تناسخ حدوث نفس آیه میثاق خلقت نوری ائمه نفس در قرآن فطرت توحیدی قرآن صلب خلقت آدم عالم عالم (عهد) الست تقدم نفس بر بدن روح پیش از خلقت روح بدون بدن تقدم روح بر بدن مراتب عالم ذر میثاق در عالم ذر فراموشی عالم ذر امتحان عبودیت نسبت عالم ذر با تناسخ بدن ذرّه ای عالم ذَر‌‌ عالم ذَر‌‌ تجرد نفس (فلسفه) عالم ذر تناسخ عالم ( امکانی ) قرآن کریم حضرت آدم(ع) علی افضلی Persian تهران دانشگاه تهران زمستان/1388 موضوع عالم ذر، همواره یکی از بحث برانگیزترین مباحث قرآنی و اسلامی بوده است و مفسران، متکلمان، فیلسوفان و عارفان مسلمان درباره آن بسیار سخن گفته‌اند. آن چه از ظاهر آیات و به‌ویژه روایات اسلامی بر می‌آید، این است که هر انسانی قبل از تولد از مادر، در عالمی به نام عالم ذر، (در مرحله‌ای به‌صورت روح محض و در مرحله‌ای دیگر، همراه با بدنی خاص به‌نام بدن ذرّی) وجود فردی حقیقی داشته است. عده‌ای از اندیشمندان مسلمان این برداشت از ظاهر آیات و روایات را نمی‌پذیرند و هر یک به‌گونه‌ای خاص، این ظواهر را توجیه و تأویل کرده و اشکالاتی را به آن برداشت ظاهری وارد کرده‌اند. مقاله حاضر به ذکر بعضی از مهم‌ترین این اشکالات می‌پردازد و به آنها پاسخ می‌گوید. text افضلی, علی (دانشیار بازنشسته گروه کلام پژوهشکده حکمت و دین پژوهی موسسه پژوهشی حکمت و فلسفة ایران، دارای رویکرد کلامی نزدیک به مکتب تفکیک) Author حضرت آدم علیه السلام, - Descriptor علی افضلی Author article Review comments 2008-7063 specialized https:/jpht.ut.ac.ir 1394-06-12 1395-08-11