00000000000000000000000000000000000000000000000000000000000Per00ذات‌‌‌گرایی در عرفان اسلامیقمموسسه فرهنگی تحقیقاتی إسراءموسسه فرهنگی تحقیقاتی إسراء پیوند بین وحدت (وجودی) و کثرت (اعیانی)، از مهم‌‌‌ترین مشکلاتی است که فراروی عارفان قرار دارد. طرح وجود یگانه و نفی وجود از دیگر موجودات، این پندار را به وجود می‌‌‌آورد که در عرفان، وجودات خارجی، چیزی جز هیچ و پوچ بودن، به دست نمی‌‌‌دهند.<br /> با توجه به مبانی مسلم عارفان در هستی‌‌‌شناسی عارفانه و با تکیه بر منابع اصیل عرفانی، به دست می‌‌‌آید که پندار یادشده، با واقعیت همگونی ندارد. در اثبات این مدعا، پس از نگاه اجمالی به دیدگاه‌‌‌های ذات‌‌‌گرایانۀ برخی مکاتب دیگر، در آغاز، تبیین وجود محض (حق تعالی) مطابق دیدگاه هستی‌‌‌شناسی عرفانی، ضروری می‌‌‌نماید. سپس در مرتبۀ نازل‌‌‌تر، حیثیات و شؤون آن وجود، یعنی اسماء الاهی، حلقۀ واسطه میان وجود صرف و ذوات و ماهیات (اعیان ثابته) معرفی می‌‌‌شوند؛ و در نهایت، پیوند و رابطۀ ذوات و ماهیات با وجود مطلق، تبیین می‌‌‌گردد.<br /> در نتیجه، به دست می‌‌‌آید که عارفان مسلمان با مبانی خاص خود، ذات‌‌‌گرایی را در تفسیر منحصربه‌‌‌فرد می‌‌‌پذیرند؛ که این ذات‌‌‌گرایی، هم با وجود محض بودن حق تعالی (وحدت شخصی وجود) سازگار و هم با لوازم دیدگاه عرفانی، همسو است. عارفان با تبیین دقیق هستی، برای ذوات، نفس‌‌‌الأمر قائل می‌‌‌شوند و آن‌‌‌ها را هیچ و پوچ نمی‌‌‌دانند. اعیان ثابته الله شهود عرفانی اسماء الهی واحدیت آموزه های عرفانی کثرات طبیعت وجود صفات خدا وحدت ‌وجود حیثیت تقییدی شانی حیث اطلاقی حیث تعلیلی عرفان اسلامى حیثیت تقییدی اندماجی ذات گرایی عرفان اسلامی حیثیت تقییدی نفاذی حیثیات وجودی اسماء انتشار اسماء حقیقت اعیان صفات اندماجی ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین خواجه نصیرالدین طوسی ملا عبدالرزاق لاهیجی علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی علامه مجلسی: محمدباقربن محمدتقی مجلسی صفات الهی وحدت وجود عرفان اسلامی علامه مجلسی امام خمینی (روح الله الموسوی الخمینی) خواجه نصیرالدین طوسی علامه طباطبایی اعیان ثابته وجود حق تعالی (اسماء ذات) امام خمینی شهاب الدین سهروردی(شیخ اشراق) خواجه صائن الدین ابن تُرکه اصفهانی سید حیدر آملی اسماء الهی((اخص)، مقابل اسماء ربوبی خاص) توشی‌هیکو ایزوتسو تعین ثانی سید یدالله یزدان پناه میرداماد فیاض لاهیجی ملاصدرا شیرازی حاج ملاهادی سبزواری (موسس مکتب سبزوار) یزدان پناه, سید یدالله (استاد حوزه علمیه قم و استادیار دانشگاه باقرالعلوم، قم، استاد عالی فلسفه و عرفان اسلامی، مدیر گروه عرفان مجمع عالی حکمت اسلامی), 1342ش. آمل، مازندران# 1342ش. آمل، مازندران# Author جعفری , محمدعیسی(کارشناس ارشد عرفان و تصوف) Author ملاصدرا, صدرالدین محمد بن ابراهیم شیرازی (فیلسوف مشهور موسس حکمت متعالیه، شیعه و ایرانی), 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. Descriptor طباطبایی(علامه طباطبایی), سید محمد حسین (فیلسوف نوصدرایی معاصر، حکمت متعالیه، مفسر بزرگ؛ صاحب تفسیر المیزان، «بدایة الحکمة»، «نهایة الحکمة» و «اصول فلسفه و روش رئالیسم») , 1281ش. تبریز ##1360ش. قم 1281ش. تبریز ##1360ش. قم Descriptor خواجه نصیر الدین طوسی, محمد بن محمد (فیلسوف و متکلم ایرانی سده هفتم، موسس کلام فلسفی، شیعه امامی), 579ق./1201م.توس،ایران-# # 672ق./1274م.کاظمین،عراق 579ق./1201م.توس،ایران-# # 672ق./1274م.کاظمین،عراق Descriptor سبزواری, حاج ملاهادی بن مهدی (فیلسوف صدرایی، حکمت متعالیه), 1212ق./1798م,#1289ق./1872م. 1212ق./1798م,#1289ق./1872م. Descriptor علامه مجلسی, مولی محمدباقر (فقیه شیعه امامیه در دوران شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی، شیخ الاسلام عهد شاه سلیمان، از فقیهان و محدثان مشهور شیعه در قرن یازدهم هجری، نزدیک به اخباریان: اخباری معتدل، صاحب بحارالانوار: بزرگ‌ترین دائرة‌المعارف حدیث شیعه امامیه), 1037ق./1628م. # # 1110ق./1699م. 1037ق./1628م. # # 1110ق./1699م. Descriptor میرداماد, میر برهان‌الدین محمدباقر (فیلسوف عصر صفوی و استاد ملاصدرا، معلم ثالث), -969ق.گرگان#1040ق./1632م.عراق -969ق.گرگان#1040ق./1632م.عراق Descriptor آملی, سید حیدر (عارف، عالم، فقیه، محدّث و مفسّر شیعه در قرن هشتم هجری، از محققین عرفا، صاحب کتب «جامع الاسرار»در عرفان نظری و «نص النصوص» در شرح فصوص), 720ق.آمل،ایران#782ق.نجف،عراق 720ق.آمل،ایران#782ق.نجف،عراق Descriptor سهروردی (شیخ اشراق), شهاب الدین یحیی بن حبش (با عمر بن محمد سهروردی عارف اشتباه نشود، مؤسس مکتب‌ اشراق، احیاگر حکمت خسروانی، خواهرزاده عمر بن محمد سهروردی عارف), -549ق/1155م. سهرورد، زنجان، ایران##587ق/1191م. حلب، سوریه -549ق/1155م. سهرورد، زنجان، ایران##587ق/1191م. حلب، سوریه Descriptor حکیم قمشه ای ، محمد رضا ، - 1306ق # 1306ق Descriptor صدرالدین قونوی , محمد بن اسحاق (شیخ کبیر، اهل قونویه ترکیه، شاگرد و مرید و پسر زن محی الدین عربی، معاصر مولوی و خواجه نصیر، شارح افکار و اندیشه های محی الدین، صاحب کتب «مفتاح الغیب» و «نصوص» و «فکوک»، از عرفای قرن هفتم هجری), 607ق. #673؟ ق. 607ق. #673؟ ق. Descriptor تُرکه اصفهانی, افضل‌الدین محمد بن صدرالدین بن حبیب الله (فیلسوف، مترجم، متکلم شیعه اثنی‌عشرى و ایرانى), (اصفهان)#850 ه‍.ق (ساوه (محل دفن: اصفهان (درب آستان)) (اصفهان)#850 ه‍.ق (ساوه (محل دفن: اصفهان (درب آستان)) Descriptor فناری, محمد بن حمزه (از عرفای قرن هشتم و نهم هجری، از علمای کشور عثمانی، صاحب کتاب «مصباح الانس» در شرح کتاب مفتاح الغیب صدر الدین قونوی), 751ق.#834ق 751ق.#834ق Descriptor اسیری لاهیجی , شمس الدین محمد, - 912 ق. # 912 ق. Descriptor عبدالرزاق لاهیجی, عبدالرزاق بن علی‎ (متکلم شیعی امامی، داماد و شاگرد ملاصدرا، متخلص به فیاض، صاحب کتب: «گوهر مراد»، «شوارق الالهام»، «سرمایه ایمان» و «مشارق الالهام فی شرح تجرید الکلام»), ؟؟؟.لاهیجان# # ۱۰۷۲ ق./1661م. قم ؟؟؟.لاهیجان# # ۱۰۷۲ ق./1661م. قم Descriptor ایزوتسو , توشیهیکو( پژوهشگر عرفان، زبان شناس و اسلام شناس ژاپنی، از مهمترین مترجمان قرآن به ژاپنی ) , 1914م.توکیو، ژاپن#1993م.کاماکورا، ژاپن 1914م.توکیو، ژاپن#1993م.کاماکورا، ژاپن Descriptor خمینی, روح الله (امام خمینی، فقیه، عارف و فیلسوف معاصر،اولین رهبر و بنیان‎گذار جمهوری اسلامی ایران), 1281ش.خمین#1368ش.تهران 1281ش.خمین#1368ش.تهران Descriptor article marcgt 2383-2916 specialized http:/hikmat.isramags.ir