرآن و روایات در بحث معنای زندگی پرداخته شده است. نگارنده ابتدا «معنای زندگی» را به لحاظ معناشناسی مورد بحث قرار داده و تعریف انسان و زندگی او را از دیدگاه صدرالمتألهین بررسی کرده است. سپس، با طرح اصول حکمت متعالیه صدرایی به هدف انسان از زندگی پرداخته است.

کتاب حاضر، پژوهشي است در قلمروي فلسفه اخلاق که تعريف و کارکرد عقل عملي از نظر ملاصدرا ارائه شده است. ابتدا معناي عقل و حکمت عملي بيان شده است. سپس تاريخچه بحث از منظر بيش از چهل فيلسوف بررسي شده است. در ادامه نفس و مراتب آن به بحث گذاشته شده است. در فصل بعدي، عقل نظري و عملي تعريف شده و بين آن دو مقايسه صورت گرفته است. سپس کارکرد عقل عملي در حکمت عملي از نظر ملاصدرا به بحث گذاشته شده است.

تحلیلی فلسفی و تجربی از مسأله ادراک و کیفیت آن است. در این نوشتار ابتدا به بحث در مورد دیدگاه فلسفه حکمت متعالیه در مورد ماهیت ادراک حسی و ارتباط آن با ادراک عقلی پرداخته شده و پس از آن از منظری فیزیولوژیکی به این مسأله نگریسته شده است. نویسنده به روند شکل‌گیری ادراک در فرزند ادمی از ابتدای تولد و بعد از آن اشاره نموده و فرآیند شکل‌گیری ادراکات حسی را از مرحله جنینی تا مراحل مختلف رشد در انسان‌ها، مورد بحث و بررسی تجربی قرار داده است. وی در همین زمینه به نقش مغز و سیستم عصبی بدن انسان در فرایند تفکر و ادراک اشاره نموده و ساختار شکل‌گیری ادراک در مغز را بررسی کرده است. سپس از منظری فلسفی به مقوله ادراک به ویژه ادراک حسی نگریسته و دیدگاه ملاصدرا را در این زمینه منعکس کرده است. وی در همین راستا به ارتباط بین نفس و ادراک، وجود ذهنی و نسبت آن با ادراک حسی، حقیقت علم، رابطه ادراک فیزیولوژیک با ادراک فلسفی و رابطه بین نفس با بدن از منظر ملاصدرا پرداخته و تحلیلی از آن بر اساس حرکت جوهری ارایه شده از سوی وی، مطرح نموده است.

در کتاب حاضر بيان مي‌شود که برنامه درسي حکمت بنيان که متأثر از مباني فلسفي (معرفت‌شناختي، وجودشناختي، خداشناختي جهان شناختي، انسان‌شناختي، معادشناختي، ارزش شناختي) صدرالمتألهين شيرازي است به‌عنوان يک سند پيچيده فرهنگي و کانون مهم به انسجام و انتظام ديني، فرهنگي، اخلاقي و اجتماعي جامعه دانشگاهي کمک مي‌کند و در جهت بهبود کيفيت زندگي و حفظ و پويايي و نشاط دانشگاه و براي خود مسئوليت‌هايي قائل است. اين برنامه همچنين به‌عنوان هسته پيشتاز تحولات عمل با کرده و از طريق آموزش حکمت و رصد تغييرات اجتماعي و فرهنگي، به‌ويژه در عرصه علم و فناوري جامعه دانشگاهي را براي تسلط بر رويدادهاي مهم آينده توانمند و مهيا مي‌کند.