نگاهی به برخی زمینه های ارتباط مسئله «نفس (ذهن) ـ بدن» و مسئله «آفریدگار ـ جهان» رابطه نفس و بدن رابط خدا و جهان رابطه علم و دین فلسفه ذهن (فلسفه) معرفت نفس کلید معرفت حق هستی شناسی نفس قرآن کیمیای سعادت خداشناسی تجربی بدن انسان ذهن انسان ارتباط تمثیلی نفس و بدن معرفت نفس(خودآگاهی) فعل الهی در طبیعت ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین علامه مجلسی: محمدباقربن محمدتقی مجلسی صفات الهی علم نفس رابطه نفس (ذهن) و بدن (جسم) رابطه علم و دین نزد کانت رابطه علم و دین نزد کانت الهیات طبیعی علامه مجلسی حسن حسن زاده آملی بدن انسانی افعال واجب(حکمت نظری) قرآن ابوحامد غزالی طوسی رنه دکارت ریچارد سوئین برن اسحاق نیوتن گوتفرید لایب نیتس ابن عربی ملاصدرا شیرازی حاج ملاهادی سبزواری (موسس مکتب سبزوار) توماس آکوئیناس Persian پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی پاییز و زمستان/ 1389 فلسفه دین نوشتار حاضر بررسی کوتاهی است دربارة برخی زمینه­های ارتباط میان دو مسئلۀ مهم و دیرپا در فلسفه و الهیات یعنی مسئلة «نفس و بدن» و یا به تعبیر جدیدتر مسئله «ذهن ـ بدن»، از یک سو و مسئلۀ چگونگی ارتباط آفریدگار و جهان طبیعت، از سوی دیگر. آیا به لحاظ تاریخی و تحلیلی می­توانیم میان نحوۀ تلقی خود از این دو مسئله نسبتی برقرار کنیم؟ در پاسخ به این پرسش ابتدا با تحلیلی فلسفی و کوتاه نشان داده می‌شود که در بحث از تبیین چگونگی ارتباط میان آفریدگار و جهان طبیعت با مسائل و مشکلاتی مواجهیم که با دشواری­های مربوط به فهم ما از مسئلۀ ارتباط نفس و بدن (یا ذهن و بدن) بی­شباهت و بی­مناسبت نیست. سپس با ذکر چند نمونه از دیدگاه­های تاریخی و معاصر در فلسفه و الهیات غرب به برخی زمینه‌های ارتباط میان این دو مسئله در تفکر غرب می‌پردازیم. پس از آن، زمینه‌های ارتباط میان این دو مسئله را در اندیشۀ اسلامی پی می‌گیریم. توصیه‌های جدی دربارۀ لزوم دقت و پرهیز از زیاده‌روی در به کارگیری تمثیل نفس ـ بدن نیز مورد توجه خواهد بود. text فطورچی, پیروز (مدرس گروه فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف، تهران) حسن زاده آملی, حسن (علامه ذوالفنون، فیلسوف و عارف شیعه ایرانی), 1307ش. لاریجان، آمل، مازندران#1400ش. بن عبدالحارث, بن کثیر بن حبیب بن الحارث, -ق 1 ه ابن عربی , شیخ اکبر؛ محیی الدین محمدبن علی (Ibn Arabi؛ شاعر، فیلسوف و عارف مشهور قرن هفتم هجری، از اولاد حاتم طائی، متولد اندلس، صاحب کتب «فتوحات مکیه» و «فصوص الحکم»، نظریه وحدت وجود), 560ق/1165م.#638ق/1240م. سبزواری, حاج ملاهادی بن مهدی (فیلسوف صدرایی، حکمت متعالیه), 1212ق./1798م,#1289ق./1872م. قیصری, شرف الدین داود بن محمود ساوی( رومی الاصل و یکی از پیروان و شارحان مشهور مکتب ابن عربی در سده هشتم هجری), #751 ق. آکویناس قدیس, توماس (Thomas Aquinas؛ فیلسوف ارسطویی و متکلم مسیحی ایتالیایی؛ معروف به حکیم آسمانی؛ تلفیق کننده فلسفه‌ی ارسطو با مسیحیت), 1225#1274م. گاسندی, پی یر, ۱۵۹۲- ۱۶۵۵ م سوئین برن, ریچارد (Richard Swinburne، استاد فلسفه دین در دانشگاه آکسفورد، فیلسوف تحلیلی مسیحی), 1934م. استافوردشر، انگلیس# غزالی طوسی , ابو حامد محمد‎ بن محمد Abū Ḥāmid Muḥammad ibn Muḥammad aṭ-Ṭūsiyy al-Ġaz(z)ālīy(امام محمد غزالی، از معروفترین علمای اسلام، متکلم اشعری، ضد فلسفه، طرفدار منطق، شافعی مذهب، از متصوفه و عرفای قرن پنجم هجری، جامع معقول و منقول، رئیس جامع نظامیه بغداد) , 450ق/437ش./1059م. طوس، خراسان رضوی# # 505ق/490ش./1112م. طوس، خراسان رضوی نیوتن, اسحاق ( فیزیک‌دان، ریاضی‌دان، ستاره‌شناس، فیلسوف و شهروند انگلستان ), 1642م.#1727م. لایبنیتس, گوتفرید (فیلسوف مسیحی، ریاضیدان و فیزیک‌دان آلمانی), #1646م.لایپزیگ، آلمان-1716م.هانوور، آلمان دکارت, رنه (René Descartes، ریاضی‌دان و فیلسوف فرانسوی, مسیحی کاتولیک), 1596#1650 article 0 http:/elmodin.ihcs.ac.ir