جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

پس از اسلام خوشنویسی جایگاه ویژه ای در تزیین بناهای مذهبی پیدا کرد. خط بنایی(معقلی) به واسطه انطباق با آجر به جهت راست گوشه بودن در تزیین بناها مورد استفاده قرارگرفت. خط بنایی یک هنر ترسیمی اسلامی ، برگرفته از خط کوفی و نقوش معقلی است که بر زیر نقش های مختلف هندسی(به ویژه مربع)، با رعایت تناسب فضای سیاه و سفید و در یک چارچوب معین طراحی و ترسیم می شود.اصول، تعاریف و تقسیمبندی‌هایی‌ که در مورد این خط صورت پذیرفته عموما ناقص و در بردارنده همه ابعاد این خط نیست و اینکه روش تدریس مدونی برای آموزش این خط تدوین نشده است. همچنین در مورد مفاهیم و مضامین فلسفی و زیبایی‌شناسی این خط به طور مشخص مطالبی بیان نگردیده است.با توجه به کاستی‌های عنوان شده، در این این پایان نامه سعی می‌شود، به شیوه توصیفی- تحلیلی و توسعه‌ای با استفاده از اسناد کتابخانه‌ای و مشاهدات میدانی ضمن‌ بیان اصول و تعریف کامل این نوع خط به گونه‌شناسی علمی آن پرداخته شود. یافته ها حکایت از آن دارند که: اصول طراحی این خط را در سه‌اصل شبکه، چارچوب و فردیودن می‌توان خلاصه نمود. همچنین طبقه بندی کلی این خط از دوسو شامل: شیوه طراحی؛(منفرد،گردان، پیچیده، سواد بیاض، بنایی‌خوشنویسی‌وآزاد) و جلوه؛(ساده، یک رگی، سه رگی و راسته خفته) انجام می‌گیرد.مفاهیم و مضامین فلسفی و زیبایی‌شناسی مرتبط با این خط شامل: مفاهیم و مضامین جهان شناختی؛(خط‌وهندسه جایگزین تصویر، نظم، وحدت در کثرت، فضای مثبت وفضای منفی، ریتم و انعکاس) هستند.با نظر به ویژگیهای این خط نتیجه می گیریم می توان شیوه مدونی برای آموزش شیوه های طراحی و اعمال انواع جلوه ارائه نمود. از این راه ضمن آموزش صحیح و قاعده مند خط بنایی، حلقه های مفقوده یافت شده و نمونه های جدیدی از خط بنایی ترسیم خواهد شد