جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

مولف در این کتاب که به زبان عربی نوشته شده نشانه‌های ظهور امام زمان (عج) را با توجه به آیات و هم‌چنین احادیث منقول از پیامبر (ص) و خاندان آن حضرت بیان نموده است.

1- شرايط ظهور حضرت مهدي(عج) به‌قدري عجيب و عظيم است که انديشه‌هاي زيادي را جهت درک آن شرايط به خود مشغول مي‌کند تا انسان متوجه شود چگونه با ظهور آن حضرت، ابعاد پنهان و باطني عالم به ظهور مي‌آيد و سنگ و درخت با ياران مهدي(عج)سخن مي‌گويند. 2- بيش از آن‌که تصور شود حضرت مهدي(عج) از عالم غيب به عالم شهود مي‌آيد بايد به اين نکته توجه شود که عالم شهود نيز آنچنان صعود مي‌کند که مي‌تواند ظرف ظهور ابعاد غيبي حضرت مهديg گردد. 3- رابطه‌ي بين ظهور پيامبر آخرالزمان(ص) به عنوان حامل آخرين و کامل‌ترين دين و ظهور آخرين ولي خدا به عنوان حامل آخرين اسرار الهي ما را به اين تأمل دعوت مي‌کند که در آخرالزمان باطني‌ترين ابعاد هستي ظهور خواهد کرد. 4- وقتي حضرت سجاد در وصف منتظران حضرت مهدي(عج) مي‌فرمايند: «اَلْغيبةُ عِنْدَهُم بِمَنْزِلَةِ الْمُشاهده»[1] غيبت نزد آن‌ها همانند مشاهده است، مي‌فهميم زمانه جهت ظهور مهديg بايد آنچنان اوج بگيرد که ديگر عالم ماده حجاب بين انسان‌ها جهت رؤيت عالم غيب نباشد و اين مي‌رساند که ضروري است معارف خاصي به ميان آيد که بتواند انسان‌ها را به حضور عالم غيب سير دهد تا زمينه‌ي ظهور آن حضرت فراهم گردد. اولين قدم، روي‌برگرداندن از تمدني است که تماماً حسّي و حسّي‌زده است. 5- اعتقاد به توحيد و نافذبودن توحيد، اقتضا مي‌کند که متوجه باشيم توحيد الهي همچنان تاريخ را در مي‌نوردد و جلو مي‌آيد و روز به روز بيشتر ظهور مي‌کند تا منجر به توحيدي‌ترين شرايط و حاکميت موحد‌ترين انسان شود و در نتيجه در آخرالزمان انسان‌ها با تجلي کاملي از توحيد الهي روبه‌رو خواهند شد و اين يعني ظهورِ ابعاد باطني عالم هستي و پشت‌کردن به ظلماتي که مانع تجلي چنين توحيدي است. اين‌ها از نکاتي است که در اين کتاب مورد بحث و بررسي قرار گرفته و فرهنگ انتظار را معني کرده است تا معلوم شود بايد منتظر چه چيزي بود و چگونه خود را براي چنان شرايطي آماده کرد. به اميد آن‌که قدمي به سوي ظهورِ باطني‌ترين بُعد هستي برداشته باشيم.

کتاب «الامام الصادق (ع) من المهد الی اللحد» نوشته محمدکاظم قزوینی، به بررسی زندگانی امام ششم شیعیان می پردازد. مولف در کتاب خود مباحثی پیرامون شخصیت امام صادق (ع) مطرح کرده و نسب و تولد آن حضرت را مورد بررسی قرار داده است. وی همچنین با بررسی بعد اخلاقی آن حضرت به تحقیق در تاریخ سیاسی و اجتماعی دوره ایشان پرداخته و همچنین فعالیت های شاگردان و فرقه های اعتقادی فعال معاصر ایشان را مورد بررسی و دقت قرار داده است. از موضوعاتی که در کتاب مطرح شده است می توان به: اخلاق امام صادق (ع)، مواجهه امام صادق (ع) با ظالمین، توسل به امام صادق (ع) برای شفا، اصحاب و مدرسه امام صادق (ع) و دیگر موضوعات مرتبط اشاره کرد.

مغازى: تاريخ جنگ‌هاى پيامبر(ص)، ترجمه فارسى كتاب «المغازي» اثر محمد بن عمر واقدى (متوفى 207ق) است كه با قلم شيوا و رساى محمود مهدوى دامغانى، برگردان شده است. مترجم، بخشى از كتاب را در سال 1359 برگردانده و باقى را در سال‌هاى بعدى، ترجمه كرده است. مترجم اين اثر، كتاب‌هاى مختلفى را به فارسى برگردانيده و قلمى شيوا و دلنشين دارند و ترجمه ايشان نيز روان و جاذبه‌دار است. ايشان براى گزينش اين كتاب جهت ترجمه، شش دليل در مقدمه‌اى كه بدان افزوده، آورده است؛ از جمله گويد: اهميت مقام علمى و فضل واقدى، چنان است كه نه‌تنها كتاب او، بلكه آثار ديگرش هم از همان قرن سوم هجرى مورد استفاده و استناد ديگر مؤلفان و نويسندگان قرار گرفته است و غالبا به كتاب‌هاى او اعتماد داشته‌اند و مطالب نقل‌شده از ديگران را با مطالب واقدى، معيار زده‌اند و بدون ترديد هيچ كتابى در سيره و مغازه، به اهميت مغازى ابن اسحاق و مغازى واقدى نيست. ايشان براى اثبات مدعاى خود از بلاذرى، ابواسحاق، ابراهيم ثقفى، مسعودى، طبرى، ابن اثير، ابوالفدا، نويرى و ابن ابى‌الحديد نام برده است كه به مغازى واقدى استناد كرده‌اند. بى‌ترديد اينان گاه به مغازى واقدى استناد كرده‌اند؛ اما بايد پذيرفت كه همه مؤلفان و نويسندگان به گفته او، استناد نكرده‌اند. همچنين به تمام گفته‌هاى او نيز اعتماد نكرده‌اند. استناد در چند مورد، دليل بر برترى مقام علمى نمى‌شود. پيش‌تر نيز گفتيم كه شمارى از پيشوايان مذاهب و محدثان، كتاب او را فاقد اعتبار دانسته‌اند. بهتر بود مترجم محترم، دليل ارائه مى‌داد كه چه كسى و كجا مطالب واقدى را ضابطه درستى مطالب ديگران قرار داده است. اما اينكه نوشته‌اند: «بى‌ترديد بهترين كتاب است»، خوب بود ايشان نخست كتاب‌هاى سيره و مغازى ابن هشام، طبقات ابن سعد، سيره ذهبى، ابن كثير، صالحى شامى، مقريزى را ملاحضه مى‌فرمود كه مستند و با تجزيه و تحليل بيشتر نوشته شده‌اند. يكى از دلايل او آن است كه واقدى آيات مربوط به هر جنگ و سريه را در پايان آورده است. گرچه اين كار واقدى درخور تحسين است، اما ويژگى اين كتاب نيست؛ چراكه ابن هشام نيز آيات مربوط به هر سريه و غزوه را در پايان همان فصل آورده و به تفسير آن آيات نيز پرداخته است. برخى از دلايل مترجم چندان قابل توجه نيست؛ از جمله «ابن خرداذبه مى‌پنداشت كه مادر واقدى ايرانى بوده است». تنها ويژگى مغازى واقدى آن است كه به‌تفصيل نوشته شده و قديمى‌تر مى‌باشد؛ اما چون اكثر روايات آن مرسل هستند، از اعتبار ساقط مى‌باشد. اين ترجمه در سه جلد، به‌همراه فهرست‌ها توسط مركز نشر دانشگاهى چاپ شده است كه جلد اول آن در سال 1361 و جلد دوم در 1362 و جلد سوم در سال 1366، به ترتيب از چاپ خارج شده‌اند. مترجم، گاه ترجمه را با توضيحات بيشترى آورده است كه به حجم كتاب افزوده و گاه يك سطر عربى به دو سطر فارسى، تبديل شده است.

به گفته دکتر صلاح‌الدین العامری، وی در سه فصل این کتاب کوشیده است دلالت‌های نمادینی را که شخصیت‌های اهل‌بیت(ع) در گفتمان متخیّل دینی مردمی تونس بازنمایی می‌کنند، بررسی کند و سیر شکل‌گیری و تحول این متخیّل را در بستر زمان و مکان، از مشرق جهان اسلام تا مغرب، دنبال نماید. نویسنده پس از تبیین مبانی نظری و چارچوب پژوهش، به تحلیل تصویر اهل‌بیت(ع) پرداخته، مؤلفه‌های آن را واکاوی کرده و سازوکارهای شکل‌گیری آن را بررسی می‌کند. وی شخصیت‌های امام علی(ع)، امام حسین(ع) و حضرت فاطمه(س) را به‌عنوان نمونه‌های اصلی برای مطالعه‌ای عمیق برگزیده است؛ مطالعه‌ای که از یک سو بر داده‌ها و یافته‌های پژوهش استوار است و از سوی دیگر، بر پایه آنچه مؤلف «بازنمایی‌های اجتماعی» می‌نامد؛ بازنمایی‌هایی که هم‌زمان بازتاب ویژگی‌های ذهنی پدیدآورندگان و مروجان این روایت‌ها به شمار می‌آیند. دستاوردهای علمی و روش‌شناختی این کتاب برای خواننده فراوان است. از جمله اینکه نشان می‌دهد چگونه می‌توان دانش‌ها و روش‌هایی را که پیش‌تر در مطالعه متخیّل دینیِ فرهنگ رسمی و نخبگانی به کار گرفته شده‌اند، برای بررسی متخیّل دینی مردمی تونس و دیگر جوامع نیز به کار بست. دکتر العامری در تحلیل تصویر اهل‌بیت(ع) در متخیّل مردمی تونس، از مجموعه‌ای از فنون تحلیل روایت، مانند «بازگشت به گذشته» (فلاش‌بک) و «پیش‌آگاهی یا پیش‌نگری» (فلاش‌فوروارد) بهره گرفته است. افزون بر این، وی برخی سازوکارهای تحلیلی جدید را نیز آزموده و برای آن‌ها اصطلاحاتی نو پیشنهاد کرده است؛ از جمله «آرمانی‌سازی»، «سازوکار تحقیر یا کم‌ارزش‌نمایی»، «گزینش» و «فشرده‌سازی».

کتاب «الإنسان والدين الإلهي» اثر فلاح سبتی به بررسی یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های فلسفه دین می‌پردازد: چرا انسان به دین الهی نیازمند است؟ نویسنده با تکیه بر مبانی انسان‌شناسی، فلسفه اسلامی و الهیات عقلی، رابطه میان حقیقت وجود انسان و ضرورت هدایت الهی را تحلیل می‌کند و نشان می‌دهد که دین الهی صرفاً مجموعه‌ای از احکام و مناسک نیست، بلکه پاسخی به نیازهای وجودی، معرفتی و اخلاقی انسان است. در این اثر، ضمن تبیین مفهوم فطرت، عقل، اختیار و هدف آفرینش، دیدگاه‌های رقیب درباره منشأ دین، از جمله تبیین‌های طبیعت‌گرایانه، جامعه‌شناختی و روان‌شناختی، نقد و ارزیابی می‌شوند. نویسنده همچنین به نسبت عقل و وحی، جایگاه پیامبران در هدایت انسان و نقش دین در دستیابی به کمال و سعادت می‌پردازد و تلاش می‌کند با استدلال‌های فلسفی، ضرورت دین الهی را در زندگی انسان معاصر اثبات کند. این کتاب از آثار پژوهشی معاصر در حوزه فلسفه دین و کلام اسلامی به شمار می‌آید و برای دانشجویان، پژوهشگران و علاقه‌مندان به مباحث الهیات، فلسفه اسلامی و کلام جدید قابل استفاده است.