جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

عنوان :

بررسی اعتبار و حجیت قواعد مهم اصول لفظیه در استنباط معارف اعتقادی از منابع نقلی دین

نویسنده:

سید محمد طباطبایی ، محمد رضاپور

نوع منبع :

نمایه مقاله

کلیدواژه‌های اصلی :

قواعد فقه جعفری (امامی) [منبع: اصطلاحنامه فقه] , فلسفه اصول , فلسفه فقه

چکیده :

از میان مباحث اصول فقه مبحث اصول لفظیه و مصادیق مهم آن یعنی اصالة الظهور، اصالة العموم، اصالة الاطلاق و مفاهیم به دلیل کاربرد گسترده در استنباط در فقه از اهمیت ویژه ای برخوردار هستند لکن متاسفانه پیرامون حجیت و کاربرد این قواعد در کتب اصول فقه تنها ناظر به استنباطات فقهی بحث شده و نسبت به میزان اعتبار آنها در دیگر بخش ها از جمله آیات و روایات اعتقادی علی رغم اهمیت بالای این حوزه و کثرت متون اعتقادی بحث خاصی صورت نگرفته است.این مقاله درصدد اثبات حجیت و اعتبار این قواعد در استنباط معارف اعتقادی از منابع نقلی دین می باشد و ضمن پاسخ به اشکال یقینی نبودن دلالت اصول لفظیه و ایراد تعبدی نبودن حوزه اعتقادات،اعتبار آنها را در استنباط معارف اعتقادی در برخی بخش ها ثابت کرده و تفاوت کاربرد آنها در علوم فلسفه،کلام و تفسیر را روشن ساخته و نمونه هایی از استفاده علماء از این قواعد در حیطه اعتقادات را ذکر کرده است. همچنین بر رعایت قواعد اجتهادی و مقدّم بودن احکام یقینی عقل تاکید شده است. قابل توجه آنکه دلیل محوری ای که پایه اعتبار این اصول قرار گرفته می تواند مبنای اعتبار آن در استنباط سایر بخش های معارفی دین همچون: اخلاق،آموزه های مرتبط با علوم انسانی روز،تاریخ،علوم طبیعی و... نیز قرار گیرد.روش تحقیق در این نوشتار به صورت تحلیلی-توصیفی و با رجوع به منابع اصول فقه، کلام، فلسفه، تفسیر و حدیث و بیان نمونه هایی از استفاده از این قواعد در کتب تفسیری به خصوص تفسیر المیزان علامه طباطبایی می باشد.

مشخصات اثر

عنوان :

کاربست روش شناسی کلامی آیت الله مکارم شیرازی در مسائل اعتقادی دینی

نویسنده:

عبدالحسین خسروپناه ، مجتبی جولایی فر

نوع منبع :

مقاله

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF مراجع

کلیدواژه‌های اصلی :

قواعد فقه جعفری (امامی) [منبع: اصطلاحنامه فقه] , علم کلام , فلسفه اصول , فلسفه فقه , دین پژوهی

چکیده :

هدف: هدف از انجام این پژوهش، ترسیم کاربست روش‌شناسی کلامی آیت‌الله مکارم شیرازی در مسائل اعتقادی دینی بود. روش: برای دستیابی به هدف پژوهش، از شیوۀ توصیفی- تحلیلی با تکیه بر اطلاعات کتابخانه‌ای و نرم‌افزار مکتوبات آثار استاد مکارم شیرازی و اسناد نوشتاری ایشان استفاده شد و با نگاه درجه دوم، پردازش و تحلیل داده‌ها در عملیات اندیشه‌ورزی آثار اعتقادی وی صورت پذیرفت. یافته‌ها: مسائل کلامی در اندیشۀ آیت‌الله مکارم، روشمند و مدلّل و مبتنی بر روش‌شناسی بود و این پژوهش، الگویی نمونه در عملکرد سایر متکلمان شمرده شد. نتیجه‌گیری: کاربست روش‌شناسی کلامی استاد مکارم، در چهار گام تبیین، تنظیم، اثبات و دفاع، با شیوه‌های تبیین، نظیر تبیین واژه‌ها و بیان تاریخچه مسئله؛ شیوه‌های تنظیم، همچون ترتیب منطقی و تقدّم آموزه‌های عقلی بر نقلی؛ شیوه‌های اثبات، مانند ارائۀ انواع دلیل به لحاظ مقدمات یا انواع دلیل از نظر صورت و ماده و در نهایت شیوه‌های دفاع، مثل طرح سؤال از مخاطب، ارائۀ پاسخ نقضی و حلّی در استدلال و عملیات پاسخگویی به مسائل اعتقادی به سامان ‌رسید.

صفحات :

از صفحه 7 تا 30

مشخصات اثر

عنوان :

معالم الجدیدة للأصول غایة الفکر المجلد 8

نویسنده:

محمد باقر الصدر؛ تحقیق: لجنة تحقیق التابعة للمؤتمر العالمي للإمام الشهید الصدر

نوع منبع :

کتاب

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

وضعیت نشر :

قم: مرکز الإبحاث و الدراسات التخصصیة للشهید الصدر,

کلیدواژه‌های اصلی :

علم کلام , فلسفه اصول

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

سید محمدباقر صدر

مشخصات اثر

عنوان :

قاعده حرمت تنفیر از دین از منظر فقهاء با تأکید بر آرای امام خمینی

نویسنده:

عبدالله نوبری؛ استاد راهنما: زهره خانی

نوع منبع :

رساله تحصیلی

منابع دیجیتالی :

متن ناقص پایان نامه فهرست منابع

مشخصات اثر

عنوان :

بحث منشأ و واقعیت [کتاب عربی]

نویسنده:

حمادي ذويب

نوع منبع :

کتاب

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

مشخصات اثر

عنوان :

فلسفه و حکمت احکام (2)

نویسنده:

علی اصغر دریایی

نوع منبع :

مقاله , کتابخانه عمومی

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

مشخصات اثر

عنوان :

مبانی هنجارها در فقه و کلام اسلامی

نویسنده:

Omar Farahat

نوع منبع :

کتاب

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

وضعیت نشر :

Cambridge University Press ,

کلیدواژه‌های اصلی :

فلسفه اصول , فلسفه فقه , قواعد اصولی

چکیده :

چکیده ماشینی : در این کتاب، عمر فراهت شیوه جدیدی از درک کار متکلمان کلاسیک اسلامی و نظریه پردازان حقوقی را ارائه می دهد که معتقد بودند وحی الهی برای شناخت هنجارها و ارزش های اعمال انسان لازم است. فرحات از طریق بازسازی مباحث کلاسیک اشعری- معتزلی درباره ماهیت و دلالت های کلام الهی، استدلال می کند که دلبستگی اشعری به وحی موضعی صرفاً سنت گرایانه نبود. بلکه یک تعهد عقلانی فلسفی بود که از بحث‌های معرفت‌شناسی و الهیات پدید آمد. او همچنین استدلال می‌کند که خاص بودن این مدل ویژگی‌های متمایز آن را برای دانشمندان معاصری که از نوعی نظریه فرمان الهی دفاع می‌کنند مفید می‌سازد. بنابراین، جلد فرحات، قرائتی جدید از مسئله عقل و وحی در اسلام است و زمینه جدیدی را در الهیات، حقوق و اخلاق اسلامی گشوده است.

مشخصات اثر

عنوان :

درسگفتار فلسفه فقه

مدرس:

عبدالحسین خسروپناه

نوع منبع :

صوت , درس گفتار،جزوه وتقریرات

منابع دیجیتالی :

صوت

مشخصات اثر

عنوان :

نگاه ملاصدرای فیلسوف به علم فقه و عقلانیت‌پذیری گزاره‌های آن

نویسنده:

ابراهیم نوئی

نوع منبع :

مقاله

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF چکیده

کلیدواژه‌های اصلی :

حکمت متعالیه , فلسفه اصول , فلسفه فقه

فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :

ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین

چکیده :

چکیده شهرت حِکمی صدرالمتألهین شیرازی معمولاً شأن فقهیش را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. مجموعۀ آثار حِکمی، تفسیری، حدیثی و اخلاقی وی نمایشگر چهرۀ فقهی ایشان است. او به معانی لغوی، روایی و اصطلاحی فقه و موضوع این علم و مفاهیم اساسی رایج در این علم، از قبیل طاعت و معصیت و احکام پنج‌گانۀ فقهی التفات کامل دارد و جایگاه این علم در میان علوم و نسبت آن با گزاره‌های اعتقادی و اخلاقی در دین و نیز وجه اشتراک و تفاوت شریعت با طریقت و حقیقت را با رویکرد خاص خود تبیین می‌کند. هم از ضرورت پایبندی همگان به گزاره‌های فقهی سخن گفته است و هم به تبیین ضرورت گزاره‌های فقهی در دین می‌پردازد و در مسیر تبیین عقلانیت‌پذیری گزاره‌های فقهی، علاوه بر اینکه این گزاره‌ها را خردستیز نمی‌داند، وضع آنها را مقتضای مصالح و مفاسدی نفس‌الأمری می‌داند و از ناتوانی عقل بشر از درک آنها در مقام اثبات سخن می‌گوید. تکاپوی عقل در این زمینه معمولاً به خطا می‌انجامد؛ زیرا یا مصالح جزیی را بر مصالح عمومی در متعلقات احکام ترجیح می‌دهد یا مصالح دنیوی را بر مصالح حقیقی رجحان می‌بخشد. اعتماد به این گزاره‌ها روح تعبد انسانی را تقویت می‌کند. هر چند به این جهت می‌توان از فراخردی این گزاره‌ها سخن گفت؛ ارائۀ دلیل عقلی محکمی برای اعتماد به آن گزاره‌ها دشوار نیست؛ چون دستکم گزاره‌های قطعی الصدور فقهی فراخرد از منبعی صادر شده‌اند که عقل بر عصمتش گواهی می‌دهد و اطمینان به صدق این گزاره‌ها، عقلانیت‌پذیری آنها را به‌دنبال دارد.

صفحات :

از صفحه 807 تا 832

مشخصات اثر

عنوان :

عقل، چهارمین منبع اجتهاد

نویسنده:

محمدابراهیم جناتی

نوع منبع :

مقاله , کتابخانه عمومی

منابع دیجیتالی :

نسخه PDF

مشخصات اثر

از :	{0}
پست الکترونیک :	{1}
تلفن :	{2}
دورنگار :	{3}
Aaddress :	{4}
متن :	{5}

جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

ورود

ثبت نام

در تلگرام به ما بپیوندید