جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

چکیده (فارسی): تأملات هگل و خواجه نصیر در باره ی حکمت عملی در تاریخ فلسفه از جایگاه ویژه ایی برخوردار است. در این پژوهش با تمرکز بر نظریه های حقوقی هگل و خواجه نصیر به بررسی تطبیقی آراء این دو فیلسوف در این باره پرداخته شده است . خانواده، جامعه و دولت مهمترین موضوعاتی می باشند که در این پژوهش به آنها پرداخته شده است. هگل و خواجه نصیر به موضوع خانواده از بدو پیدایش این نهاد تا زمان انحلال آن توجه ایی ویژه دارند. خانواده از نظر این دو فیلسوف دقیقه ایی به شمار می آید که در آن فرد آموزش های لازم را برای ورود به زندگی اجتماعی کسب می کند . جامعه مدنی از دیدگاه هگل بر اساس معیار های اقتصادی و حقوقی شکل گرفته و اداره می شود . شهروندان این جامعه دارای حقوقی می باشند که بر آمده از قوانین حاکم بر این جامعه است. توصیف مدینه فاضله از نظر خواجه نصیر با توضیحاتی درباره ی علل پیدایش تمدن ها و چگونگی روابط حاکم بر مدینه ی فاضله همراه است . نظریه ی هگل وخواجه نصیر درباره ی دولت مهمترین موضوعی می باشد که در این تحقیق مورد بررسی قرار گرفته است. دولت هگلی نتیجه تلاش وی برای ترسیم دولت با توجه به معیارهای عقلانی است . دولت مورد نظر خواجه نصیر به منظور ایجاد عدالت و اجرای حدود الهی تأسیس شده است، و توسط حاکمی اداره می شود که از دیگران به علت داشتن ویژگی هایی شایسته تر برای حکومت داری و سیاست ورزی است. نظریه ی هگل و خواجه نصیر در باره ی جنگ اهمیت بسزایی دارد ، زیرا این دو فیلسوف به صورت تفصیلی به توضیح و تبیین حقوق حاکم بر روابط دولت ها در زمان جنگ می پردازند .

رساله تدابیر المنازل أو سیاسات الأهلیه که آن را به عنوان کتاب السیاسة نیز می­خوانند، منزلگاه حکمت منزلی ابن سینا در نظام فکری سینوی است. ابن سینا مباحث مربوط به تدبیر منزل را در این رساله بیان کرده است که از جمله آن­ها مباحث حقوقی می­باشد که می­توان آن را «نظریه حقوقی ابن سینا» خواند. 1. بحث از حقوق طبیعی؛ 2. بحث از حقوق زنان؛ 3. بحث از حقوق کودکان؛ 4. بحث از حقوق کارکنان همان چیزی است که دلالت بر مسائل حقوقی می­کند و فلسفه حقوق سینوی را تشکیل می­دهد. بررسی این مبانی می­تواند پرسش «آیا نظریه حقوقی در نظام فکری ابن سینا یافت می­گردد؟» را پاسخ دهد. تبیین و سپس بررسی نظرات بوعلی سینا همان چیزی است که گفتار حاضر را تشکیل داده است تا به این پرسش پاسخ دهیم و در نهایت نیز نظریه حقوقی سینوی یا همان فلسفه حقوق ابن سینا را از دل این تبیین و بررسی استنباط کنیم.

اگرچه مکتب‌اثبات‌گرایی‌حقوقی به‌عنوان گفتمان مطرح در فضای علمی دنیا جای گرفت؛ اما مکتب‌حقوق‌طبیعی نیز همواره مورد اقبال بسیاری‌از اندیشمندان‌جهان قرار‌دارد. با‌بیاناتی‌که از اندیشمندان‌حقوق‌طبیعی عنوان شده است، می‌توان تشابهات میان این نگرش با‌مبانی اندیشمندان‌حکمت‌متعالیه درزمینه ارتباط حقوق و اخلاق عنوان نمود. از مهم‌ترین این تشابهات به پایبندی هرکدام ازدو گروه فوق به اصول‌ثابت‌اخلاقی در حقوق و اذعان به وجود‌ارتباط‌تنگاتنگ این دو دانش می‌توان اشاره نمود. این پژوهش درصدد پاسخگویی به این‌پرسش است که چه نسبتی میان نگرش اندیشمندان در حکمت‌متعالیه و حقوق‌بشرغرب وجود‌دارد؟ فرضیه این پژوهش بر این قرار‌است که اندیشمندان‌حقوق‌طبیعی به وجود‌نوعی حقوق ثابت در نظام‌های‌حقوقی-بشری هستند که آن را فراتر از توافق قراردادی می‌داند و اندیشمندان‌حکمت‌متعالیه نیز علاوه بر الهی‌دانستن حقوق، بر ثابت-بودن اصول‌اخلاقی در نظام‌بشری اعتقاد دارند و مانند حقوق‌طبیعی، عقل را به‌عنوان یکی از منابع سنجش و‌دریافت این اصول ثابت عنوان‌می‌کنند اما قانون‌الهی که جامع اخلاق و‌حقوق است، را در‌جهت رستگار ساختن انسان جامع تلقی‌می‌نماید. مکتب-اثبات‌گرایی نیز برای تشخیص درستی قوانین، نیازی به تطبیق‌قواعد با معیارهای ثابت‌اخلاقی نیست بلکه تنها اراده قانون‌گذار بیانگر صحت یک قانون است. این پژوهش بر اساس روش تحلیلی-توصیفی و بر اساس منابع کتابخانه‌ای گردآوری شده‌است.

ملت در جامعه سیاسی دارای حقوق و آزادی های عمومی می باشد، بخشی از این حقوق و آزادی ها در قانون اساسی تصریح گردیده است که از آن به عنوان حقوق بنیادین ملت تعبیر می گردد. اکثر نظام های سیاسی متشکل از مبانی اندیشه‌ای و فلسفی هستند که برگرفته از حاکمیت اندیشه ها و ایدئولوژی متفکران فلسفی و حقوقی می باشد. از این رو براساس نوع نگرش فلسفی حاکم بر نظام سیاسی، قانون اساسی را تدوین و تصویب نموده و درنهایت مبانی فلسفی خود را در ارکان و ساختار حکومت ها و نیز در نوع نگرش به حقوق بنیادین ملت متبلور می گردانند. هدف: هدف این پژوهش تبیین نگرش فلسفی و حقوقی علامه مصباح یزدی و نیز تاثیر این رویکرد در تعیین مبنا و منشا حقوق‌بنیادین برای ملت در حکومت‌اسلامی می باشد. روش: مقاله حاضر با روش تحلیلی‌– توصیفی مبانی فلسفس حقوق بنیادین مات از منظر علامه مصباح یزدی مورد بررسی قرار گرفته است. یافته: علامه مصباح یزدی به عنوان یکی از بزرگترین فیلسوفان و نظریه پردازان عصر حاضر، مبانی فلسفی حقوق بنیادین ملت را در همگرایی حقوق ملت با شریعت، کمال باوری، کرامت انسانی و فرجام باوری خلاصه می‌نمایند.

ترجمه ماشینی: نظریه حقوقی، علوم سیاسی، جامعه شناسی، فلسفه، منطق، هوش مصنوعی: رویکردهای بسیاری برای استدلال حقوقی وجود دارد. هر یک از آنها بینش خاصی را در مورد پدیده های بسیار پیچیده ارائه می دهد. رشته‌های مختلف، اما سنت‌های متفاوت در رشته‌ها (مانند سنت‌های تحلیلی و قاره‌ای در فلسفه) در اینجا فرصت نادری برای ملاقات پیدا می‌کنند. کتاب حاضر شامل مشارکت‌های تاریخی و موضوعی پژوهشگران برجسته در چندین مورد از مهمترین رویکردهای عقلانیت حقوقی است. یکی از موضوعات اصلی، رابطه منطق و قانون است: روشی که منطق در واقع در قانون استفاده می شود، اما همچنین روشی که منطق می تواند قانون را صریح کند. گروه برجسته ای از فیلسوفان، منطق دانان و فقها سعی در حل این موضوع دارند. کتاب فراتر از مجموعه مقالات است. هر چقدر هم که ابزار مفهومی مربوطه آنها متفاوت باشد، نویسندگان یک مفهوم مشترک دارند: استدلال حقوقی یک زمینه استدلال خاص است.