جایگاه باور در فلسفه ملاصدرا با تاکید بر آرای کلیفورد و جیمز ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین کلیفورد گیرتز عین الله خادمی عبدالله صلواتی ملاصدرا شیرازی ویلیام جیمز (William James) Persian کلیدواژه فارسی: باور، ملاصدرا، کلیفورد، جیمز، اخلاق باور، نفس<br />کلیدواژه انگلیسی: Belief, Mulla Sadra, Clifford, ethics of belief, Soul چکیده ‌أ فهرست مطالب ‌ب فصل اول: کلیات پژوهش و تعریف اصطلاحات 1 1-1- بخش اول: کلیات 2 1-1-1- بیان مسأله تحقیق 2 1-1-2- اهداف تحقیق 7 1-1-3- سوالات تخصصی 7 1-1-4- فرضیه ها 8 1-1-5- ضرورت و اهمیت تحقیق 9 1-1-6- پیشینه تحقیق 10 1-1-7- روش تحقیق 13 1-1-8- کاربرد نتایج تحقیق 13 1-2- بخش دوم: مروری بر ادبیات موضوع 15 1-2-1- مقدمه 15 1-2-2- چیستی باور 15 1-2-3- قرینه گرایی و ناقرینه گرایی 20 1-2-4- درون گرایی و برون گرایی 24 1-2-5- وظیفه گرایی و ناوظیفه گرایی 26 1-2-6- اراده گرایی 29 1-2-7- اخلاق باور 31 فصل دوم: باور از دیدگاه کلیفورد 34 2-1- بخش اول: وظیفه تحقیق و بررسی 37 2-1-1- مراد از وظیفه تحقیق و بررسی 37 2-1-2- مسئولیت اخلاقی در قبالِ باور 40 2-1-3- جایگاه مسئله صدق در اخلاق باور 44 2-1-4- امکانِ تفکیک «باور» از «فعل ناشی از باور» 46 2-1-5- بررسی رابطه فعل و باور 49 2-1-6- ویژگیِ شبکه ای بودن باورها 50 2-1-7- آثار فردی و اجتماعی باور 53 2-1-8- قاعده طلایی «اخلاق باور» 58 2-1-9- اخلاق باور در باورهای دینی و محافظت شده 61 2-1-10- اخلاق باور در باورهای نهادینه شده 63 2-2- بخش دوم: ارزش مرجعیت (علمی) 65 2-2-1- بررسی امکان تحقق قرینه گرایی حداکثری 66 2-2-2- شرایط پذیرش باور از طریق اعتماد به دیگران 68 2-2-3- شرایط پذیرش باورهای مستند به افراد برجسته 71 2-2-4- شرایط پذیرش باورهای فراتر از راستی آزمایی بشر 78 2-2-5- شرایط پذیرش باور در حیطه علوم تجربی 83 2-2-6- پذیرش باور صرفا در حیطه تخصصِ فرد مدعی 85 2-2-7- شرایط پذیرش باورهای دیرینه، همگانی و سنت ها 86 2-2-8- شرایط پذیرش سنت های مبتنی بر تجربه مشترک بشر 90 2-2-9- شرایط پذیرش باورهای مبتنی بر سنت های سودمند 92 2-2-10- شرایط پذیرش باورهای مبتنی بر عادت های دیرین 93 2-2-11- اخلاق باور و مهارت پرسش صحیح 94 2-3- بخش سوم: حدود استنباط 96 2-3-1- شرایط کسبِ باورهای فراتر از تجربه 96 2-3-2- اخلاق باور و موضع لا ادری گری 101 فصل سوم: باور از دیدگاه ویلیام جیمز 103 3-1- بخش اول: چارچوب فکری جیمز در زمینه باور 107 3-1-1- سودمندی باور؛ ملاکی برای حقیقت 107 3-1-2- زنده بودن فرضیه؛ شرطِ پذیرشِ باور 109 3-1-3- انواعِ گزینش بین باورها 111 3-1-4- نا اراده گرایی در باور 112 3-1-5- مخالفت جیمز با موضع لا ادری گری کلیفورد 118 3-1-6- وظیفه تحقیق و بررسی در باورهای علمی 122 3-1-7- مخالفت جیمز با شکاکیت 123 3-1-8- امکان باور یقینی از دیدگاه جیمز 125 3-1-9- نحوه توجیه و گزینش باور اخلاقی 129 3-2- بخش دوم: تاثیر ساحت های شخصیت انسانی بر یکدیگر 131 3-2-1- تاثیر احساسات و عواطف بر باور 131 3-2-2- تاثیر تمایل ها بر باور 135 3-2-3- تاثیر کاربرد و سودمندی بر باور 138 3-2-4- تاثیر ایمان عمیق در تحقق یک باور 139 3-3- بخش سوم: معقولیت باور دینی از دیدگاه جیمز 142 3-3-1- توجیه باور دینی از طریق تجربه دینی 142 3-3-2- دفاع از باور دینی از طریق نفی مطلق گرایی و قرینه گرایی 145 3-3-3- استدلال جیمز در دفاع از باور دینی 146 فصل چهارم: باور از دیدگاه حکمت متعالیه 151 4-1- بخش اول: نفوس و قوای زیرمجموعه آن 153 4-1-1-جایگاه باور در تقسیم بندی قوای نفسانی 153 4-1-2- نحوه توجیه قوای متعدد نفس انسانی 157 4-1-3- نسبت قوای نفسانی با یکدیگر 160 4-2- بخش دوم: تبیین ساحت های انسانی مبتنی بر عقل نظری و عملی 162 4-2-1- تفاوت عقل نظری و عقل عملی از دیدگاه اندیشمندان 162 4-2-2- مراتب عقل نظری و عقل عملی 166 4-2-3- قوای زیرمجموعه عقل عملی 168 4-2-4- نقش قوه باعثه در عقل عملی 173 4-2-5- رابطه انسان با باورها بر اساس «النفس فی وحدتها کل القوی» 176 4-2-6- رابطه باور با فعل مبتنی بر تاثیر متقابل نفس و بدن 177 4-3- بخش سوم: مدیریت یکپارچه باورها و عواطف و هیجانات 181 4-3-1- یکپارچگی عقل نظری و عقل عملی 181 4-3-2- انتساب همه افعال ادراکی و تحریکی به نفس 186 4-3-3- نفس به مثابه «رباطِ» قوای نفسانی 188 4-3-4- تعامل متقابل عقل عملی و عقل نظری 195 4-3-5- نحوه تاثیر عقل عملی بر استکمال عقل نظری 201 4-3-6- کابرد «حرکت اشتدادی وجودی» در نفس شناسی 202 4-3-7- کاربرد «اتحاد علم و عالم و معلوم» در نفس شناسی 204 4-4- بخش چهارم: باور یقینی و شهودی در حکمت متعالیه 208 4-5- بخش پنجم: ساحت عواطف و هیجانات در حکمت متعالیه 216 4-5-1- مقدمه 216 4-5-2- برخی مصادیق عواطف در آثار ملاصدرا 220 4-5-3- ماهیت شناختی عواطف 223 4-5-4- نقش عقل عملی در عواطف 224 4-5-5- تاثیر متقابل عواطف و باورها 226 4-5-6- نقش قوه خیال در عواطف 229 4-5-6-1- معانی مختلف قوه خیال در فلسفه ملاصدرا 229 4-5-6-2- مبانی ملاصدرا در قوه خیال 234 4-5-6-3- جمع بندی جایگاه قوه خیال در عواطف 239 4-6- بخش ششم: اخلاق باور از دیدگاه ملاصدرا 244 4-6-1- تاثیر متقابل باورها، عواطف و اعمال بر یکدیگر 244 4-6-1-1- تاثیر افعال بر قلب و بالعکس 244 4-6-1-2- تاثیر تخیل بر حس و عقل 245 4-6-1-3- تاثیر ساحت عمل بر ساحت احوال و ساحت علوم 246 4-6-1-4- تاثیر باورها بر اعمال و بالعکس 247 4-6-2- باور بدون تحقیق و بررسی 248 4-6-3- عوامل غیرمعرفتی موثر بر باور 252 4-6-3-1- وسوسه شیطانی 252 4-6-3-2- رذایل اخلاقی و معاصی 254 4-6-3-3- تهذیب نفس برای درک حقایق 254 4-6-3-4- توجه به مبدا متعالی توحید و تضرع به او 256 4-6-4- مسئولیت در قبال باورها 257 4-6-5- رابطه باور با عمل 261 فصل پنجم: جمع بندی و تطبیق دیدگاه ها 266 5-1- بخش اول: بررسی انتقادی دیدگاه کلیفورد 268 5-1-1- غفلت از پیش فرض ها 270 2-1-5- نابسندگی در ایمان دینی 271 3-1-5- واضح نبودن حدِ کفایتِ دلیل های کافی 273 5-1-4- انحصارگرایی در دلیل علمی پوزیتیویستی 273 5-1-5- تضعیف معنای زندگی 274 6-1-5- عدم امکان عملی برای تحقق این نظریه 275 5-1-7- تک ساحتی دانستن انسان 275 8-1-5- اغراق در تبیین نقش اراده در باور 276 5-1-9- بی توجهی به عنصر میل در تحقق باور 277 5-2- بخش دوم: بررسی انتقادی دیدگاه جیمز 278 5-2-1- تحلیل دیدگاه ویلیام جیمز در اصالت ساحت عواطف 278 5-2-2- استدلال جیمز علیه قرینه گرایی کلیفورد 280 5-2-3- تفاوت باورهای دینی و علمی 281 5-2-4- نقد دیدگاه های ویلیام جیمز 281 5-2-4-1- صدور مجوزی برای سرکوب تردید 281 5-2-4-2- به رسمیت شناختنِ خرافات 282 5-2-4-3- حق ایمان یا ایمان حقیقی 284 5-2-4-4- افتادن در دام نسبی گرایی 287 5-2-4-5- رابطه صدق و خیر 288 5-2-4-6- نگاه دنیاگرایانه در تحلیل جیمز 289 5-2-4-7- مفهوم پراگماتیستی و ابزارانگارانه جیمز در مورد حقیقت 290 5-3- بخش سوم: مرور تطبیقیِ دیدگاه های کلیفورد، جیمز و ملاصدرا 292 5-3-1- قرینه گرایی یا ناقرینه گرایی در باور 292 5-3-2- وظیفه تحقیق و بررسی در باور 295 5-3-3- رعایت اخلاق باور در فرایند کسب باور 299 5-3-4- لاادری گری یا گزینش عاطفی در باور! 302 5-3-5- عوامل غیر معرفتی موثر بر باور 305 5-3-6- پذیرش باور وحیانی 306 5-3-7- رابطه باور و فعل 314 5-4- بخش چهارم: ارائه دیدگاه مولف مبتنی بر حکمت متعالیه 316 5-4-1- مقدمه و طرح پرسش 316 5-4-2- ساحت های شخصیت انسانی 317 5-4-3- رابطه متقابل عقل نظری و عملی 318 5-4-4- توجیه تعدد قوای نفس بر مبنای حرکت اشتدادی وجودیِ نفس 323 5-4-4-1- حضور نفس در همه مراتب ادراک اعم از ادراک کلیات و جزئیات 323 5-4-4-2- حضور نفس در همه مراتب تحریک 324 5-4-4-3- مدیریت همزمان قوای تحریکی و ادراکی در قوه متخیله(متفکره) 324 5-4-4-4- تاثیر متقابل نفس و بدن 325 5-4-4-5- توجیه تفاوت افعال متغایر انسانی از طریق نفس واحد یکپارچه 326 5-4-4-6- جمع بندی نحوه توجیه قوای متعدد نفس 326 5-4-5- تاثیر ساحت های انسانی بر مبنای اتحاد عاقل و معقول 328 5-4-6- کیفیت تاثیر ساحت های انسانی بر یکدیگر 330 5-4-6-1- نفس؛ رباطِ شبکه باورهای هر فرد 330 5-4-6-2- نفس؛ رباطِ ساحت های مختلف انسانی 334 5-4-6-3- نظریه ظروف مرتبطه 335 5-4-6-4- نفس به مثابه حس مشترک ساحت های انسانی 338 5-4-7- ملکات نفسانی و شاکله انسانی 342 5-4-8- تاثیر متقابل عواطف و باورها 344 5-5- بخش پنجم: ارتباط ساحت های انسانی مبتنی بر زیست نوع های انسانی 348 5-5-1- دلالت هایی بر زیست نوع های انسانی در آیات و روایات 348 5-5-2- زیست نوع های انسانی در آثار ملاصدرا 350 5-5-3- مبانی نظریه زیست نوع های انسانی 351 5-5-4- زیست نوع های مختلف انسانی در آثار ملاصدرا 352 5-5-4-1- سه زیست نوع کلان مبتنی بر نگرش وجودی ملاصدرا 354 5-5-4-2- هفت زیست نوع کلان مبتنی بر میراث عرفانی 355 5-5-4-3- ده زیست نوع کلان مبتنی بر آیات قرآنی 355 5-5-5- رابطه زیست نوع های انسانی با ساحت های انسانی 356 فهر ست منابع و مراجع 362 منابع فارسی و عربی: 362 کتاب ها: 362 مقاله ها: 370 پایان نامه ها: 377 منابع انگلیسی: 378, text ملاصدرا, صدرالدین محمد بن ابراهیم شیرازی (فیلسوف مشهور موسس حکمت متعالیه، شیعه و ایرانی), 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. گیرتس, کلیفورد (انسان‌شناس معاصر آمریکایی), 1926م. سانفرانسیسکو، کالیفورنیا، امریکا#2006م. فیلادلفیا، پنسیلوانیا، امریکا زین العابدین, مسعود ( دانش‌آموخته دکتری فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده علوم انسانی،دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تهران) صلواتی , عبدالله(استاد گروه فلسفه و کلام اسلامیدانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تهران) خادمی, عین الله (استاد گروه معارف اسلامی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی), 1340ش.# جیمز, ویلیام(William James، فیلسوف و روانشناس آمریکایی و بنیانگذار مکتب پراگماتیسم، ایمان گرای معتدل), 1842#1910 Thesis Comparative