آیا واقعاً شهادت طفلی شیرخوار به نام علی اصغر در حوادث کربلا صحت دارد؟ خانواده امام حسین(ع) شهادت علی اصغر (ع) فرزندان امام حسین (ع) ث. امام سوم(حضرت امام حسین ع) Persian [1]. ابن طاووس، علی بن موسی، لهوف، ترجمه، میر ابوطالبی، ص 149 و 150، دلیل ما، قم، 1380ش.<br />[2]. مفید، محمد بن محمد، الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، ج 2، ص 108، کنگره شیخ مفید، قم، 1413ق؛ ابن نما حلی، جعفر بن محمد، مثیر الاحزان، ص 70، مدرسه امام هادی، قم، 1406ق.<br />[3]. بغدادی، محمد بن حبیب، المحبر، تحقیق، ایلزة لیختن شتیتر، ص 491، دار الآفاق الجدیدة، بیروت، بی‌‌تا؛ البلاذری، احمد بن یحیی بن جابر، انساب الاشراف، تحقیق، سهیل زکار ، ریاض زرکلی، ج 3، ص 201، دار الفکر، بیروت، 1417ق؛ ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبین، ص 94، دار المعرفه، بیروت، بی‌‌تا؛ طبرانی، سلیمان بن احمد، المعجم الکبیر، تحقیق، حمدی سلفی، عبدالمجید، ج 3، ص 103، مکتبة ابن تیمیه، قاهره، 1405ق؛ قاضی نعمان مصری، ابوحنیفه نعمان بن محمد، شرح الأخبار فی فضائل الأئمة الأطهار، تحقیق، حسینی جلالی، سید محمد، ج 3، ص 178، مؤسسه النشر الاسلامی، قم، بی‌‌تا؛ بلعمی، ابوعلی محمد، تاریخ نامه طبری، تصحیح، روشن، محمد، ج 4، ص 710، سروش، تهران، 1377؛ الارشاد، همان؛ و به پیروی از ایشان، طبرسی و شیخ طوسی به صراحت نام او را عبدالله نوشته‌‌اند: شیخ طبرسی، اعلام الوری بأعلام الهدی، ج 1، ص 466، مؤسسه آل البیت لاحیاء التراث، قم، 1417ق؛ شیخ طوسی، رجال الطوسی، تحقیق، قیومی اصفهانی، جواد، ص 102، مؤسسه النشر الاسلامی، قم، ۱۴۱۵ق؛ بسیاری از منابع متأخر نیز با همین نام از او یاد کرده‌‌اند؛ مانند ابن اثیر در الکامل فی التاریخ، سبط بن جوزی در تذکرة الخواص، شمس الذهبی در تاریخ الاسلام و ابن کثیر دمشقی در البدایة و النهایة.<br />[4]. طبری، ابوجعفر محمد بن جریر، تاریخ طبری (تاریخ الامم و الملوک)، تحقیق محمد أبو الفضل ابراهیم، ج 5، ص 454 و 468 ؛ ج 11، ص 629، دار التراث، بیروت، 1387ق.<br />[5]. یعقوبی، احمد بن أبی یعقوب بن جعفر بن وهب، تاریخ الیعقوبی، ج 2، ص 247، دار صادر، بیروت، بی‌‌تا.<br />[6]. الهاشمی البصری، محمد بن سعد بن منیع، الطبقات الکبری، ج 1، ص 476 و 478؛ ج 5، ص 163، دار الکتب العلمیة، بیروت، 1410ق؛ و اشاره داشته است که «عبد الله» به همراه پدر به شهادت رسیده است.<br />[7]. مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج 45، ص 66، دار احیاء التراث العربی، بیروت، 1403ق.<br />[8]. مجلسی، محمد تقی، لوامع صاحبقرانی، ج 7، ص 224، مؤسسه اسماعیلیان، قم، 1414 ق.<br />[9]. ابن اعثم کوفی، ابو محمد احمد، کتاب الفتوح، تحقیق، شیری، علی، ج 5، ص 115، دارالاضواء، بیروت، ۱۴۱۱ق.<br />[10]. ابن ابی الثلج، تاریخ اهل البیت، ص 102، آل بیت، قم، 1410ق.<br />[11]. طبری، محمد بن جریر بن رستم، دلائل الامامة، ص 181، مؤسسة البعثة، قم، 1413ق.<br />[12]. خوارزمی، ابوالمؤید موفق بن احمد، مقتل الحسین(ع)، تحقیق، سماوی، محمد، ج 2، ص 37، دارانوار الهدی، قم، 1418ق.<br />[13]. محدث اربلی، کشف الغمة فی معرفة الائمة، ج 1، ص 582، رضی، قم، 1421ق.<br />[14]. ابن صباغ مالکی، الفصول المهمة فی معرفة الائمة، ج 2، ص 851، دار الحدیث، قم، 1422ق.<br />[15]. شیعی سبزواری، حسن بن حسین، راحة الارواح در شرح زندگانی، فضائل و معجزات ائمه اطهار(ع)، ج 1، ص 150، اهل قلم، تهران، 1378ش.<br />[16]. حموی، محمد بن اسحاق، انیس المؤمنین، ص 104، بنیاد بعثت، تهران، 1363ش.<br />[17]. کوفی اسدی، فضیل بن زبیر بن عمر بن درهم، تسمیة من قتل مع الحسین(ع)، تحقیق، حسینی جلالی، سید محمدرضا، ص150، فصلنامه تراثنا، شماره 2، 1406ق.<br />[18]. تاریخ یعقوبی، ج 2، ص 245.<br />[19]. ابن سعد، محمد، «ترجمة الحسین و مقتله»، ص 182، فصلنامه تراثنا، سال سوم، ش 10، 1408ق. ذهبی نیز از شهادت طفلی سه ساله یاد کرده است. (ذهبی، شمس‌الدین محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج 3، ص 302، مؤسسة الرساله، بیروت 1413ق.<br />[20]. طبری، محمد بن جریر، تاریخ نامه طبری، ج 4، ص 710، مؤسسة الاعلمی للمطبوعات، بیروت، ۱۴۰۹ق.<br />[21]. صاحبکاری، ذبیح‌الله، سیری در مرثیه عاشورایی، ص 169، عاشورا، مشهد، 1379ش.<br />[22]. شهید آیت الله قاضی طباطبایی از طرفداران این نظریه هستند. ر.ک کتاب «تحقیق در باره اول اربعین حضرت سید الشهدا(ع)»، تعلیقات، ص 363، فصل رباب مادر سکینه و عبدالله رضیع است.<br />[23]. رنجبر، محسن، پژوهشی درباره نام، سن و کیفیت شهادت طفل شیرخوار امام حسین(ع)، فصلنامه تاریخ در آیینه پژوهش، شماره12، زمستان 1385.<br />[24]. گزارش چنین است: «ثم اقبل ام کلثوم و قال لها: یا اختاه! اوصیک بولدی الصغیر خیرا، فانه طفل صغیر و له من العمر ستة اشهر». ضمناً در مورد جعلی و محرف بودن مقتل منسوب به ابی مخنف، ر. ک: کتاب «وقعة الطف»، تحقیق، یوسفی غروی، محمدهادی، مقدمه محقق. text امام سوم (سید الشهداء), حسین بن علی (ع), 4-۶۱ ق علی اصغر بن حسین (ع), 61-61ق. question and answer portal_lib