00000000000000000000000000000000000000000000000000000000000Per00مبانی نظری حسن خلق در قرآن و حدیثقم دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قمدفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم حسن‌خلق، موضوعی است که در قرآن و روایات بسیار مورد تاکید قرار گرفته است و همواره از مسلمانان خواسته شده است که با دیگران با حسن‌‌خلق برخورد کنند. لازمه‌ی این دستور پی بردن به مبانی نظری حسن‌خلق است، زیرا زمانی امید آن می‌رود که حسن خلق آنچنان در جامعه‌ای همه گیر شود که مبانی نظری آن از آیات قرآن کریم و احادیث معصومین علیهم‌السلام به درستی استخراج شده باشد و هر فردی دقیقا بداند که باید چه نوع نگاهی به خدا، انسان و جهان داشته باشد که باعث بروز رفتارهای صحیح اجتماعی شود. در این مقاله سعی شده است پس از تبیین معنای دقیق واژه حسن‌خلق، مبانی نظری آن در سه دسته خداشناسی، انسان‌شناسی و جهان‌شناسی بررسی شده و در هر دسته با استناد به آیات و روایات مشخص شود که هر کدام از این موارد چه تاثیری در حسن‌خلق دارند. نتیجه بدست آمده اینکه حسن‌خلق در فرد تا حدود زیادی به نوع شناخت و نگاه وی به خداوند، انسان و جهان بستگی دارد و تاثیر این معارف و نگاه‌ها در خوش‌اخلاق بودن فرد نسبت به سایر علل بیان شده در این زمینه، بنیادی‌تر و با اهمیت‌تر به نظر می‌رسد. خداشناسی فلسفه اخلاق (اِتیک) انسان شناسی جهان شناسی اسلامی مسئولیت اجتماعی اعتدال قوای باطنی جهان شناسی اخلاق اسلامی ارزش (منطق) مکارم اخلاقی انسان شناسی اسلامی انسان کامل قوای باطنی نفس اخلاق محموده انسان‏ شناسی اخلاق آخرت امامان معصوم علیهم السلام ضد ارزش حسن خلق در قرآن حسن خلق در حدیث رفتار صحیح دستور اخلاقی محمد بن یعقوب کلینی ابن بابویه، محمدبن علی: شیخ صدوق فیض کاشانی: ملا محسن فیض کاشانی علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی عبدالله جوادی آملی انسان شناسی Human nature جهان شناسی Religious cosmology اهل بیت(ع) عدل الهی انسان کامل (کلام) شیخ حر عاملی آقا جمال خوانساری سید رضی علامه طباطبایی محمد بن یعقوب کلینی خداشناسی(الهیات بالمعنی الاخص) اصطلاحنامه علوم قرآنی اصطلاحنامه اخلاق اسلامی فضایل اخلاقی اعتدال عبدالله جوادی آملی ابن بابویه، محمدبن علی(شیخ صدوق) فلسفه اخلاق (عام) ابن شهر آشوب ب. امام اول(حضرت امام علی ع) ح. امام ششم(حضرت امام صادق ع) عالَم آخرت (عرفان نظری)(مقابل عالَم دنیا) سهراب مروتی ملا محسن فیض کاشانی حیدری, راضیه Author مروتی, سهراب ( استاد پیوسته گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه ایلام و استاد وابسته پژوهشکده مطالعات میان رشته‌ای قرآن دانشگاه شهید بهشتی) Author طباطبایی(علامه طباطبایی), سید محمد حسین (فیلسوف نوصدرایی معاصر، حکمت متعالیه، مفسر بزرگ؛ صاحب تفسیر المیزان، «بدایة الحکمة»، «نهایة الحکمة» و «اصول فلسفه و روش رئالیسم») , 1281ش. تبریز ##1360ش. قم 1281ش. تبریز ##1360ش. قم Descriptor فیض کاشانی, ملامحسن (حکیم فیلسوف، محدث، مفسر و عارف دوره صفوی و از دانشمندان شیعه، شاگرد ملاصدرای شیرازی و داماد بزرگ او، فقیه اخباری), 1007ق. کاشان#1090 ق. کاشان 1007ق. کاشان#1090 ق. کاشان Descriptor شیخ صدوق, ابن بابویه محمد بن علی (بزرگ‌ترین محدّث و فقیه امامیه مکتب حدیثی قم، مولف "من لا یحضره الفقیه" از کتب اربعه جوامع حدیثی شیعه), -311ق./924م.قم ## ‏381 ق./992م. شهرری -311ق./924م.قم ## ‏381 ق./992م. شهرری Descriptor جوادی آملی, عبدالله (مرجع معاصر تقلید مقیم قم، فیلسوف، عارف و مفسر قرآن), 1312ش./1350ق. آمل، مازندران# 1312ش./1350ق. آمل، مازندران# Descriptor شیخ کلینی , محمد بن یعقوب (فقیه و محدث بزرگ امامیه، مولف "کافی" از کتب اربعه جوامع حدیثی شیعه؛ متکلم امامی دوره غیبت صغری), ۲۵۸ق./249ش./864م. ری،ایران# # 328ق./941م. بغداد،عراق ۲۵۸ق./249ش./864م. ری،ایران# # 328ق./941م. بغداد،عراق Descriptor راغب اصفهانی, ابوالقاسم حسین بن محمد (مولف کتاب المفردات فی غریب القرآن، ادیب، لغوى، شاعر، مفسر، محدث، متکلم معتزلی؟، حکیم، فقیه شافعى؟ قرن پنجم، اهل اصفهان و ساکن بغداد، منتسب به تشیع، گرایش صوفیانه، محب اهل بیت، سلفی اهل اثر؟), قرن5ق. اصفهان#502ق./1109م. اصفهان قرن5ق. اصفهان#502ق./1109م. اصفهان Descriptor شیخ حر عاملی, محمد بن حسن (معروف به صاحب وسائل، محدث و فقیه شیعه امامی در قرن ۱۱ هجری قمری، مؤلف کتاب وسائل الشیعة، از عالمان مهاجر جبل‌عامل به ایران، شیخ الاسلام و زعیم شیعه، از عالمان اخباری معتدل، معتقد به صحت تمام احادیث کتب اربعه), 1033ق/1624م. روستای «مشغره» از توابع جبع در لبنان#1104ق/1693م. مشهد، خراسان رضوی، ایران (آرامگاه: صحن حرم رضوی) 1033ق/1624م. روستای «مشغره» از توابع جبع در لبنان#1104ق/1693م. مشهد، خراسان رضوی، ایران (آرامگاه: صحن حرم رضوی) Descriptor شریف رضی, محمد بن حسین (گردآورنده نهج البلاغه، فقیه، مفسر، ادیب، و شاعر برجسته امامیه؛ متکلم امامی؛ شیعه اثنی‌عشرى؛ برادر کوچکتر سید مرتضی), 359ق.#406ق. بغداد، عراق (محل دفن: کربلا) 359ق.#406ق. بغداد، عراق (محل دفن: كربلا) Descriptor ابن شهرآشوب, محمد بن علی (معروف به ابن شهر آشوب، فقیه، مفسّر، محدّث و عالم شیعه ساروی مازندرانی در قرن ششم هجری قمری، نویسنده کتابهای مناقب آل ابی طالب و معالم العلماء.), 488ق. ساری یا بغداد#588ق. حلب، سوریه (آرامگاه: حلب) 488ق. ساری یا بغداد#588ق. حلب، سوریه (آرامگاه: حلب) Descriptor آقا جمال خوانساری , محمد بن حسین , ؟؟؟##1125 ق./ 1713م. ؟؟؟##1125 ق./ 1713م. Descriptor الصدر، محمد مهدی Descriptor نخعی, مالک اشتر, -37 ق. #37 ق. Descriptor امام ششم(امام صادق), جعفر بن محمد (ع), 83ق./702م.##‎۱۴۸ق./766م. 83ق./702م.##‎۱۴۸ق./766م. Descriptor ام‍ام‌ اول‌ (امام علی), امیر المومنین ع‍ل‍ی‌ب‍ن‌ اب‍ی‌طال‍ب‌(ع‌) , ۲۳ ق‍ب‍ل‌ از ه‍ج‍رت‌ # # ۴۰ق‌./661م. ۲۳ ق‍ب‍ل‌ از ه‍ج‍رت‌ # # ۴۰ق‌./661م. Descriptor article marcgt 0 specialized http:/www.faslname-akhlagh.ir