کیفیت پیدایش و انتزاع مفاهیم کلی علم حصولی ادراک عقلی عقل فعال ادراک حصولی ملاصدرا مشاء صورت نوعیه ادراک (معرفت شناسی) معقول ثانی مفاهیم منطقی ادراک حسی (معرفت شناسی) مفاهیم فلسفی ادراک کلیات مفاهیم ماهوی ابن ‌سینا معقولات اولی معقولات ثانی صورت خیالی صورت عقلی مفهوم کلی ادراک حضوری موجودات عقلی عقل فعال از نظر ملاصدرا شناخت کلی خیالات حسی فاعلیت افاضی مفهوم سفیدی مفهوم سیاهی مفهوم تصوری مفهوم تصدیقی ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین خواجه نصیرالدین طوسی علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی مرتضی مطهری عبدالله جوادی آملی ابن سینا: ابوعلی سینا علم حصولی علم حضوری ادراک انسان ادراک حسی ادراک عقلی ادراک کلیات ادراک معقول خواجه نصیرالدین طوسی مرتضی مطهری علامه طباطبایی ابن سینا حکمت متعالیه فلسفه مشاء صورت جزئی صورت جسمی صورت نوعی عقل فعال کلی عبدالله جوادی آملی معقولات اولی((مفاهیم ماهوی)، مقابل معقولات ثانیه) معقولات ثانیه((ما لیس باول)، مقابل معقولات اولی) معقولات ثانیه فلسفی(مقابل معقولات ثانیه منطقی) معقولات ثانیه((خاص)، مقابل معقولات ثالثه) ملاصدرا شیرازی Persian دانشگاه باقرالعلوم(ع) پاییز/1388 از دیدگاه اکثر فلاسفه اسلامی، منشأ همه مفاهیم کلی ماهوی، صورت‌های جزئی است که از طریق ادراک حصولی یا حضوری به وجود آمده است. وقتی مفهوم کلی را با مفهوم جزئی مقایسه می‌کنیم، این سؤال مطرح می‌شود که ذهن چگونه از موارد محدود و جزئی به شناخت کلی می‌رسد؟ دیگراینکه چگونه یک مفهوم که در ابتدا بر بیش از یک فرد صدق نمی‌کند، در مرحله ادراک عقلی بر بی­نهایت افراد صدق می‌کند؟,lt;br /,gt; فلاسفه اسلامی برای تبیین این مطلب، نظریات مختلفی ارائه کرده‌اند که دو نظریه معروف در این باب از ابن‌سینا، فیلسوف شاخص حکمت مشاء و ملاصدرا بنیان‌گذار حکمت متعالیه، با اقبال و پذیرش بسیاری از فلاسفه دیگر مواجه شده است. در این مقاله، ضمن بررسی دو نظریه فوق، آرای مختلف فلاسفه اسلامی در این باب بررسی می‌شود. text ابراهیمی مقدم , غلامرضا (استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه فرهنگیان) ابن سینا, حسین بن عبدالله (Ibn Sina؛ Avicenna؛ شیخ الرئیس، فیلسوف مشهور مشائی، شیعه و ایرانی), ۳۷۰ق/359ش./981م. (افشنه بخارا)# # ۴۲۸ق/416ش./1038م. (همدان) ملاصدرا, صدرالدین محمد بن ابراهیم شیرازی (فیلسوف مشهور موسس حکمت متعالیه، شیعه و ایرانی), 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. طباطبایی(علامه طباطبایی), سید محمد حسین (فیلسوف نوصدرایی معاصر، حکمت متعالیه، مفسر بزرگ؛ صاحب تفسیر المیزان، «بدایة الحکمة»، «نهایة الحکمة» و «اصول فلسفه و روش رئالیسم») , 1281ش. تبریز ##1360ش. قم خواجه نصیر الدین طوسی, محمد بن محمد (فیلسوف و متکلم ایرانی سده هفتم، موسس کلام فلسفی، شیعه امامی), 579ق./1201م.توس،ایران-# # 672ق./1274م.کاظمین،عراق جوادی آملی, عبدالله (مرجع معاصر تقلید مقیم قم، فیلسوف، عارف و مفسر قرآن), 1312ش./1350ق. آمل، مازندران# مطهری , مرتضی Murtaḍā Muṭahharī (فیلسوف، متکلم، مفسر و اندیشمند معاصر), 1298ش. فریمان، خراسان رضوی #1358 ش. تهران ابن سهلان ساوی , عمربن سهلان , # 540ق article portal_lib 0 http:/www.bou.ac.ir