جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی اخلاق حرفه‌ای حسابداری مبتنی بر آراء خواجه نصیرالدین طوسی انجام شده است. اصول اخلاقی خواجه نصیرالدین طوسی که در آثار مختلف خود به‌ویژه در زمینه عدالت، صداقت، امانت‌داری و مسئولیت‌پذیری تأکید کرده، مبنای این پژوهش قرار گرفت و به تحلیل این اصول و ارتباط آن‌ها با حرفه حسابداری پرداخته شد. این پژوهش با استفاده از روش تحلیل محتوا انجام شد. بدین منظور نشریات منتشره در سه گروه فلسفه و کلام- علوم تربیتی و اخلاق از ابتدای انتشار تا پایان سال 1402 بررسی شد و در نهایت پس‌از بررسی 263 مقاله، از یافته‌های 9 مقاله مرتبط با دیدگاه‌های اخلاقی خواجه نصیرالدین طوسی جهت ارائه الگوی اخلاق حرفه‌ای حسابداری مبتنی بر دیدگاه وی استفاده شده است. تحلیل‌ها نشان داد که اصول اخلاقی خواجه نصیرالدین طوسی شامل چهار اصل کلیدی است. الگوی سه‌سطحی اخلاق حرفه‌ای حسابداری از نظریات وی عبارت است از: سطح مبانی فلسفی، سطح اصول اخلاقی و سطح احکام و راهبردها. نتایج اخلاقی این الگو شامل افزایش اعتماد عمومی، کاهش تخلفات مالی و بحران‌های مالی و توسعه مسئولیت اجتماعی در حسابداری است و پیاده‌سازی این الگو می‌تواند به بهبود رفتارهای اخلاقی حسابداران و ارتقاء و اعتماد در حرفه حسابداری منجر شود.

مرگ به عنوان یکی از حقایق گریزناپذیر زندگی بشر، همواره ذهن انسان را به خود مشغول داشته است. در نگاه قرآن و روایات، «مرگ‌اندیشی» نه پدیده‌ای منفی و ترس‌آور، بلکه حقیقتی تربیت‌بخش و بیدارگر است که می‌تواند مسیر رشد و تعالی انسان را روشن سازد. پژوهش حاضر با عنوان «مرگ‌اندیشی و تأثیرات آن بر تربیت دینی با تکیه بر آیات و روایات»، با رویکردی توصیفی-تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع اصیل اسلامی، به بررسی ابعاد ایمانی، اخلاقی و تربیتی اندیشه مرگ می‌پردازد. هدف اصلی این پژوهش، تبیین نقش مرگ‌اندیشی در تقویت ایمان، تهذیب نفس، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و شکل‌گیری سبک زندگی معنوی است. یافته‌های نظری تحقیق نشان می‌دهد که یاد مرگ، انسان را نسبت به هدف زندگی آگاه‌تر ساخته، از غفلت و دنیاگرایی بازمی‌دارد و زمینه‌ساز تقویت تقوا، اصلاح رفتار و ارتقای ایمان فردی و اجتماعی می‌گردد. این پژوهش همچنین می‌کوشد با استخراج آموزه‌های تربیتی از آیات و احادیث، راهکارهایی عملی برای نهادینه‌سازی مرگ‌اندیشی در نظام تربیت دینی جامعه ارائه دهد.

اخلاق، موضوعی کلیدی و مورد توجه در ادیان به‌ویژه ادیان توحیدی است و سرآمد آن در دین خاتم است که خدای متعال پیامبر خاتم9 را به «وَ إِنَّکَ لَعَلَی خُلُقٍ عَظِیمٍ» توصیف فرموده است. افول اخلاق در هر جامعه‌ای هرج و مرج و انتشار آثار و پیامدهای زندگی جاهلی در آن جامعه را به‌دنبال خواهد داشت. اما رشد و گسترش اخلاق در جامعه و ممانعت از افول آن، پیشرفت و رسیدن به قله‌‌های سعادت و بهروزی را برای آن جامعه به‌همراه دارد. این تحقیق با روش توصیفی ـ تحلیلی و با ابتناء به منابع و اسناد کتابخانه‌ای به‌دنبال بررسی علل افول اخلاق در جامعه دینی بر پایه آیات و روایات تفسیری است؛ بررسی این موضوع از منظر منابع اسلامی و توجه همگانی مردم و مسئولان به این آموزه‌ها می‌تواند در پیشگیری افول اخلاق و نیز درمان ابتلاء جامعه دینی به افول اخلاق کمک موثری نماید. براساس یافته‌های پژوهش علل افول اخلاق از منظر آیات و روایات را می‌توان در سه بُعد علل بینشی، گرایشی و رفتاری بررسی نمود؛ مهم‌ترین علت بینشی افول اخلاق در جامعه دینی بلکه در همه جوامع، عدم شناخت حقیقی خدای متعال و معاد است؛ ازجمله علل گرایشی افول اخلاق در جامعه دینی، میل به ریاست، رفاه‌طلبی، حب دنیا و میل به جاودانگی است و ازجمله مهم‌ترین علل رفتاری افول اخلاق در جوامع دینی، دوری از خدای متعال، کسب حرام، ریاست طلبی و راحت‌طلبی است.

اهمیت مفهوم تقوا در مطالعات عرفانی و اخلاقی آشکار است. این مقاله با روشی توصیفی-تحلیلی و با استناد به آثار ابن عربی، نشان می‌دهد که چگونه شیخ اکبر با بازگشت به ریشه‌ی لغوی «وقایه»، مفهوم تقوا را در یک فرآیند چندمرحله‌ای و پارادوکسیکال بازتعریف می‌کند. در معنای نخست، متقی نفس خود را وقایه‌ی حق در برابر مذمومات قرار می‌دهد و حق را وقایه‌ی خود در برابر محامد می‌سازد. اما در معنای عمیق‌تر، این وقایه شدن از یک ویژگی اخلاقی به یک موضع هستی‌شناختی بدل می‌شود که در آن عبد «ظاهر» و حق «باطن» است. این فرآیند، در نهایت به انحلال فاعل متقی در شهود توحیدی می‌انجامد، که در آن «پرهیز از دیدن خود به عنوان فاعل» غایت تقوا می‌گردد. این «ترک تقوا»، نه به معنای اباحی‌گری، بلکه کمال آن از طریق فنای «منِ متقی» در فاعل حقیقی است. این تحلیل ضمن حل پارادوکس زبانیِ عاملیت، جایگاه اخلاق را در عرفان ابن عربی نه به عنوان یک «قانون» ثابت، بلکه به مثابه یک مسیر پویا از «الزام» به «ادب» و از «ادب» به «تجلی» بازتعریف می‌کند.

این مجموعه شامل چهل و نه مقاله در باب حکمت‌های الهی و حقایق اخلاقی و نکات عرفانی است که همراه با سروده‌هایی از شاعران جمع‌آوری شده است.

مساله ی اصلی این پژوهش مقایسه تطبیقی جدول فضایل و رذایل در اخلاق توحیدی علامه طباطبایی و اخلاق فلسفی جلال الدین دوانی می باشد. در واقع این پژوهش قصد دارد ابتدا فضایل و رذایل در اخلاق توحیدی علامه طباطبایی و همچنین در اخلاق فلسفی جلال الدین دوانی را در قالب جدولی ارائه دهد و سپس به مقایسه ی آنها بر مبنای اشتراکات و اختلافات بپردازد. از طرفی به دنبال مقایسه ی نقاط قوت و ضعف و ارتباط بین موارد حاصل می باشد. در رویکرد فلسفی، جلال الدین دوانی مورد توجه است، به این دلیل که به ندرت مورد بررسی قرار گرفته است. کتاب " اخلاق جلالی " بسیار متأثر از اخلاق ناصری است، تا حدی که می توان آن را از آثار وابسته به اثر خواجه به شمار آورد. اگرچه احاطه علمی و دقت های فنی مصنف که قطعا بر غنا و زیبایی متن افزوده است را نیز نباید از نظر دور داشت، به علاوه دقت مؤلف در حذف برخی مباحث و جداکردن مباحث مربوط به تهذیب اخلاق از مباحث اصلی و ذکر آنها در مقدمه کتاب شایان توجه است، البته طبیعتا اشکالاتی هم وجود دارد.

تحقیق حاضر با هدف تقویت حس علاقه، محبت و معرفت نسبت به اهل‌بیت در راستای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش در دانش‌آموزان پایۀ دوم شامل 32 نفر، دبستان دخترانه صدیقه گیوه‌چیان1 واقع در ناحیه 1 در سال تحصیلی 1402ـ1401 انجام شده است. مدل پژوهش کیفی و رویکرد آن توصیفی ـ تحلیلی و شیوه گردآوری اطلاعات، مصاحبه، مطالعه و مشاهده عملکرد دانش‌آموزان در مورد میزان توجه و علاقه‌مندی به زندگی 14 معصوم(ع) بود که مورد پژوهش قرار گرفت. درواقع عدم دسترسی به کتاب‌هایی در زمینه اهل‌بیت(ع)، عدم مطالعه در مورد مسائل مذهبی، حضور کمرنگ در مراسم‌ و مجلس‌های مذهبی و... باعث به وجود آمدن احساس فاصله دانش‌آموزان از زندگی بزرگواران شده بود و اجرای راه‌حل‌هایی همچون فعالیت‌هایی برای آراستگی ظاهری محیط کلاس و بالا بردن روحیه معنوی دانش‌آموزان در مدرسه، غنی‌سازی منابع مورد مطالعه از زندگی اهل‌بیت(ع) در کتابخانه کلاس و طرح مروجان محبت و معرفت اهل‌بیت(ع) در خانواده و جامعه، موجب علاقه و معرفت بیش از پیش نسبت به اهل‌بیت(ع) در قلب و ذهن دانش‌آموزان شد. علاوه بر آن، اجرای راه‌حل‌های مذکور، اهداف دیگری همچون حس همکاری، افزایش اعتماد به نفس و احترام متقابل نسبت به یکدیگر را نیز تقویت نمود.