00000na 22 1 450249529 [۱] ر . ك : پاسخ كتبى امام رضا(ع) (الكافى : ج ۱ ص ۹۶) ، پاسخ كتبى امام هادى(ع) (الكافى : ج ۱ ص ۱۰۲) ، پاسخ كتبى امام عسكرى(ع) (الكافى : ج ۱ ص ۱۰۳) . نيز ، ر . ك : الكافى : ج ۱ ص ۱۰۷ و ۵۱۰ ، دانش نامه جهان اسلام : ج ۸ ص ۵۷۷ مدخل «توقيع ۳» . [۲] ر . ك : ج ۴ ص ۱۴۴ ح ۶۶۳ و ص ۱۶۴ ح ۶۷۱ (نهى از تعيين وقت براى قيام) و ص ۴۲۶ ح ۷۵۰ (پاسخ پرسش هاى اسحاق بن يعقوب) ، (الغيبة ، طوسى : ص ۲۸۵ ح ۲۴۵ و ص ۲۹۰ ح ۲۴۷ ، كمال الدين : ص ۴۸۳ ح ۳ - ۴) . [۳] ر . ك : ص ۱۶۴ ح ۶۷۱ (سمعت محمّد بن عثمان العمرى - قدس اللَّه روحه - يقول : «خرج توقيع بخطّ أعرفه ؛ شنيدم محمّد بن عثمان عَمرى - كه خداوند ، روحش را پاك بدارد - مى گويد : توقيعى بيرون آمد كه خطّ آن را مى شناختم») . [۴] ر. ك: ج ۳ ص ۳۲۶ ح ۶۱۲ . [۵] ر . ك : كتاب من لا يحضره الفقيه : ج ۱ ص ۱۴۲ و ج ۲ ص ۱۵۴ و ج ۳ ص ۶۸ و ج ۴ ص ۲۰۳ . [۶] الكافى : ج ۱ ص ۵۱۳ ح ۲۷ («احمد بن اسحاق گفت : دخلت على أبى محمّد(ع) فسألته أن يكتب لأنظر إلى خطّه فأعرفه إذا ورد ، فقال : نعم ؛ بر امام عسكرى(ع) وارد شدم و از ايشان خواستم كه بنويسى تا به خطّش نظر كنم تا چون نامه ايشان بر من وارد شد ، آن را بشناسم . فرمود : باشد!») . [۷] ر. ك : ج ۳ ص ۳۳۸ ح ۶۱۷ . [۸] ابو عمرو عثمان بن سعيد ، اوّلين نايب امام زمان(ع) است . [۹] ر . ك : ادّعاى فارس قزوينى در زمان امام عسكرى(ع) (رجال الكشّى : ج ۲ ص ۸۰۸ ح ۱۰۰۷ - ۱۰۰۸) و شلمغانى در روزگار امام عصر(ع) : «فجميعُهُ جَوابُنا عن المَسائل و لا مدخل للمخذول الضالّ المضلّ المعروف بالعزاقرى - لعنه اللَّه - فى حرف منه ؛ همه آن ، پاسخ ما به سؤال هاست و يك حرف آن هم از [شلمغانىِ ] وا نهاده گم راهِ گم راه كننده ، معروف به عزاقرى - كه خدا لعنتش كند - نيست» (ر . ك : ج ۳ ص ۳۳۷ ح ۶۱۵) . [۱۰] ر. ك : ص ۱۸۱ (فصل دوم) . [۱۱] ر.ك: ص ۲۲۸ ح ۶۹۵ . سفيران ، هيچ گاه در پاسخ سؤال هاى شيعيان از امام زمان(ع) ، سخنى از خود نمى گفته اند ، سخن ابو عمرو عَمرى : «و لا أقول هذا من عندى ، فليس لى أن اُحلِّل و لا اُحرّم؛ من اين را از پيش خود نمى گويم . من حق ندارم حلال و حرام را تعيين كنم» ر . ك : ج ۵ ص ۵۸ ح ۷۹۳ ، سخن ابو القاسم حسين بن روح : «لإن أخرّ من السماء فتخطفنى الطير أو تهوى بى الريح فى مكان سحيق أحبّ الىّ من أن أقول فى دين اللَّه عزّ و جلّ برأيى أو مِن عند نَفسى ، بل ذلك عن الأصل و مسموع عن الحجّة صلوات اللَّه عليه و سلامه ؛ اگر از آسمان سقوط كنم و پرندگان [شكارى ] مرا بربايند و يا باد ، مرا به جايى دور بيفكند ، برايم بهتر از آن است كه در باره دين خدا ، بر طبق نظرم يا از جانب خودم سخن بگويم ؛ بلكه آنچه مى گويم ، از اصل و شنيده شده از حجّت - كه درودها و سلام خدا بر او باد - است» ر . ك : ج ۳ ص ۳۶۸ ح ۶۴۰ . [۱۲] ر. ك: ص ۴۳۴ ح ۷۵۳ . توقیع های امام مهدی(ع) با چه خطی بود؟question and answerPersian