00000na 22 1 450249525[۱] ر.ك: وجود امام مهدى عليه السلام در پرتو عقل، على اصغر رضوانى، خط امان در ولايت صاحب الزمان، امامى كاشانى. [۲] در باره تقريرهاى ديگر برهان فطرت ر.ك: خط امان در ولايت صاحب الزمان عليه السلام : ج ۱ ص ۸۷ ، وجود امام مهدى عليه السلام در پرتو عقل: ص ۳۴ - ۳۷. [۳] التوحيد، صدوق: ص ۳۳۱ ح ۹. [۴] امير المؤمنين عليه السلام در باره فلسفه بعثت مى فرمايد: «لِيَستَأدوهُم ميثاقَ فِطرَتِهِ، ويُذَكِّروهُم مَنسِيَّ نِعمَتِهِ؛ تا پيمان فطرت را به مردم ابلاغ كنند و نعمت هاى فراموش شده الهى را به آنان گوشزد نمايند». (نهج البلاغه: خطبه اول). [۵] ر.ك: كشف المراد: ص ۳۲۴ - ۳۲۵. [۶] ر.ك: همان: ص ۳۲۵. [۷] ر.ك: خط امان در ولايت صاحب الزمان: ص ۱۶۶. [۸] ر.ك: همان: ص ۳۶۲. [۹] كشف المراد: ص ۳۸۹. [۱۰] ر.ك: اسفار: ج ۷ ص ۲۴۵ - ۲۴۶، نهاية الحكمه: ص ۳۲۰، قواعد كلّى فلسفى در فلسفه اسلامى: ج ۱ ص ۲۰۱ . [۱۱] گفتنى است اشاره اى به اين برهان در روايتى از امام صادق عليه السلام آمده است. «إنَّ العاقِلَ لِدَلالَةِ عَقلِهِ الَّذى جَعَلَهُ اللَّهُ قِوامَهُ وزينَتَهُ وهِدايَتَهُ عَلِمَ أنَّ اللَّهَ هُوَ الحَقُّ، وأنَّهُ هُوَ رَبُّهُ، وعَلِمَ أنَّ لِخالِقِهِ مَحَبَّةً، وأنَّ لَهُ كَراهِيَةً، وأنَّ لَهُ طاعَةً، وأنَّ لَهُ مَعصِيَةً، فَلَم يَجِد عَقلَهُ يَدُلُّهُ عَلى ذلِكَ، وعَلِمَ أنَّهُ لا يوصَلُ إلَيهِ إلاّ بِالعِلمِ وطَلَبِهِ، وأنَّهُ لا يَنتَفِعُ بِعَقلِهِ إن لَم يُصِب ذلِكَ بِعِلمِهِ، فَوَجَبَ عَلَى العاقِلِ طَلَبُ العِلمِ والأَدَبِ الَّذى لا قِوامَ لَهُ إلاّ بِهِ؛ خردمند به دليلِ خردى كه خداوند آن را پايه زندگى و زيور و وسيله رهيابى وى ساخته، مى داند كه خدا حق است و اوست پرورنده وى، و مى داند كه آفريدگارِ وى را خوشامد و بدآمدى است و طاعتى دارد و معصيتى كه تنها خردش نمى تواند آنها را در يابد، و مى داند كه جز با دانش و طلب آن [از طريق پيامبران ]، بدان نمى رسد و اگر با دانش خود بدان دست نيابد، از خرد خود بهره نمى برد. پس بر خردمند است كه طلب دانش كند و ادب بياموزد كه بى آن نمى تواند پايدار بماند» (ر.ك: الكافى: ج ۱ ص ۲۹ ح ۳۴). [۱۲] ر.ك: الاشارات و التنبيهات، ابن سينا: ج ۳ ص ۳۱۸. لازم به ذكر است كه فيلسوفان اشراق، كه به فاعليت بالرضا قائل اند و فيلسوفان حكمت متعاليه، كه معتقد به فاعليت بالتجلى اند، نيز جهان را نظام اصلح مى دانند. در باره اقسام فاعليت ، ر.ك: نهاية الحكمة: ص ۱۷۲. [۱۳] ر.ك: سياست مدنيّه، فارابى، ترجمه سيّد جعفر سجادى: ص ۱۹۲. [۱۴] ر.ك: سخنى پيرامون حضرت مهدى عليه السلام از شهيد صدر، نور مهدى ص ۴۱ - ۳۶. [۱۵] ر.ك: فصوص الحكم، ابن عربى، فص حكمة الهية فى كلمة آدمية. دلایل غیر نقلى بر ضرورت وجود امام مهدى(ع) چیست؟question and answerPersian