حکمت اشراق نفس آدمی صورت جاودانگی نفس صورت های نفسانی ادله تجرد نفس قرآن زبان نمادین نگاه التفاتی هیاکل النور پرتو نامه نفس شناسی سهروردی کارکرد نفس زیست شناختی نفس انسان پرنده معناشناسی نفس تلویحات مقاومات الواح عمادی خودآگاهی (معرفت نفس) امامان معصوم علیهم السلام معرفت نفس(خودآگاهی) تجرد نفس (فلسفه) ابن سینا: ابوعلی سینا انسان شناسی Human nature شخصیت ها ابن سینا حکمت اشراق the School of Illumination شهاب الدین سهروردی(شیخ اشراق) فلوطین(افلوطین) ارسطو ابراهیم (فرزند پیامبر) سید محمدعلی دیباجی سید حسین نصر هانری کربن هانری کوربن (Henry Corbin) هانری کربن Persian شیراز دانشگاه شیراز تابستان/1388 تجرد نفس، به عنوان مهم ترین مساله در دانش نفس شناسی، مورد توجه فیلسوفان بزرگ نفس، یعنی افلاطون، فلوطین و ابن سینا، بوده است. آنان هر کدام در این زمینه، مباحث جدید و نوآوری های مهمی را طرح کرده اند. اکنون این مساله مطرح است که سهروردی، بنیان گذار حکمت اشراق در اندیشه اسلامی، که درباره تجرد نفس سخن گفته، آیا در این باره دلایل و منظرهای جدیدی به شناخت ماهیت نفس دارد؟ به ویژه که او صاحب نظریه علم حضوری است و این دیدگاه با ماهیت نفس مرتبط است. پاسخ، چنان که در مقاله بدان پرداخته شده، این است که شیخ اشراق، هم از طریق علم حضوری و هم در ادامه دلایل پیشینیان، از جمله ابن سینا، سخنان جدیدی را در اثبات تجرد نفس و چگونگی این تجرد بیان کرده است:‌ او علم حضوری را از کارکردهای نفس دانسته و با بررسی تحلیلی برخی از مفاهیم، دلایل دیگری بر تجرد نفس آورده که در نوع خود بی نظیر است؛ سهروردی علاوه بر این دو شیوه، در رساله های عرفانی خود، از زبان نمادین نیز در تبیین ماهیت نفس بهره برده،‌ منظرهای جدیدی گشوده است. بدین دلیل، شیخ اشراق را می توان فیلسوف نفس دیگری از شمار فیلسوفان بزرگ یاد شده دانست که در نفس شناسی صاحب دیدگاه خاص و نوینی هستند. text دیباجی , سید محمد علی (دانشیار گروه فلسفه و کلام، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران) Author ابن سینا, حسین بن عبدالله (Ibn Sina؛ Avicenna؛ شیخ الرئیس، فیلسوف مشهور مشائی، شیعه و ایرانی), ۳۷۰ق/359ش./981م. (افشنه بخارا)# # ۴۲۸ق/416ش./1038م. (همدان) ۳۷۰ق/359ش./981م. (افشنه بخارا)# # ۴۲۸ق/416ش./1038م. (همدان) Descriptor ابن محمد بن عبدالله (صلی الله علیه و آله), ابراهیم, 8-10ق 8#10ق Descriptor نصر, سید حسین (Seyyed Hossein Nasr؛ فرزند سید ولی‌الله نصر و نوه شیخ فضل‌الله نوری، فیلسوف و متأله سنت‌گرای ایرانی، استاد علوم اسلامی در دانشگاه جرج واشینگتن امریکا، مکتب خرد جاویدان یا حکمت خالده، مکتب سنت‌گرایی، پیرو طریقت مریمیه از شاذلیه), 1312ش.# 1312ش.# Descriptor اَینشتَین, آلبرت (فیزیک‌دان نظری یهودی الاصل آلمانی، واضع نظریه نسبیت، بی‌دین ندانم‌گرا با دیدگاه معتقد به همه خدایی باروخ اسپینوزا یا اسپینوزیسم؟), 1879م. اولم، ایالت بادن-وورتمبرگ، آلمان#1955م. پرینستون،ایالت نیوجرسی، امریکا 1879م. اولم، ایالت بادن-وورتمبرگ، آلمان#1955م. پرینستون،ایالت نیوجرسی، امریکا Descriptor کربن , هانری (خاورشناس فرانسوی، فیلسوف، شیعه‌شناس و ایران‌شناس؛ متاثر از امانوئل سویدنبرگ؛ فروکاهنده تشیع به امور باطنی), -1903م.پاریس، فرانسه#1979م.پاریس، فرانسه -1903م.پاریس، فرانسه#1979م.پاریس، فرانسه Descriptor بنچوینگا, ارمانو, 1950 م- 1950 م# Descriptor ارسطو, معلم اول (Aristotélēs،فیلسوف مشائی یونانی), 384 ق.م#322 ق.م 384 ق.م#322 ق.م Descriptor فلوطین, افلوطین (فیلسوف نوافلاطونی), 204م. لیکوپولیس#270م. کامپانیا، ایتالیا 204م. لیکوپولیس#270م. کامپانیا، ایتالیا Descriptor سهروردی (شیخ اشراق), شهاب الدین یحیی بن حبش (با عمر بن محمد سهروردی عارف اشتباه نشود، مؤسس مکتب‌ اشراق، احیاگر حکمت خسروانی، خواهرزاده عمر بن محمد سهروردی عارف), -549ق/1155م. سهرورد، زنجان، ایران##587ق/1191م. حلب، سوریه -549ق/1155م. سهرورد، زنجان، ایران##587ق/1191م. حلب، سوریه Descriptor سید محمد علی دیباجی Author article 2251-6123 specialized http:/jrt.shirazu.ac.ir 1394-06-12 1395-08-16