جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی

فارسی  |   العربیه  |   English  
telegram

در تلگرام به ما بپیوندید

public

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
header
headers
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
  • تعداد رکورد ها : 1177
آموزش فلسفه جلد 1
نویسنده:
محمدتقی مصباح یزدی
نوع منبع :
کتاب
وضعیت نشر :
تهران: سازمان تبلیغات اسلامی،معاونت فرهنگی ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
مهمترین نکاتی که در این نوشتار رعایت شده است عبارتند از: اشاره به سیر تفکر فلسفی و مکتبهای مختلف آن، ارتباط فلسفه با علوم و معارف دیگر، تبیین ضرورت آموختن فلسفه و رفع شبهات پیرامون آن ها، مقدم شمردن ذکر مسایل هستی شناسی به مبحث شناخت شناسی و دیگر مباحث.
بررسی سه خوانش در مورد دیدگاه آیت الله مصباح یزدی در کمیات متصل
نویسنده:
سید میثم امامی میبدی ، عسکری سلیمانی امیری
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
فلاسفه، عرَضی را که ذاتاً قابل انقسام ‌باشد، مقولۀ کمیت نامیده‌اند. کمیت به‌طور کلی به دو قسم متصل و منفصل تقسیم می‌شود. با اینکه آیت‌الله مصباح بیان می‌دارند که کمیات متصل، نحوه وجود جسم‌اند، اما درباره اینکه از نظر ایشان کمیات متصل از چه سنخی هستند، سه خوانش متفاوت وجود دارد. برخی مدعی‌اند که ایشان کمیات متصل را ‌عرض می‌دانند و معلوم است که عرض از امور ماهوی به‌شمار می‌رود. برخی دیگر به این نتیجه رسیده‌اند که از منظر ایشان کمیات متصل ‌ماهوی نیست ‌وچون از راه مقایسه نیز به دست نیامده‌اند، اطلاق معقول ثانی فلسفی نیز بر آنها صادق نیست. خوانش سوم آن است که کمّ متصل از سنخ معقولات ثانیه فلسفی‌اند. این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی- انتقادی، تلاش می‌کند دو خوانش اول را نفی کند و خوانش سوم، یعنی معقول ثانی فلسفی بودن کمیات متصل را بر اساس مبانی ایشان، همراه با شواهدی در عبارات ایشان تثبیت کند.
صفحات :
از صفحه 9 تا 19
علامه مصباح و رد حس‌گرایی با تأکید بر تفکیک مراحل شش‌گانه در فرایند ادراک حسی
نویسنده:
مهدی احمد خان بیگی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
گاهی از وجود یک شیء در عالم فیزیک یا ویژگی‌‌های آن آگاه می‌شویم. این نوع آگاهی (ادراک حسی) متأخر از نوعی تجربه و تأثر حسی است. با عنایت به عدم امکان مشابهت تأثرات با حقایق خارجی، متوجه می‌شویم که تأثرات حسی، مفهوم نبوده و به خودی خود هیچ‌گونه حکایتی از وراء خویش ندارند. ازاین‌رو فیلسوفان اسلامی بر این باورند که با اتکا و اکتفا به تأثر حسی، هیچ‌گونه ادراک حسی از شیئی محسوس در عالم فیزیک به عنوان عامل آن تأثر قابل تدارک نخواهد بود. بنابراین، برخلاف تصور غالب حس‌گرایان در فلسفه غرب، در این میان به امور دیگر از جمله عقل و استدلال‌های عقلی و بهره‌مندی از مفاهیم کلی متعدد محتاجیم. اما آنچه تشخیص و تبیین حلقات این فرایند از تجربه حسی تا ادراک حسی را دشوار می‌سازد، دست‌کم وجود چهار مفهوم و تحقق دو حقیقت مشابه در امتداد هم می‌باشد. این مقاله بر آن است که با الهام از مبانی معرفت‌شناختی علامه مصباح یزدی و استفاده از روش توصیفی به تحلیل این مفاهیم و حقایق و تفکیک آنها از یکدیگر و تبیین نقش سازنده آنها در ایجاد ادراک حسی بپردازد.
صفحات :
از صفحه 21 تا 39
تحلیل و بررسی ویژگی معقولات ثانیه فلسفی از منظر علامه مصباح یزدی
نویسنده:
سید میثم امامی ، عسکری سلیمانی امیری
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
تقسیم مفاهیم کلی به اولی و ثانیه از لحاظ تاریخی تا زمان فارابی قابل رهگیری است.از میان این مفاهیم ، مقعولات ثانیه فلسفی جایگاه ویژه دارد زیرا از لحاظ ویژگی¬ها مابین مفاهیم ماهوی و منطقی قرار می¬گیرند. در میان فیلسوفان معاصر علامه مصباح تاکید زیادی بر اهمیت این تقسیم¬بندی دارند و مدام به دقت و توجه به ویژگی¬های مفاهیم علی الخصوص مفاهیم فلسفی توصیه می¬کنند تا مبادا گرفتار انحرفات شویم. ویژگی¬های این مفاهیم به صورت یکجا در آثار علامه مصباح بیان نشده است و همین امر موجب برخی ابهامات شده است. در این مقاله سعی شده با روش توصیفی-تحلیلی و انتقادی در حد امکان تمام ویژگی¬های که این دسته از معقولات از منظر علامه مصباح گردآوری شود که عبارت اند از عدم دلالت بر حدود وجودی آنها، عروض ذهنی و اتصاف خارجی بودن آنها، تحلیل ذهنی بودن و نیز بررسی قید ثانیه و انتزاع این مفاهیم از علوم حضوری و نداشتن صورت جزئی و این مقاله به اشکالاتی که در برخی از ویژگی¬ها پاسخ داده شود.
صفحات :
از صفحه 7 تا 28
بررسی تطبیقی فلسفه کمال و سعادت از منظر آیت الله محمدتقی مصباح یزدی و ژان پل سارتر
نویسنده:
سید محسن پورخیاط ، مریم برهمن
نوع منبع :
مطالعه تطبیقی , نمایه مقاله
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
هدف این تحقیق بررسی تطبیقی فلسفه کمال و سعادت از منظر آیت الله محمدتقی مصباح یزدی و ژان پل سارتراست. از اساسی‌ترین انتظاراتی که از مکاتب فلسفی وجود دارد، تعیین کمال انسان و قله‌ی سعادت در زندگی انسان و معرفی مسیری برای رسیدن به آن است. از این دریچه، محقق به بررسی مکتب الهی اسلام و فلسفه‌ی انسان‌محور اگزیستانسیالیسم با محوریت آراء آیت‌الله مصباح یزدی در فلسفه‌ی اسلامی و اگزیستانسیالیسم سارتر پرداخته است. دیدگاه های ذکر شده در این پژوهش با رویکرد بنیادی و کیفی؛ به روش تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای تطبیق داده‌ شده، تا به مقایسه دریابد که هر کدام از این اندیشه ها نسبت به امکان تحقق کمال و سعادت چه نظری داشته، تا چه حد به این نیاز اساسی انسانی پاسخ گفته و چه میزان دست‌گیر او در این مسیر هستند.یافته های تحقیق با توجه به مبانی انسان شناسی و هستی شناسی هر دو دیدگاه، شاهدی بر ناکارآمدی اگزیستانسیالیسم سارتر برای کمال و سعادت بشر به علت ایجاد یأس است. چرا که انسان را با تصریح به محال بودن کمال و عدم وجود معیار و راهنمای بیرونی، با کوله‌بار سنگینی از مسئولیت جهانی رها می‌کند.
بررسی تطبیقی امکان استفاده از برهان لمّی در علم فلسفه از دیدگاه علامه طباطبایی و علامه مصباح
نویسنده:
محمدرضا کرم رضایی اسحق وند
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
به صورت کلی می‎توان گفت بین حکما و فلاسفه در عقلی بودن روش تحقیق علم فلسفه اختلافی نیست، بین استدلال‌‎های عقلی غیرمباشر، فلسفه تنها از برهان بهره می‎برد. برهان به سه قسم تقسیم شده است؛ زیرا جهت انتاج صحیح نتیجه، یا از علت به معلول سیر می‎شود (برهان لمّی)، یا از معلول به علت (برهان إنّ دلیل) و یا از احد المتلازمین به متلازم دیگر (برهان إنّ مطلق). علامه طباطبایی و علامه مصباح بدون اختلاف می‎فرمایند، در فلسفه نمی‎توان از برهان إنّ مطلق استفاده کرد، ولی می‎توان از برهان إنّ دلیل در این علم بهره برد؛ امّا در امکان استفاده از برهان لمّی در این علم بین آنها اختلاف وجود دارد. این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی درصدد پاسخ این پرسش برآمده است که بررسی تطبیقی امکان استفاده از برهان لمّی در علم فلسفه از دیدگاه علامه طباطبایی و علامه مصباح چگونه می‎باشد؟ در مقام پاسخ باید گفت، علامه طباطبایی قائل به عدم امکان استفاده از برهان لمّی در علم فلسفه بوده و بر آن استدلال اقامه فرموده است. امّا علامه مصباح در مقام ردّ دیدگاه ایشان چهار اشکال ذکر فرموده و ادعای خلاف آن را پذیرفته‎اند، امّا این تحقیق ضمن پاسخ به عمدۀ اشکال‎های مزبور، دو اشکال دیگر به کلام علامه طباطبایی وارد کرده و با استدلال، به امکان استفاده از برهان لمّی در علم فلسفه قائل شده است.
صفحات :
از صفحه 69 تا 88
نقد فرضیه حذف فرایند ذهنی در دلالت اسامی خاص و عام بر پایه اندیشه علامه مصباح یزدی
نویسنده:
مهدی احمد خان بیگی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
برخی از فیلسوفان تحلیلی همچون راسل و ویتگنشتاین اول معتقدند برای برون‌رفت از اشکال ذهن‌گرایی، عبارات وصفی در گزاره‌های حاکی از عالم خارج باید به عبارتی در ناحیه موضوع ختم گردد که دلالت آن بر متعلق‌اش در خارج بدون تبادر هیچ معنایی در ذهن و مستقیم صورت پذیرد (أتمیسم منطقی). اسامی اشاره و نام‌های خاص چنین نقشی را در ساحت واژگان بر عهده دارند. موافق با ایشان دانلان، پاتنم و کریپکی نیز نظریه علی دلالت را مطرح کرده‌اند؛ کریپکی معتقد است این‌گونه دلالت مخصوص امور متشخص نیست، بلکه در ارجاع از اسامی عام به انواع موجودات در عالم فیزیک نیز برقرار است و برای ادعای خود به دلایلی استناد می‌کند. نوشتار حاضر ابتدا با روش توصیفی - تحلیلی به تبیین مهم‌ترین دلایل این نظریه می‌پردازد و پس از نقادی آنها، نظر فلسفه اسلامی در مبحث «نام‌گذاری» را با تأکید و الهام از آرای علامه مصباح ارائه می‌دهد. این رویکرد با تحلیل کیفیت ساخت مفهوم جزئی و ماهوی، به این نتیجه دست می‌یابد که انتقال از طریق اسامی اشاره و نام‌ها اساساً انتقالی مستقیم نیست، بلکه از طریق حکایت مفاهیم پیش‌گفته تدارک می‌گردد. در این میان به پیامد‌های مهم هر یک از این دو نگاه نیز پرداخته خواهد شد.
صفحات :
از صفحه 7 تا 40
بررسی تلقی آیت‌الله جوادی‌آملی و آیت‌الله مصباح‌یزدی از «علم دینی» و نقش آن در تبیین گستره مرجعیت علمی قرآن
نویسنده:
صالحه ملبوبی ، محمد صادق یوسفی مقدم ، سید محمد موسوی مقدم
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
بحــث مرجعیــت علمــی قــرآن کریــم نه‌تنهــا یــک اصــل اساســی در حــوزه تفکـر اسلـامی اسـت، بلکـه از ســوی دانشــمندان شــیعه مــورد تأکیــد بوده اســت. از این رو، قــرآن به عنــوان محــور مشـترک همـة مسـلمانان، باید در علوم مختلـف، اعـم از اسـلامی و انسـانی، مدار و محور قرار بگیرد و شـاخصة اصلـی حرکـت اسـلامی در جهـان بـر مبنـای آن شـکل بگیـرد. در ایـن مسـیر، تلاش‌هـای زیادی صـورت گرفتـه؛ امـا ابعـاد روش‌شـناختی، مبانـی نظـری، و جهت‌گیری‌هـای کاربـردی آن تـاکنون مـورد توجـه جـدی قـرار نگرفتـه و در قلمرو تـلاش آکادمیک دانشـمندان اسلـامی نبـوده اسـت. رویکــرد مرجعیــت علمــی قــرآن کریــم از جایــگاه معرفتــی و وحیانــی در علــوم اسـلـامی، انســانی، و طبیعــی به عنــوان عرصههای گوناگــون علــوم ســخن به میــان مــی‌آورد. همچنیــن در هــر یــک از علــوم قلمروهــای مختلفــی به عنــوان ســطوح آن علم وجــود دارد کـه مرجعیـت علمـی قـرآن کریـم به دنبـال بررسـی تأثیـر قـرآن بـر ایـن سـطوح دانشـی اسـت. تحقیق پیش رو با هدف واکاوی نظریات آیت‌الله جوادی‌آملی و آیت‌الله مصباح‌یزدی به گسترۀ مرجعیت علمی قرآن از حیث داشتن قابلیت‌ استناد می‌پردازد. این مقاله با روش توصیفی و مطالعۀ موردی به نظریات و دیدگاه دو مفسر فوق دربارۀ مرجعیت علمی قرآن خواهد پرداخت.
صفحات :
از صفحه 331 تا 346
بررسی انتقادی دیدگاه آیه الله مصباح یزدی در باره شرایط لازم برای یک نظریه اخلاقی معقول و مقبول
نویسنده:
علیرضا آل بویه
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
ارائهٔ نظریهٔ اخلاقی، آن هم با توجه به آموزه‌های اسلامی یکی از دغدغه‌های برخی از متفکران مسلمان در چند دههٔ اخیر بوده است. آیةالله محمدتقی مصباح یزدی نخستین متفکر مسلمانی است که کوشیده است تقریری غایت‌گرایانه از اخلاق اسلامی ارائه دهد. او پیش از ارائهٔ نظریهٔ خود، ده شرط برای یک نظریهٔ اخلاقی معقول و مقبول برشمرده است که عبارتند از: 1. انتزاعی دانستن مفاهیم اخلاقی؛ 2. اخباری دانستن حقیقت جمله‌های اخلاقی؛ 3. بدیهی نبودن قضایای اخلاقی؛ 4. جایگاه عقل، تجربه و وحی در حکم اخلاقی؛ 5. کمال حقیقی به‌عنوان مصداق نتیجهٔ مطلوب در حکم اخلاقی؛ 6. معیار ارزش‌گذاری افعال اخلاقی؛ 7. نقش اختیار و آگاهی از ارزش اخلاقی؛ 8. اختلاف مرتبه در ارزش‌های اخلاقی؛ 9. منشأ و راه‌حل اختلافات اخلاقی؛ 10. رابطهٔ اخلاق و جهان‌بینی. اما به نظر می‌رسد این شرایط نمی‌‌توانند شرایط یک نظریهٔ معقول و مقبول درنظر گرفته شوند، بلکه پیش‌فرض آنها تقریر غایت‌گرایانهٔ آیةالله محمدتقی مصباح یزدی از نظریهٔ اخلاق اسلامی است. به بیان دیگر، چون ایشان تنها نظریهٔ خود را معقول و مقبول می‌داند، شرایطی را در نظر گرفته‌ است‌ که با توجه به آن شرایط، تنها همان نظریه درست خواهد بود؛ درحالی‌که معقولیت و مقبولیت شرایط باید بدون درنظر گرفتن هر نظریه‌ای باشد. ازاین‌رو در این مقاله افزون بر گزارش و تحلیل این شرایط، به نقد آنها نیز خواهیم پرداخت. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد بسیاری از این شرایط به‌گونه‌ای در نظر گرفته شده‌اند که تنها با نظریه‌ای خاص، سازگاری و همخوانی دارند. البته در ضمن مباحث، برخی از اشکالات نظریهٔ ایشان نیز آشکار می‌شود.
صفحات :
از صفحه 175 تا 200
سجاده های سلوک جلد 1
نویسنده:
محمد تقی مصباح یزدی
نوع منبع :
کتاب , شرح اثر
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
  • تعداد رکورد ها : 1177