پیامدهای فلسفی حرکت جوهری در مسایل نفس و تکامل آن ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی مرتضی مطهری اسفار حرکت جوهری نفس حرکت جوهری شواهد الربوبیه ملاصدرا معاد جسمانی زندیق ابن سینا: ابوعلی سینا تجرد برزخی نفس جسمانیه الحدوث حشر التناسخ تغییر جوهری نفس پس از مرگ حدوث جسمانی نفس الصراط النار روز قیامت عالم قبر مغایرت نفس و بدن جسمانیت نفس عالم ماده ابطال تناسخ جهنم حدوث عالم جسمانی عالم قیامت معاد جسمانی حشر تجرد عقلانی بقا و خلود نفس حدوث جسمانی بقای روحانی نفس جسمانیت نفس در حدوث عالم محسوسات اتحاد نفس با عقل فعال تجرد برزخی مرتضی مطهری علامه طباطبایی ابن سینا حسن حسن زاده آملی علم نفس حکمت متعالیه بقاء نفس حرکت جوهری احوال قبر تناسخ موت طبیعی صراط جهنم کفار کافر ابطال تناسخ سید جلال آشتیانی حقانیت مرگ حیوان ب. امام اول(حضرت امام علی ع) ح. امام ششم(حضرت امام صادق ع) اهل جهنم معرفت نفس(خودآگاهی) اجتماع حدوث و ابدیت نفس تکون تدریجی نفس تعدد نوع انسان طفره در عالم صراط دنیا صراط آخرت عباس جوارشکیان کتاب شفا (ابن سینا) ملاصدرا شیرازی حاج ملاهادی سبزواری (موسس مکتب سبزوار) Persian دان‍ش‍گ‍اه‌ ف‍ردوس‍ی‌ م‍ش‍ه‍د‏‫ پاییز و زمستان/1391 یکی از مهم‌ترین نظریه‌های فلسفی که تأثیر شگرف در برخی مسائل فلسفی بر جای نهاده است نظریه حرکت جوهری است. این نظریه، نظریه جامعی است که منظری جدید بر بسیاری از مسایل فلسفی می‌گشاید، از جمله این مسائل، مسئله حرکت نفس است که صدرا بر خلاف فلاسفه پیشین، آن را از نوع حرکت جوهری (ذاتی) دانست. حرکت جوهری نفس از آن روی مهم است که دارای نتایجی است که اکثر آن‌ها تبیین عقلانی مسائل قبر و قیامت است. آن چه در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است استخراج نتایج مهم این حرکت از قبیل: جسمانیت نفس در ابتدای حدوث، اجتماع حدوث و ابدیت نفس، حل مشکل ثنویت نفس و بدن، تکون تدریجی نفس، اختلاف نوعی انسان‌ها به حسب باطن، اتحاد نفس با عقل فعال، مرگ طبیعی و حق بودن آن، محال بودن تناسخ، انواع تجرد برزخی و عقلانی نفس، بقای نفوس بعد از مرگ، معاد جسمانی، حشر، صراط و خلود کفار در عذاب است. text عابدینی, فاطمه (عضو هیأت علمی دانشگاه اصفهان) جوارشکیان, عباس (دانشیار گروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.) ملاصدرا, صدرالدین محمد بن ابراهیم شیرازی (فیلسوف مشهور موسس حکمت متعالیه، شیعه و ایرانی), 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. طباطبایی(علامه طباطبایی), سید محمد حسین (فیلسوف نوصدرایی معاصر، حکمت متعالیه، مفسر بزرگ؛ صاحب تفسیر المیزان، «بدایة الحکمة»، «نهایة الحکمة» و «اصول فلسفه و روش رئالیسم») , 1281ش. تبریز ##1360ش. قم امام ششم(امام صادق), جعفر بن محمد (ع), 83ق./702م.##‎۱۴۸ق./766م. ام‍ام‌ اول‌ (امام علی), امیر المومنین ع‍ل‍ی‌ب‍ن‌ اب‍ی‌طال‍ب‌(ع‌) , ۲۳ ق‍ب‍ل‌ از ه‍ج‍رت‌ # # ۴۰ق‌./661م. سبزواری, حاج ملاهادی بن مهدی (فیلسوف صدرایی، حکمت متعالیه), 1212ق./1798م,#1289ق./1872م. ابن سینا, حسین بن عبدالله (Ibn Sina؛ Avicenna؛ شیخ الرئیس، فیلسوف مشهور مشائی، شیعه و ایرانی), ۳۷۰ق/359ش./981م. (افشنه بخارا)# # ۴۲۸ق/416ش./1038م. (همدان) حسن زاده آملی, حسن (علامه ذوالفنون، فیلسوف و عارف شیعه ایرانی), 1307ش. لاریجان، آمل، مازندران#1400ش. مطهری , مرتضی Murtaḍā Muṭahharī (فیلسوف، متکلم، مفسر و اندیشمند معاصر), 1298ش. فریمان، خراسان رضوی #1358 ش. تهران آشتیانی, سید جلال‌الدین (فیلسوف معاصر، استاد فلسفه دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد، مکتب حکمت متعالیه، از برجسته‌ترین شارحان فلسفه و عرفان اسلامی در عصر حاضر و یکی از حکیمان نوصدرایی، حامی جریان سنتی فلسفه اسلامی و جریان حکمت جاودان، مخالف جریان فردید و مکتب تفکیک), #1304ش.آشتیان-1384ش.مشهد article 9112-2008 http:/jphilosophy.um.ac.ir