00000000000000000000000000000000000000000000000000000000000Per00تجلی مضامین کلام امام علی (ع) در شعر متنبیتهرانپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی بینامتنی یا تناص، امروزه از مباحثی است که در تحلیل متون ادبی اهمیت فراوانی دارد. یکی از این متن‌ها که همیشه، در طی چهارده قرن، به آن مراجعه می‌شده، سخنان علی (ع) است. این سخنان، مانند یک دایرةالمعارف است. سخنان امام علی‌ (ع)، نمایشی زیبا و دل‌انگیز از رابطۀ انسان با خداوند است و ازجمله مباحث آن، الهیات، سلوک، عبادت، دعا، مناجات، نفی دنیاپرستی، حماسه، شجاعت، اخلاق، تهذیب نفس، و اصول و موازین اجتماعی است. ازاین‌رو هرکس به اندازۀ توانش می‌تواند از آن بهره گیرد؛ کسانی که توان علمی، استعداد و هوش بیشتری دارند، بیشتر از دیگران می‌توانند در آثار خود از کلام امام استفاده کنند.<br /> در این میان، شاعران و نویسندگان در ادبیات عربی و فارسی، بیشتر از همه از کلام امیرالمؤمنین (ع) متأثر شده‌اند. ازجمله‌ شاعران عرب، متنبی است که سحر کلام وی همیشه توجه ادب‌پژوهان را به خود جلب کرده است. یکی از امتیازات شعر وی، وجود مضامین حکمی است؛ تا جایی که لقب «شاعر حکیم» به وی داده شده است. بدون شک، متنبی از کلام علی (ع)، چه در مضامین حکمی و چه در سایر مضامین، بهره‌های فراوان برده است. در مقالۀ حاضر برآنیم تا با ذکر نمونه‌هایی، چگونگی تجلی مضامین کلام امام (ع) را در شعر متنبی، تبیین و اطلاعات به‌دست‌آمده را تجزیه‌وتحلیل کنیم. نهج البلاغه (نهج‌البلاغه) حکمت احتضار رهبری جور صبر بخشش فساد الدنیا بردباری حسادت امیرالمومنین علی بن ابی طالب (ع) متنبی آینده نگری تناص اثم غم شعر متنبی فخر همت گذر عمر شاعر حکیم خوشنامی بدنامی کیفر گناه مرتضی مطهری ناصر مکارم شیرازی غم گناه کلام امام علی (ع) حکومت امام علی (ع) مرتضی مطهری ناصر مکارم شیرازی بطلان مرگ (فقه) دوراندیشی بلند همتی حکمت سخاوت صبر تفاخر حسد ظلم علی دوانی ابن ابی الحدید حضرت عیسی(ع) ب. امام اول(حضرت امام علی ع) عالَم دنیا(مقابل عالم آخرت) رفیعی , یدالله Author رضایی, رمضان Author ام‍ام‌ اول‌ (امام علی), امیر المومنین ع‍ل‍ی‌ب‍ن‌ اب‍ی‌طال‍ب‌(ع‌) , ۲۳ ق‍ب‍ل‌ از ه‍ج‍رت‌ # # ۴۰ق‌./661م. ۲۳ ق‍ب‍ل‌ از ه‍ج‍رت‌ # # ۴۰ق‌./661م. Descriptor متنبی (شاعر حکیم عرب), ابوطیب احمد بن حسین, 303ق.کوفه،عراق-354ق.دیرعاقول،عراق 303ق.کوفه،عراق#354ق.دیرعاقول،عراق Descriptor مطهری , مرتضی Murtaḍā Muṭahharī (فیلسوف، متکلم، مفسر و اندیشمند معاصر), 1298ش. فریمان، خراسان رضوی #1358 ش. تهران 1298ش. فریمان، خراسان رضوی #1358 ش. تهران Descriptor مکارم شیرازی, ناصر (مرجع معاصر تقلید مقیم قم), -1305# -1305# Descriptor ابن ابی الحدید , عبدالحمید بن ابی‌الحدید معتزلی (فیلسوف، ادیب، شاعر، اصولى، فقیه، شافعى، متکلم معتزلى، شارح نهج البلاغه), 586 ه‍.ق (مدائن)#656 ه‍.ق (بغداد) 586 ه‍.ق (مدائن)#656 ه‍.ق (بغداد) Descriptor دوانی, علی (از محققین و نویسندگان معاصر), ۱۳۰۸ش. دوان، کازرون، استان فارس#‎۱۳۸۵ش. ۱۳۰۸ش. دوان، کازرون، استان فارس#‎۱۳۸۵ش. Descriptor مبارک, زکی عبد السلام (أدیب وشاعر وصحفی وأکادیمی عربی مصری، صاحب کتب: «التَّصوف الإسلامی فی الأدب والأخلاق»، «الأخلاق عند الغزالی» و «عبقریة الشَّریف الرَّضی»), 1891م. سنتریس، منوفیه، مصر#1952م. 1891م. سنتريس، منوفیه، مصر#1952م. Descriptor الفاخوری, حنا(أدیب و لغوی عربی و مؤرخ لبنانی) , 1914#2011 م 1914#2011 م Descriptor پیامبر الهی , حضرت عیسی (مسیح علیه السلام، از پیامبران الوالعزم، آورنده انجیل) Descriptor article marcgt portal_lib local 2383-0867 specialized http:/alavi.ihcs.ac.ir