بدیهیات المتواتره حجیت خبر واحد خبر واحد محفوف به قرینه علوم متعارف یقین بالمعنی الاخص تراکم احتمال شروط استقراء شرایط اعتبار خبر واحد صدق مخبر عدد در خبر متواتر علم مفید ظن ادله تجرد نفس ادله شرعی ارزش شناخت انواع ادراک خبر واحد ماده برهان حدس‌ یقینیات ابن بابویه، محمدبن علی: شیخ صدوق علامه حلی ابن سینا: ابوعلی سینا معرفت شناسی (مسائل جدید کلامی) عقل و دین سید محمدباقر صدر حسن بن سلیمان حلی ابن سینا علامه حلی ابن بابویه، محمدبن علی(شیخ صدوق) میرداماد Persian قم موسسه آموزشی و پژوهشی امام‌خمینی پاییز و زمستان / 1392 متواترات که گونه‌ای از دلیل‌های نقلی‌اند، در دانش‌هایی همچون کلام، فقه، تاریخ و دیگر دانش‌های همگن که ادله نقلی در آنها کارآمدند هستند، نقشی بسیار دارند. در نوشتار حاضر، دربارة گزاره‌های متواتر با نگاهی معرفت‌شناختی و از این جهت که مفید یقین‌اند و می‌توانند مبدأ برهان قرار گیرند، بحث می‌کنیم. پیش از آن، از باب مقدمه، لازم است دربارة تعریف خبر یا گزارة متواتر بحث، و تعریف‌های ارائه شده را ارزیابی کنیم و دربارة نیز شرایط اعتبار خبر متواتر بحث کنیم و، سپس ببینیم متواترات چه معرفتی به ما می‌دهند: معرفت ظنی یا یقینی؟ و اگر یقینی، آیا نوعی معتبر است یا شخصی؟ سرانجام به مسئلة اصلی، یعنی بدیهی و مبدأ برهان بودن آنها می‌رسیم. در این باره، نقدهایی را که متوجه بداهت و بلکه یقینی بودنشان شده است طرح و ارزیابی می‌کنیم و بدین نتیجه رهنمون می‌شویم که درجة معرفتی آنها فروتر از یقین بالمعنی الاخص است. text حسن زاده, محمد Author ابن سینا, حسین بن عبدالله (Ibn Sina؛ Avicenna؛ شیخ الرئیس، فیلسوف مشهور مشائی، شیعه و ایرانی), ۳۷۰ق/359ش./981م. (افشنه بخارا)# # ۴۲۸ق/416ش./1038م. (همدان) ۳۷۰ق/359ش./981م. (افشنه بخارا)# # ۴۲۸ق/416ش./1038م. (همدان) Descriptor شیخ صدوق, ابن بابویه محمد بن علی (بزرگ‌ترین محدّث و فقیه امامیه مکتب حدیثی قم، مولف "من لا یحضره الفقیه" از کتب اربعه جوامع حدیثی شیعه), -311ق./924م.قم ## ‏381 ق./992م. شهرری -311ق./924م.قم ## ‏381 ق./992م. شهرری Descriptor صدر, سیدمحمدباقر (علامه صدر، مرجع معاصر دینی مقیم نجف، از اندیشمندان معاصر عرب؛ مکتب کلامی معاصر نجف با روش تلفیقی «عقلگرایی غیر فلسفی» و «نقلگرایی تحلیلی» و محوریت «روش اجتهادی اصولی»), 1353 ه‍.ق (کاظمین )#1400 ه‍.ق (عراق (محل دفن: نجف)) 1353 ه‍.ق (كاظمين )#1400 ه‍.ق (عراق (محل دفن: نجف)) (فيلسوف، فقيه، اصولى؛ شيعه اثنی‌عشرى و عراقى), Descriptor میرزای قمی, ابوالقاسم بن محمدحسن (فقیه، شاعر، اصولى، متکلم شیعه اثنی‌عشرى و ایرانى), 1150ق./1738م. (جابلاق رشت)# # 1231ق./1816م. (قم (محل دفن: قم، قبرستان شیخان)) 1150ق./1738م. (جابلاق رشت)# # 1231ق./1816م. (قم (محل دفن: قم، قبرستان شيخان)) Descriptor میرداماد, میر برهان‌الدین محمدباقر (فیلسوف عصر صفوی و استاد ملاصدرا، معلم ثالث), -969ق.گرگان#1040ق./1632م.عراق -969ق.گرگان#1040ق./1632م.عراق Descriptor محمد حسن زاده Author article 0 specialized kalami.nashriyat.ir 1394-06-09 1397-10-10