جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

با ورود اسلام به قلب‎ها و اذهان بشر، جایگاه حقیقی و انسانی زن به او بازگشت؛ بااین‌حال تاریکی خرافات برای عده‌ای، موهبتی به یادگارمانده از دوران جاهلیت بود. در نگاه وهابیت، زن، موجودی طفیلی و دست‌دومی است که برای خدمت به مرد خلق شده و ذاتاً ضعیف و ناقص‌العقل است. حضور او در اجتماع، جز فریب و گمراهی نتیجه‌ای ندارد. در مقابل، گفتمان امامیه با استناد به آیات قرآن، تنها معیار ارزش‌گذاری را تقوا مـی‌دانـد و معتـقد است زن مـی‌تـوانـد در کنار مسئولیـت‌های خـانوادگی، به فعـالیـت‌های اجتماعی نیز بپردازد.

این کتاب با تاکید بر پیوند میان عقلانیت و هوش انسان، درباره عقلانیت الاهیات دو ادعای محوری دارد: (1) زمینه زنده ارتباط میان‌رشته‌ای، عقلانیت تأمل الاهیاتی را شکل می‌دهد و (2) گسترش عقلانیت علم در فرهنگ ما – دست‌کم از نظر معرفت‌شناختی – نقش مهمی در ایجاد این زمینه‌ میان‌رشته‌ای داشته ‌است. از‌ آن‌جا که الاهی‌دان‌ها بیش‌تر بر هرمنـوتیک منحصربه‌فرد تـأمل الاهیـاتی تــمرکز مــی‌کنند، از چــالـش عـمـیـق معرفت‌شناختی برآمده از فعالیت علم غفلت کـرده‌اند. نـویسندهٔ الاهی‌دان این کتاب با استفاده از معرفت‌شناسی تکاملی، هرمنوتیک و معرفت‌شناسی را درهم می‌آمیزد تا حضور الاهیات در عصر حاضر امکان‌پذیر گردد. در این ‌صورت، عقلانیت دیگر از پیش مفروض و موجود نیست بلکه از تبادل بین خویشتن انسان و تجربه‌های روزمره زندگی برمی‌آید.

کتاب حاضر به تاریخ زیدیه پرداخته است و در ابتدا، به معرفی زید بن علی و افکار و عقاید و آثار او پرداخته و سپس مهم ترین قیام های زیدیه بعد از قیام زید در قرن دوم و سوم را بیان می کند. همچنین به مهم ترین فرقه های زیدیه یعنی جارودیه، بتریه، سلیمانیه و اعتقادات آنها، مخصوصا درباره امامت و حضرت علی و شیخین اشاره می نماید. در بخش دوم این کتاب، عالمان و فقیهانی همچون قاسم رسی، یحیی بن حسین، ناصر اطروش، جاکم جشمی بن مرتضی و یحیی بن حمزه معرفی می گردند. در بخش سوم، عقاید زیدیه بررسی شده که اکثر اعتقادات آنها همانند امامیه است. در بخش آخر کتاب نیز، نویسندگان خلاصه ای از کتاب مصباح العلوم فی معرفة الحی القیوم را که شامل دلائلی برای اثبات معرفت اصول دین می باشد، ضمیمه نموده اند.

آنچه که این کتاب را از سایر نمونه‌های مشابه متمایز می‌سازد رویکرد خاص آن می‌باشد. بررسی و تحلیل زندگی اجتماعی و شخصی دانشمندان و چهره‌هایی که در تدوین تلمود نقش داشته‌اند بر حسب ترتیب زمانی و تاریخی، ویژگی منحصر به فرد این کتاب است. هدف این اثر، بررسی تاریخچه زندگانی تَنائیم (گویندگان میشنا) و همچنین نحوه شکل‌گیری میشنا (بخشی از تورات شفاهی) می‌باشد. رویکرد این کتاب، برپایه مطالعه تاریخی زندگی تنائیم قرار دارد که دیانت یهود، تا به ابد مدیون خدمات بی‌شائبه آنها خواهد بود. این بررسی، از دوره عِزرا هَسوُفِر آغاز شده و به دوره کوتاهی پس از رَبی یِهودا هَناسی ختم می‌شود. با مطالعه این کتاب، ابعاد گوناگون و جالبی از تاریخ یهود، زندگی بزرگان و همچنین ویـژگی‌های شخـصیتی آنان برای ما روشن می‌شود که پیرو آن می‌توانیم پاسخ سوالات مختلفی را پیدا کنیم؛ سوالاتی که شاید تاکنون برای ما لاینحل باقی مانده باشد.

دین و مفاهیم و آموزه‌های آن نقش مهمی در هویـت‌بخشی، حقوق و سرنوشت زنان در طول تاریخ داشته و مطالعات در حوزه زنان و خانواده بدون بررسی آموزه‌ها و نـگرش‌های دیـنـی نـاکـافی و بی‌سرانجام است. در این اثـر، مقالاتی از استادان به رشته تحریر در آمده که به موضوع فوق پرداخته است و می‌تواند برای دانشجویان رشته مطالعات زنان مفید واقع افتد.

سرشت انسان در اسلام و مسیحیت، تألیف عبدالرحیم سلیمانی اردستان، می‌کوشد دیدگاه دو دین هم‌خانواده یعنی مسیحیت و اسلام را درباره سرشت انسان با تکیه بر متون مقدس دو دین مقایسه کند. مؤلف با پرسیدن این پرسش‌ها که آیا انسان با سرشتی آلوده پای به این جهان می‌نهد و با حق و نیکی دشمنی دارد یا این‌که سرشت او پاک و بدون هیچ آلودگی است و یا بالاتر از این نه‌تنها دشمن حق و نیکی نیست و آلودگی ندارد، بلکه دوست آن‌ها است و به آن‌ها تمایل دارد و دشمن هرگونه باطل است؟، فرضیه تحقیق خود را بر این شالوده استوار می‌سازد که دو دین اسلام و مسیحیت به این لحاظ در دو طیف قرار دارند و مسیحیت سرشت انسان را گناه‌آلود و دشمن حق می‌داند و اسلام آن را متمایل به حق و دشمن باطل می‌داند. از این‌رو، مؤلف برای اثبات این فرضیه، در مقدمه کتاب موضوع بحث را طرح می‌کند و به بیان کلیدواژه‌ها و کلیات بحث و دامنه آن می‌پردازد. از آنجا که مسئله سرشت انسان در مسیحیت ارتباط تنگاتنگی با گناه حضرت آدم(ع) دارد، فصل اول این کتاب به مقایسه داستان گناه آدرم و ماجراهای پس از آن در تورات با روایت قرآن مجید از این ماجرا پرداخته است و وجه اشتراک و افتراق این دو داستان را بیان کرده است. فصل دوم کتاب به بحث درباره سرشت انسان در عهد جدید پرداخته است. در این فصل مؤلف الاهیات رایج مسیحی که بر نوشته‌های پولس و یوحنا استوار است را مبنا قرار داده است. در فصل سوم به بحث‌هایی که در سده‌های بعدی مسیحی درباره سرشت انسان مطرح شده و دیدگاه گروه‌های اصلی مسیحی در این‌باره پرداخته شده است. فصل چهارم این نوشتار به دیدگاه قرآن مجید و سنت اسلامی درباره سرشت انسان می‌پردازد. در آخرین فصل، دیدگاه دو دین درباره سرشت انسان مقایسه شده و عمق اختلاف آن‌ها دراین‌باره و میزان تأثیر این اختلاف در بحث‌های دیگر نشان داده شده است

مجموعه حاضر گزیده ای از مقالات کتاب یا دایره المعارف « Companion Encyclopedia Of Theology»است که توسط عده ای از صاحب نظران الهیات مسیحی غرب به نگارش درآمده و به وسیله برخی از مترجمان که بیشتر از اعضای هیئت علمی و پژوهشگران موسسه و دانشگاه ادیان و مذاهب قم هستند ترجمه و تحقیق شده است. این کتاب همان گونه که از عنوانش پیداست، دایره المعارف موجز و فشرده ای است که هدف آن، آشنایی محققان فلسفه و کلام اسلامی با الهیات و کلام جدید مسیحیت است. هدف دیگر تنظیم این مجموعه چنانچه در مقدمه آن ذکر شده است فراهم آوردن راهنمایی هر چه فراگیر تر برای وضعیت کنونی الهیات مسیحی در دانشگاه های مغرب زمین و در جهان جدید است زیرا برای فهم حال، باید از گذشته آگاه باشیم به ویژه در مورد پدیده دیرپایی مانند مسیحیت که از لحاظ مسایل کلامی مشترکاتی با کلام اسلامی دارد و از لحاظ تاریخی فراز و نشیب های فراوانی دارد. مترجمان و محققان این مجموعه سعی کرده اند هیچ گونه القاء نظر یا نقدی تحلیل گرایانه ارائه نکنند. زیرا هدف روشنگری در مورد تحولات الهیات مسیحی در سده های اخیر به ویژه قرن هجدهم است. اهمیت اساسی این دوره آن است که از دیدگاهی جدید به مقوله الهیات مسیحیت نگاشته شده است که از بسیاری جهات حتی از زمان آغازین آن و یا از دوران اصلاحات دینی هم مهمتر است. این مجموعه دارای چهل و هشت مقاله است که در شش بخش تنظیم شده است.

کتاب حاضر یک معرفی اجمالی و جامع از آیین سیکه به عنوان یکی از ادیان بزرگ شرق است که برای دانشجویان و علاقه‌مندان این حوزه مناسب است. آیین سیکه در شمار یکی از نورسته‌ ترین ادیان زنده جهان و از مهم‌ترین ادیان ظهور است که حدود پانصد سال از پیدایش آن می گذرد. با این حال، توانسته حضور چشم گیری در مجامع بین المللی داشته باشد. به ویژه آنکه پیروان این دین در چند دهه اخیر با تاسیس موسسات متعدد، سایت های اینترنتی، و انتشار کتاب ها و مجلات مختلف به نشر اعتقادات خود مبادرت مضاعفی داشته اند.

اثر حاضر ترجمه فصل اول کتاب “A companion to philosophy of Religion” به مدیریت علمی فیلیپ ال. کوئین و مشتمل است بر مقالات دین پژوهان و فیلسوفان برجسته با موضوعاتی نظیر: سیری در تاریخ اندیشه هریک از ادیان (و در برخی موارد، مجموعه ای از ادیان به هم پیوسته مانند ادیان چینی و آفریقایی)، تصورات مختلف از مفاهیم مشترکی مانند خدا، خود و هستی، انواع نظریه های معرفت و نظام های معرفت شناسی، مفاهیم فلسفی خاص هر دین مانند کرمه (Karma)، تناسخ و دانو، و مجادلات فلسفی میان مکاتب و نظام های فلسفی ادیان. این مقالات بدین قرار است: – “آیین هندو/ نینیان اسمارت/ علی موحدیان عطار”، – “آیین بودا/ پل جی، گریفیتس/ خلیل قنبری”، – “آیین های کنفوسیوس و دائو/ چادهانسن/ محمدعلی رستمیان و محمدتقی انصاری پور”، – “ادیان آفریقایی/ کواسی ویردو/ حسن قنبری”، – “یهودیت/ لن ای، گودمن/ محمدحسن محمدی مظفر”، – “مسیحیت/ ویلیام جی. وین رایت/ عبدالرحیم سلیمانی اردستانی”، – “اسلام/ عظیم ا. نانجی و عزیزالله اسماعیل/ محمد جاودان”.

برای رسیدن به جامعه مطلوب و آرمانی به معنای واقعی نیاز به منجی الاهی وجود دارد و برای تحقق این هدف شرایطی لازم است تا یک رهبر و منجی الاهی در این شرایط بتواند امت خود را به سعادت و خوشبختی برساند و برای تحقق اهداف خوشبختی یک امت تک‌تک افراد امت وظایفی دارد. ما در این کتاب برای تحقق ظهور آن منجی موعود وظایف منتظران واقعی حضرت امام زمان عجل الله فرجه را بیان کردیم.

مجموعه مقالات کتاب ایمان یا آزادی نشان می‌دهد که مباحثات میان جريان اسلامي و سكولار در جوامع اسلامي دربارة مسائل مهم سياسي و اجتماعي به نوعي تقابل فكري و جبهه‌بندی سیاسی و گسست اجتماعي انجامیده است. با این حال، هیچ یک از دو سوی این جبهه‌گیری فرهنگی تا به حال نتوانسته‌اند نظرية سياسي و اجتماعي اصيل، جامع و روشني براي حل و فصل مسايل مهم سیاسی و اجتماعي جوامع خود ارایـة کنند. از ایـن‌رو، در جـریـان خیـزش‌های مردمی در کشورهای عربی و شمال آفریقا، فقدان نظريه مشخص و نداشتن مهارت لازم برای برقراری گفتگوهای سازنده، زمینه را برای دخالت‌های خارجی فراهم آورد و در نهایت به تشدید خشونت و ناکامی قطعی نهضت انجاميد. حال آنکه پيشرفت و رفاه جوامع اسلامي در صورتي ميسر است كه انديشمندان آن بتوانند با نظريه‌پردازي و از مسیر گفتگوهای سازنده سهم خود را در حل و فصل مسايل سياسي و اجتماعي جوامع خود ايفا كنند. مجموعة حاضر این چالش‌های فراگیر را به تصویر کشیده است.