تحلیل حقیقت اصحاب سر پیشوایان معصوم (ع) و نسبت آن با عرفان ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین محمد بن یعقوب کلینی ابن بابویه، محمدبن علی: شیخ صدوق فیض کاشانی: ملا محسن فیض کاشانی علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی مرتضی مطهری عبدالله جوادی آملی علامه مجلسی: محمدباقربن محمدتقی مجلسی علوم باطنی ساحت دین اهل بیت(ع) قرآن معارف اهل بیت (ع) عرفان اسلامی اصحاب سر علامه مجلسی امام خمینی (روح الله الموسوی الخمینی) سلمان فارسی مرتضی مطهری علامه طباطبایی محمد بن یعقوب کلینی قرآن امام خمینی معرفت باطنی عرفان اسلامى عبدالله جوادی آملی فخر رازی ابن بابویه، محمدبن علی(شیخ صدوق) خ. امام هفتم(حضرت امام کاظم ع) سید حیدر آملی الف. حضرت رسول اکرم(ص) چ. امام پنجم(حضرت امام باقر ع) ت. امام دوم(حضرت امام حسن ع) ح. امام ششم(حضرت امام صادق ع) فهم دین امامان معصوم علیهم السلام امامان معصوم علیهم السلام علوم ظاهری اصحاب سر و عرفان بازشناسی اصحاب سر سرّ آل محمد (ص) سید یدالله یزدان پناه ملاصدرا شیرازی ملا محسن فیض کاشانی حاج ملاهادی سبزواری (موسس مکتب سبزوار) Persian موسسه فرهنگی تحقیقاتی إسراء بهار/1393 شواهد متقن نقلی و عقلی، دین را برخوردار از سطوح مختلف ظاهری و باطنی معرفی می‌کند؛ و پیامبر و به تبع وی، دیگر پیشوایان معصوم، این دین را به میزان فهم و درک افراد عرضه می‌دارند. بدین ترتیب، زمینۀ بهره‌مندی افراد مختلف از آن به فراخور استعدادشان فراهم می‌آید. روشن است که همگان به همۀ سطوح دین دسترسی ندارند و تنها افراد خاصی بنا بر ظرفیت وجودی‌شان شایستگی ارتباط با همۀ این سطوح را پیدا می‌کنند. پیش‌تر و بیش‌تر از همه، آورندۀ دین و مفسر واقعی آن، حضرت ختمی مرتبت(ص) با همۀ سطوح ظاهری و باطنی آن مرتبط است و در مرحلۀ بعد کسانی که ساختار وجودی‌شان همانند او است و باب و میراث‌دار علم او هستند، از ویژگی یادشده برخوردارند. دستۀ دیگر، کسانی‌اند که هرچند همانند دستۀ دوم نیستند، در این زمینه با آنان مشابهت دارند و از قابلیت‌های خاصی برای ارتباط و پیوند با ساحت‌های باطنی دین برخوردارند. تعدادی از آن‌ها در زمان حضور پیشوایان معصوم و از طریق آنان به این ساحت ها راه یافته‌اند و احیاناً خود واسطۀ اتصال و پیوند دیگران به آن پیشوایان و ساحت‌های دین شده‌اند. حال، اینان چه کسانی‌اند و چه ویژگی‌هایی دارند؟ این نوشتار با توصیف شخصیتی و تحلیل داده‌های تاریخی نشان ‌می‌دهد که آنان دسته‌ای از اصحاب و یاران معنوی پیشوایان معصوم بوده‌اند که از تیزبینی و خوش‌فهمی خاص و ظرفیت درونی ویژه‌ای برای فراگیری علوم و معارف باطنی دین برخوردار بوده‌اند و آن پیشوایان، برای این امر ایشان را برگزیده بودند. به ایشان اصطلاحاً اصحاب سرّ گفته می‌شود. text جعفری , محمدعیسی(کارشناس ارشد عرفان و تصوف) یزدان پناه, سید یدالله (استاد حوزه علمیه قم و استادیار دانشگاه باقرالعلوم، قم، استاد عالی فلسفه و عرفان اسلامی، مدیر گروه عرفان مجمع عالی حکمت اسلامی), 1342ش. آمل، مازندران# ملاصدرا, صدرالدین محمد بن ابراهیم شیرازی (فیلسوف مشهور موسس حکمت متعالیه، شیعه و ایرانی), 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. طباطبایی(علامه طباطبایی), سید محمد حسین (فیلسوف نوصدرایی معاصر، حکمت متعالیه، مفسر بزرگ؛ صاحب تفسیر المیزان، «بدایة الحکمة»، «نهایة الحکمة» و «اصول فلسفه و روش رئالیسم») , 1281ش. تبریز ##1360ش. قم فخر رازی , محمد بن عمر (فقیه، متکلم، فیلسوف، مفسر و حکیم مسلمان ایرانی، مکتب اشعری، متکلم اشاعره متاخر، شافعی، پیش برنده الهیات فلسفی، مخالف؟ فلسفه), 543ق./1149م. ری، تهران، ایران ## 606ق./1210م. هرات، افغانستان فیض کاشانی, ملامحسن (حکیم فیلسوف، محدث، مفسر و عارف دوره صفوی و از دانشمندان شیعه، شاگرد ملاصدرای شیرازی و داماد بزرگ او، فقیه اخباری), 1007ق. کاشان#1090 ق. کاشان سبزواری, حاج ملاهادی بن مهدی (فیلسوف صدرایی، حکمت متعالیه), 1212ق./1798م,#1289ق./1872م. پیامبر اسلام, محمد بن عبدالله (ص), 53 قبل از هجرت.مکه#11ق.مدینه. شیخ صدوق, ابن بابویه محمد بن علی (بزرگ‌ترین محدّث و فقیه امامیه مکتب حدیثی قم، مولف "من لا یحضره الفقیه" از کتب اربعه جوامع حدیثی شیعه), -311ق./924م.قم ## ‏381 ق./992م. شهرری شیخ کلینی , محمد بن یعقوب (فقیه و محدث بزرگ امامیه، مولف "کافی" از کتب اربعه جوامع حدیثی شیعه؛ متکلم امامی دوره غیبت صغری), ۲۵۸ق./249ش./864م. ری،ایران# # 328ق./941م. بغداد،عراق جوادی آملی, عبدالله (مرجع معاصر تقلید مقیم قم، فیلسوف، عارف و مفسر قرآن), 1312ش./1350ق. آمل، مازندران# علامه مجلسی, مولی محمدباقر (فقیه شیعه امامیه در دوران شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی، شیخ الاسلام عهد شاه سلیمان، از فقیهان و محدثان مشهور شیعه در قرن یازدهم هجری، نزدیک به اخباریان: اخباری معتدل، صاحب بحارالانوار: بزرگ‌ترین دائرة‌المعارف حدیث شیعه امامیه), 1037ق./1628م. # # 1110ق./1699م. مطهری , مرتضی Murtaḍā Muṭahharī (فیلسوف، متکلم، مفسر و اندیشمند معاصر), 1298ش. فریمان، خراسان رضوی #1358 ش. تهران آملی, سید حیدر (عارف، عالم، فقیه، محدّث و مفسّر شیعه در قرن هشتم هجری، از محققین عرفا، صاحب کتب «جامع الاسرار»در عرفان نظری و «نص النصوص» در شرح فصوص), 720ق.آمل،ایران#782ق.نجف،عراق خواجه عبد الله انصاری , ابو اسماعیل عبد الله بن محمد (معروف به پیر هرات، دانشمند و عارف صوفی مسلک هراتی، سخنور، مفسر قرآن، محدث، اهل فن جدل و استاد اخلاق در قرن پنجم هجری، عرب نژاد واز اولاد ابوایوب انصاری صحابی، حنبلی؛ صاحب کتاب «ذمّ الکلام»), 396ق./385ش./1006م. هرات، افغانستان#481 ق./467ش./1088م. هرات، افغانستان امام پنجم (امام باقر), محمد بن علی (ع), 57ق./676م#114ق./732م. امام هفتم(امام موسی), امام کاظم؛ موسی بن جعفر( ع ), 128-183ق. امام ششم(امام صادق), جعفر بن محمد (ع), 83ق./702م.##‎۱۴۸ق./766م. امام دوم(امام حسن), امام مجتبی حسن بن علی (ع), 3#50 ق فارسی , سلمان , -35 ق. کمیل بن زیاد -‎۸۲؟ق خمینی, روح الله (امام خمینی، فقیه، عارف و فیلسوف معاصر،اولین رهبر و بنیان‎گذار جمهوری اسلامی ایران), 1281ش.خمین#1368ش.تهران article gateway for meanings 2383-2916 http:/hikmat.isramags.ir