جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

کتاب حیات فیلسوفان نامدار، مشتمل بر احوال و اقوال چهره های شاخص فلسفی در یونان باستان است که با روش و سبک خاصّی تدوین و تنظیم گردیده است. از میان تمامی چهره های معرفی شده در کتاب، سقراط و افلاطون عمده ترین بخش کتاب می باشند. عنوان قدیمی اثر دیوگنس که در قرون وسطی صرفاً به ” زندگی فیلسوفان” شهرت یافت، به شرح احوال، گفته ها و احیاناً نظریات افرادی که در فلسفه نام و آوازه ای داشتند، اختصاص داشت. این کتاب، مشتمل بر ده کتاب می باشد که شامل شروحی درباره فیلسوفان یونانی است. حجم این شروح از یک کتاب کامل تا چند خط متغیر است. مؤلف به جز فهرستی از شکاکان قدیم، به ندرت از فیلسوفان دوره رومی ( یونانی مآبی) ذکری به میان می آورد و آخرین فیلسوفی که در فهرست او ذکر شده، یکی از شاگردان سکستوس امپریکوس است که نشان می دهد وی این کتاب را قبل از نیمه اول قرن سوم میلادی ننوشته است. ساختار کلی اثر عبارت است از: کتاب اول: درباره هفت خردمند یونان مانند طالس، کتاب دوم: درباره فیلسوفان ایونیانی، مانند آناکسیمندر، آناکساگوراس، سقراط و سقراطیان، کتاب سوم: افلاطون، کتاب چهارم: جانشینان افلاطون در”آکادمی”، کتاب پنجم: ارسطو و جانشینان او در”لوکیوم”، کتاب ششم: آنتیستنس، دیوگنس و فیلسوفان کلبی، کتاب هفتم: زنون و فیلسوفان رواقی (برخی از بخش ها و فصول این کتاب مفقود شده است)، کتاب هشتم: دریاره فیلسوفان ایتالیایی، مانند فیثاغورث و امپدکلس، کتاب نهم: درباره برخی فیلسوفان مستقل مانند هراکلیتوس، پارمنیدس و دموکریتس، کتاب دهم: اپیکوروس

اهمیت نقش سقراط و تأثیر او بر تاریخ فلسفه و همچنین فرهنگ بشری بر همگان معلوم است. افزون بر این، او نخستین شهید راه حکمت و فضیلت در تاریخ بشر به‌شمار می‌آید. وانگهی، گرچه بیشترِ شارحان غربی به معانی والا و درجات بالای حکمت سقراط اذعان دارند، از پذیرش هرگونه سرچشمۀ فراطبیعی برای آن و نبوت الهی بودن آن سر باز می‌زنند. غرض نگارنده در این مقاله آن است که از طریق تحلیل سخنان سقراط که در منابع دست اول ازجمله برخی نوشته‌های افلاطون یافت می‌شود، مدعای سقراط را مشعر بر اینکه او از موهبت نبوت برخوردار است به اثبات برساند. ما با گِرد آوردن استدلال‌های عقلی و سرنخ‌های تاریخی از زندگانی وی، بر صحت چنین مدعایی تأکید خواهیم نمود. پاره‌ای از مقاله بدین منظور اختصاص خواهد یافت که تأکید کنیم استدلال ما بر پایۀ ارجاعات اصیل و تاریخی به سخنان سقراط استوار است که عمدتاً در دفاعیۀ سقراط (آپولوژی) به قلم افلاطون بدانها اشاره شده است. سپس با نقل از اصلی‌ترین و مهم‌ترین دیدگاه‌های شارحان در این زمینه، ‌کوشیده‌ایم نشان دهیم که نوعی اتفاق نظر عمومی میان بیشتر شارحان وجود دارد دایر بر اینکه این رساله‌ها و خصوصاً رسالۀ دفاعیه سقراط در زمرۀ اسناد تاریخی محسوب می‌شوند. اهمیت و همچنین نتیجۀ اصلی این مقاله آن است که اگر این نظریه را بپذیریم چشم‌انداز عمومی تاریخ فلسفه از ریشه دگرگون خواهد شد. افزون‌براین، این مدعا که حکمت سرچشمه‌ای الهی دارد _ و بارها در مضامین سخنان حکمای اسلامی ذکر شده است _ تأیید خواهد شد. همچنین، وجود پیوند میان حقیقت روحانی و عقل آدمی مورد گواهی و تأکید قرار خواهد گرفت.

"مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" اثری است از "سورن کی یرکگور" که نه تنها به "مفهوم آیرونی" می پردازد بلکه خود نیز یک آیرونی است. "مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" بستری برای آثار بعدی"سورن کی یرکگور" به حساب می آید که چه از نظر سبک و چه از نظر مضمون رد خود را بر نوشتارهای بعدی او بر جای نهاده است. قسمت اول کتاب "مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" بر اساس تفسیرهای "کسنوفون" ، "افلاطون" و "آریستوفانس" از این استاد آیرونی، نوشته شده و مطالبی درباره ی "هگل" و مباحثات "هگلی" را نیز در بردارد. قسمت دوم بحث نیز همسو با قسمت اول و چکیده ای از مباحثات "سورن کی یرکگور" پیرامون "مفهوم آیرونی" است که با مثال های متنوع از فیلسوفان دیگر به خوانندگان ارائه شده است. "مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" در واقع رساله پایان نامه ی "سورن کی یرکگور" است و نخستین مفهوم اصلی در فلسفه وی را تبیین می کند: آیرونی. "سورن کی یرکگور" در این اثر معتقد است که آیرونی تحریک ذهنیات است. در آزادی اخلاقی که "سورن کی یرکگور" به آن اعتقاد دارد ، فرد به تنهایی در برابر نظم مستقر ایستاده و "مفهوم آیرونی" به یک صفت ذهنی تبدیل می شود. مهم ترین چیزی که برای فرد آیرونیک ضروری است، این است که شاعرانه زندگی کند ، از آنچه در درون خویش اصالت دارد آگاه شود و در آفرینش آزادی بالاتر از خودش بایستد. برای تمام کسانی که به طور جدی به مطالعه و تفکر از دریچه ی فلسفه ی "سورن کی یرکگور" می پردازند، خواندن کتاب "مفهوم آیرونی" یک مطالعه ی ضروری به حساب می آید.

"مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" اثری است از "سورن کی یرکگور" که نه تنها به "مفهوم آیرونی" می پردازد بلکه خود نیز یک آیرونی است. "مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" بستری برای آثار بعدی"سورن کی یرکگور" به حساب می آید که چه از نظر سبک و چه از نظر مضمون رد خود را بر نوشتارهای بعدی او بر جای نهاده است. قسمت اول کتاب "مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" بر اساس تفسیرهای "کسنوفون" ، "افلاطون" و "آریستوفانس" از این استاد آیرونی، نوشته شده و مطالبی درباره ی "هگل" و مباحثات "هگلی" را نیز در بردارد. قسمت دوم بحث نیز همسو با قسمت اول و چکیده ای از مباحثات "سورن کی یرکگور" پیرامون "مفهوم آیرونی" است که با مثال های متنوع از فیلسوفان دیگر به خوانندگان ارائه شده است. "مفهوم آیرونی" "با ارجاع مدام به سقراط" در واقع رساله پایان نامه ی "سورن کی یرکگور" است و نخستین مفهوم اصلی در فلسفه وی را تبیین می کند: آیرونی. "سورن کی یرکگور" در این اثر معتقد است که آیرونی تحریک ذهنیات است. در آزادی اخلاقی که "سورن کی یرکگور" به آن اعتقاد دارد ، فرد به تنهایی در برابر نظم مستقر ایستاده و "مفهوم آیرونی" به یک صفت ذهنی تبدیل می شود. مهم ترین چیزی که برای فرد آیرونیک ضروری است، این است که شاعرانه زندگی کند ، از آنچه در درون خویش اصالت دارد آگاه شود و در آفرینش آزادی بالاتر از خودش بایستد. برای تمام کسانی که به طور جدی به مطالعه و تفکر از دریچه ی فلسفه ی "سورن کی یرکگور" می پردازند، خواندن کتاب "مفهوم آیرونی" یک مطالعه ی ضروری به حساب می آید.

کارل یاسپرس فیلسوف آلمانی از سقراط و بودا و مسیح به عنوان متفکران محوری یاد می کند. کارل یاسپرس در کتاب فیلسوفان بزرگ به این سه فیلسوف در کنار افلاطون آگوستین و اسپینوزا می پردازد. کتاب " سقراط عیسی بودا سه آموزگار زندگی " شاید ملهم از طرح و گزینش یاسپرس باشد اما در ساختار فرقی اساسی دارد. یاسپرس در کتابش هر فصل به یک فیلسوف و زندگی و زمانه و فلسفه ی وی پرداخته است و حتی به گونه ای فصل ها جداگانه و مستقل اند، اما کتاب سقراط عیسی بودا سه آموزگار زندگی این گونه نیست. این کتاب بر اساس موضوعات زندگی فصل بندی شده است نه شخصیت ها. یعنی شما اگر بخواهید الگوی زندگی جنسی این شخصیت ها را بیابید در یک فصل پشت سر هم آمده و توان مقایسه یا تطبیق را دارید. کتاب دو بخش عمده دارد. بخش اول به کیستی این سه می پردازد و در ده فصل این را بررسی می کند. بخش دوم اما شاید بهتر باشد. این بخش در پی این است که بدانیم حرف های این سه به چه درد الان ما می خورند؟

کارل یاسپرس فیلسوف آلمانی از سقراط و بودا و مسیح به عنوان متفکران محوری یاد می کند. کارل یاسپرس در کتاب فیلسوفان بزرگ به این سه فیلسوف در کنار افلاطون آگوستین و اسپینوزا می پردازد. کتاب " سقراط عیسی بودا سه آموزگار زندگی " شاید ملهم از طرح و گزینش یاسپرس باشد اما در ساختار فرقی اساسی دارد. یاسپرس در کتابش هر فصل به یک فیلسوف و زندگی و زمانه و فلسفه ی وی پرداخته است و حتی به گونه ای فصل ها جداگانه و مستقل اند، اما کتاب سقراط عیسی بودا سه آموزگار زندگی این گونه نیست. این کتاب بر اساس موضوعات زندگی فصل بندی شده است نه شخصیت ها. یعنی شما اگر بخواهید الگوی زندگی جنسی این شخصیت ها را بیابید در یک فصل پشت سر هم آمده و توان مقایسه یا تطبیق را دارید. کتاب دو بخش عمده دارد. بخش اول به کیستی این سه می پردازد و در ده فصل این را بررسی می کند. بخش دوم اما شاید بهتر باشد. این بخش در پی این است که بدانیم حرف های این سه به چه درد الان ما می خورند؟