پروتستانتيسم اسلامى | کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کانال ارتباطی از طریق پست الکترونیک :
support@alefbalib.com
نام :
*
*
نام خانوادگی :
*
*
پست الکترونیک :
*
*
*
تلفن :
دورنگار :
آدرس :
بخش :
مدیریت کتابخانه
روابط عمومی
پشتیبانی و فنی
نظرات و پیشنهادات /شکایات
پیغام :
*
*
حروف تصویر :
*
*
ارسال
انصراف
از :
{0}
پست الکترونیک :
{1}
تلفن :
{2}
دورنگار :
{3}
Aaddress :
{4}
متن :
{5}
فارسی |
العربیه |
English
ورود
ثبت نام
در تلگرام به ما بپیوندید
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ...
همه موارد
عنوان
موضوع
پدید آور
جستجو در متن
: جستجو در الفبا
در گوگل
...جستجوی هوشمند
صفحه اصلی کتابخانه
پورتال جامع الفبا
مرور منابع
مرور الفبایی منابع
مرور کل منابع
مرور نوع منبع
آثار پر استناد
متون مرجع
مرور موضوعی
مرور نمودار درختی موضوعات
فهرست گزیده موضوعات
کلام اسلامی
امامت
توحید
نبوت
اسماء الهی
انسان شناسی
علم کلام
جبر و اختیار
خداشناسی
عدل الهی
فرق کلامی
معاد
علم نفس
وحی
براهین خدا شناسی
حیات اخروی
صفات الهی
معجزات
مسائل جدید کلامی
عقل و دین
زبان دین
عقل و ایمان
برهان تجربه دینی
علم و دین
تعلیم آموزه های دینی
معرفت شناسی
کثرت گرایی دینی
شرور(مسأله شر)
سایر موضوعات
اخلاق اسلامی
اخلاق دینی
تاریخ اسلام
تعلیم و تربیت
تفسیر قرآن
حدیث
دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات
سیره ائمه اطهار علیهم السلام
شیعه-شناسی
عرفان
فلسفه اسلامی
مرور اشخاص
مرور پدیدآورندگان
مرور اعلام
مرور آثار مرتبط با شخصیت ها
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی
مرور مجلات
مرور الفبایی مجلات
مرور کل مجلات
مرور وضعیت انتشار
مرور درجه علمی
مرور زبان اصلی
مرور محل نشر
مرور دوره انتشار
گالری
عکس
فیلم
صوت
متن
چندرسانه ای
جستجو
جستجوی هوشمند در الفبا
جستجو در سایر پایگاهها
جستجو در کتابخانه دیجیتالی تبیان
جستجو در کتابخانه دیجیتالی قائمیه
جستجو در کنسرسیوم محتوای ملی
کتابخانه مجازی ادبیات
کتابخانه مجازی حکمت عرفانی
کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران
کتابخانه تخصصی ادبیات
کتابخانه الکترونیکی شیعه
علم نت
کتابخانه شخصی
مدیریت علاقه مندیها
ارسال اثر
دانشنامه
راهنما
راهنما
پروتستانتيسم اسلامى
کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
فارسی
کتاب الکترونیکی
میانگین امتیازات:
امتیاز شما :
تعداد امتیازات :
0
پروتستانتيسم اسلامى
ویرایش اثر
کلید واژه اصلی :
رابطه دین با امور دیگر
سوال:
مقصود شريعتى و آخوندزاده از پروتستانتيسم اسلامى چيست؟ آيا اين دو در اين مقوله يكسان مىانديشيدهاند؟
پاسخ تفصیلی:
مقصود دكتر شريعتى از اين واژه، نه تنها غير از آن چيزى است كه امثال ميرزا فتحعلى آخوندزاده مطرح مىكردند؛ بلكه در مقابل آن است. مراد آخوندزاده از پروتستانتيسم، حذف ابعاد آسمانى و الهى دين و نفى شريعت و منشأ الهى حق و قراردادن اعتبارات و قراردادهاى بشرى در مركز حق است:
«پروتستانتيسم، عبارت از مذهبى است كه حقوق اللَّه و تكاليف عباداللَّه، جميعاً در آن ساقط بوده، فقط حقوقالناس باقى بماند». «2» به عبارت ديگر پروتستانتيسم وى چيزى جز سكولاريسم و اومانيسم غربى نيست.
او كه تمدن غربى را نقطه اوج آمال خود قرار داده بر آن است كه، تا دين از احكام اجتماعى و سياسى و دخالت در امور بشرى به طور كامل خلع نشود، هرگز بازسازى آن، نمىتواند در جهت وصول جامعه به تمدن غرب، كارساز و مفيد باشد.
از اين رو پروتستانتيسم اسلامى و ليبراليسم دينى، هنگامى ممكن است- كه احكام شريعت كه به نظر او به مقتضاى زمانى خاص از سوى پيامبر صلى الله عليه و آله وضع شدهاند- منسوخ شود و احكام ديگرى به اقتباس از دنياى غرب اخذ گردد. «1» تفسيرى كه او از حق و عدالت و آزادى مىدهد، تماماً تفسيرى دنيوى و زمينى است و هيچ چهرهاى الهى و آسمانى و يا حتى عقلانى و ايدئولوژيك، نمىتواند داشته باشد. «2»
خلاصه كلام آنكه توصيه آخوندزاده به ملت ايران، رهايى از آزادگى دينى و عبوديت الهى و پشت كردن به دانش دينى و عقلى و روى آوردن به آزادى به معناى ليبراليستى و غربى آن و استفاده از علم تجربى است. صرفنظر از اينكه اين رويكرد در قالبى دينى و به نام پروتستانتيسم اسلامى و يا با پوششى سياسى و به دست پادشاه باشد. «3»
اما دكتر شريعتى درست در مقابل چنين جريانى قرار داشت. او با طرح «بازگشت به خويش»، يكى از قوىترين هجومها را بر ضد جريانات روشنفكرى سكولار- كه امثال آخوندزاده و تابعان او در پى آن بودند- سامان داد. وى مبارزه با آنچه رنگ و لعاب فرهنگ غربى را داشت، وظيفه خود مىدانست.
«بازگشت به خويش» از نظر شريعتى، بازگشت به اسلام ايدئولوژيك و به فرهنگ اسلامى است (چيزى كه آخوندزاده با آن سرسختانه مبارزه كرد). از نظر وى، اسلام نه به منزله يك سنت و وراثت يك نظام يا اعتقاد موجود در جامعه؛
بلكه به منزله ايدئولوژى و در مقام يك ايمان است كه آگاهى دارد و آن معجزه را در همين جامعه پديد آورده است. «1»
به اعتقاد شريعتى، ثمره دعوت به بازگشت- در جامعهاى كه اسلام در متن زندگى مردم آن به صورت يك واقعيت اجتماعى حضور دارد- بازگشت به اسلام است. نظر او در اين باره، مخالفت با تمامى جريانهاى روشنفكرانه چپى است كه بعد از شهريور 1320 ه. ش با الگو گرفتن از مدلهاى خارجى اجراى انقلابهاى تقليدى را در سر مىپروراندند؛ همچنين دفاعى روشنفكرانه از مذهب، در برابر تمامى روشنفكر نمايانى است كه با داعيه ملتپرستى، در تمام دوران رضاخان و پس از آن، در جهت زدودن مذهب و احياى آثار قبل از اسلام بسيج شدهاند.
در ديدگاه شريعتى، پروتستانتيسم اسلامى به معناى حذف دين از عرصه اجتماع نبود؛ بلكه به نظر او براى رسيدن به اسلامِ ايدئولوژيك، بايد در اسلامشناسى انزواگرا تجديد نظر شود. اين رويكرد اگر چه بسيار نيكوست؛ اما در چگونگى آن گاه شريعتى دچار خطاهايى گشته از جمله اين كه در برخى از نگاشتههاى خود، معرفت دينى را در سطح علوم تجربى محض تنزل مىدهد. «2»
به نظر وى، آنچه اسلام را از ركود باز مىدارد، «اجتهاد» است؛ زيرا اجتهاد قدرت تفسير و تغيير مداوم احكام و سنتها را به مقتضاى شرايط و نيازهاى جديد اجتماعى به مجتهد مىدهد، «3» اما در عين حال وى مبانى اجتهاد (كتاب، سنت، عقل و اجماع) را به صورتى تأويل و تعبير مىكند كه اجتهاد در حد يك كار علمى- تجربى محض تنزل مىنمايد. «4»
(4). در اين باب نگا: همان منبع و على شريعتى، فلسفه تعليم و تربيت، ص 200.
با دقت در آنچه گفته شد، روشن مىگردد كه پروتستانتيسم آخوندزاده غير از پروتستانتيسم شريعتى؛ بلكه در مقابل آن است. پروتستانتيسم شريعتى اگر چه از نظر روشى كاستىها و اشكالاتى دارد؛ اما غايتى احياگرانه، خودباورانه و غربستيزانه در سر مىپرورد؛ اما آخوندزاده در جستجوى غايتى غربگرايانه و اسلام گريزانه است.
صاحب محتوی:
پرسمان دانشجویی
زبان :
فارسی
منبع اصلی :
http://www.maaref.porsemani.ir//content/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%AA%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%8A%D8%B3%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%89%E2%80%8F
جنس منبع:
متن
پایگاه :
پایگاه پرسش و پاسخ های معارف سایت پرسمان
نوع منبع :
پرسش و پاسخ , کتابخانه عمومی
مخاطب :
بزرگسال
خروجی ها :
Mods
Doblin core
Marc xml
MarcIran xml
مشخصات کامل فراداده
مشخصات کامل اثر
منابع مرتبط :
ثبت نظر
ارسال
×
درخواست مدرک
کاربر گرامی : برای در خواست مدرک ابتدا باید وارد سایت شوید
چنانچه قبلا عضو سایت شدهاید
ورود به سایت
در غیر اینصورت
عضویت در سایت
را انتخاب نمایید
ورود به سایت
عضویت در سایت