جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

با پیروزی انقالب اسالمی ایران، تجربه جدیدی از نظام حکومتی و ساختاربندی عدالت اجتماعی ـ سیاسی با محوریت دین و نقش فراگیر مردم ارائه شد. ساختاربندی عدالت اجتماعی ـ سیاسی نظام حکومتی جدید که با عدالتهای متعددی روبهرو شده بود مستلزم بهرهگیری مدیران نظام انقالبی از الگویی منسجم از ساختاربندی عدالت اجتماعی بود. تحقیق حاضر با ارائه الگوهای رایج ساختاربندی عدالت اجتماعی و با مطالعه دو مورد از مهمترین عدالتهای بعد از انقالب؛ یعنی جنگ تحمیلی و انتخابات مجلس سوم به تبیین ساختار عدالت اجتماعی در سیره امام میپردازد. بنا به ادعای این تحقیق، نقشی که باید عدالت انقالب به عنوان ولی فقیه پس از پیروزی انقالب ایفا مینمود و همچنین خصیصه کاریزمایی که با آن توأم گردیده بود، تأثیر مستقیم و بالواسطهای بر نحوه و چگونگی تدبیر عدالتها از سوی رهبر انقالب برجای نهاده و آن را به شدت تحتتأثیر قرار داده است. یافتههای تحقیق مؤید این فرض است که ساختار عدالت اجتماعی امام در عدالتهای سیاسی، ترکیبی از دو مدل ساختاربندی عدالت اجتماعی سیستمیک و ساختاربندی عدالت اجتماعی کاریزماتیک است. تحقیق حاضر با استفاده از روش توصیفی ـ تحلیلی همراه با بهرهمندی از منابع کتابخانهای ، درصدد پاسخگویی به پرسشهای طرح شده و بررسی صحت و سقم فرضیه مذکور است. ضرورت انجام این تحقیق از دو بُعد قابل بررسی است: نخست از بُعد نظری به این دلیل که اندک مطالعات انجام شده دراینزمینه ساختار عدالت اجتماعی سیستمیک در سیره امام را نادیده گرفته و ساختار عدالت اجتماعی در سیره امام را محدود به مدل سه مرحلهای ساختاربندی عدالت اجتماعی در سه مرحله قبل، حین و بعد از عدالت تحلیل میکنند؛ بههمیندلیل طرح چنین ساختار عدالت اجتماعی میتواند بر غنای تئوریک این حوزه بیافزاید. دوم از بُعد کاربردی به این دلیل که بررسی و بازخوانی ساختار عدالت اجتماعی امام میتواند راهگشا و الهامبخش مدیران و مسئوالن سیاسی ایران در اداره عدالتها باشد. در یک نتیجهگیری کلی میتوان اینگونه تجزیه و تحلیل کرد که امام خمینی با تکیه بر اصل امامت و والیت فقیه که الهام گرفته از مکتب شیعی بوده و ادامهدهنده راه والیت ائمه معصومین است با استفاده از آموزههای دینی، توکل به خدا، شخصیت کاریزمایی ـ الهی و اعتماد به مردم که موجب حمایت و پشتیبانی آحاد مردم گردید، توانست عدالتهای موجود در دهه اول انقالب اسالمی که مهمترین آنها، عدالت تسخیر النه جاسوسی، اختالف حزب اهلل و لیبرالها و جنگ تحمیلی بود را ساختاربندی عدالت اجتماعی و کنترل نموده و از آنها در جهت تثبیت و تحکیم نظام اسالمی بهره ببرد.