تحویلی‌نگری در تعریف دین، از دیدگاه دین پژوهان معاصر غرب (مطالعه ی پنج نظریه پرداز مؤثر) روان شناسی تجربه دینی تجربه امر قدسی تحویلی نگری پدیدارشناسی دین تعریف دین امر قدسی دیدگاه گرایی امر قدسی و اتو امر دنیوی و الیاده تیلیخ و امر غایی تجارب عرفانی (تجربه عرفانی) نظریه شباهت خانوادگی پدیدارشناسی توصیفی پلورالیسم‌ دینی عمل دینی روش فرارشته ای تحلیل شهودی پدیدارشناسی تجربه دینی ناعقلانیت تجربه عرفانی دین واحد مغالطه کنه و وجه احساس صادقانه دینی مدل شباهت خانوادگی تعریف دین (مسائل جدید کلامی) پدیدار شناسی دین برهان تجربه دینی (مسائل جدید کلامی) کثرت گرایی دینی معرفت شناسی تجربه عرفانی احد فرامرز قراملکی فلسفه دین رودولف اتو لودویگ ویتگنشتاین جان هیک میرچا الیاده Persian دانشگاه شیراز زمستان/1388 به طور کلی، هیچ گستره ای از اندیشه، از دام تحویلی نگری مصون نمانده است. مطالعات دین نیز از این امر مستثنی نیست. این مقاله می کوشد این معضل را در حوزه تعریف دین بررسی نماید. برای تبیین و توضیح این مطلب، تعاریف دین شناسان و اندیشمندانی مورد بررسی قرار می گیرد که در چارچوب مکتب های گوناگونی اندیشیده اند. رودلف اتو که از طریق تحلیل شهودی، پدیدارشناختی و روان شناختی تجارب دین، امر مقدس را تعریف می کند در جنبه های ناعقلانی تجارب عرفانی دچار افراط می شود و نمی تواند تعریفی فراگیر و شایسته پیچیدگی های دین ارایه دهد. الیاده مفهوم امر قدسی را بسط می دهد و امر قدسی را مقابل امر دنیوی قرار می دهد، اما او نیز نمی تواند تعریفی منسجم و همگون ارایه دهد. جان هیک به این نتیجه می رسد که یافتن تعریف مشترک، که همه ادیان را دربرگیرد، ممکن نیست و بنابراین به جای دین واحد، از ادیان سخن می گوید و ویژگی های شایع ادیان را برمی شمارد. ویتگنشتاین دین را نهادی نظام مند نمی داند و به جای دین، از عمل دینی سخن می گوید و دین را به عمل تحویل می دهد و خصایص عمل دینی را برمی شمارد. تعریف پل تیلیخ از دین، انعکاس دو معنا از آن است: دین در معنای عام، امری غایی و در معنای خاص، وجهی از روح بشر است. با فرادیدگاه می توان از تحویلی نگری تا حدی مصون ماند. این امر از طریق رهیافت میان رشته ای فراهم می شود. فرادیدگاه و رهیافت میان رشته ای ادعای کمال ندارند، اما می توانند به کامل شدن گام به گام تعاریف دین از طریق یک فرآیند سیستمیک و پویا کمک کنند. text فرامرز قراملکی, احد (استاد تمام گروه فلسفه و حکمت اسلامی دانشکده الهیات و معارف اسلامى دانشگاه تهران), -1340ش.# سیاری, سعیده (کارشناس ارشد فلسفه دانشگاه تهران) ویتگنشتاین , لودویگ یوزف یوهان ( Ludwig Josef Johann Wittgenstein،فیلسوف نامدار اتریشی قرن بیستم، یهودی تبار ), 1889#1951 تیلیش (تیلیخ), پل (الهی‌دان و فیلسوف اگزیستانسیالیست، بزرگترین متکلم مسیحی قرن بیستم آمریکا، فیلسوف دین، ایمان گرای معتدل، از مرتبطین نظریه مرگ خدا، یکی از سه چهره بزرگ الهیات پروتستان در قرن بیستم، بزرگ‌ترین و مهم‌ترین نماینده الهیات فلسفی در عصر حاضر), -1886م.امپراتوری آلمان#1965م.شیکاگو،امریکا اوتو, رودولف (فیلسوف و الهی‌دان ِآلمانی، نویسنده کتاب امر قدسی), 1869م. پاینه، ایالت نیدرزاکسن، آلمان#1937م. هیک, جان (John Hick؛ فیلسوف تحلیلی دین و نظریه پرداز تکثرگرایی دینی، مسیحی پروتستان، ایمان گرای معتدل؛ فیلسوف نوکانتی) , #۱۹۲۲م.یورکشایر,انگلیس-2012م.بیرمنگام،انگلیس الیاده, میرچا (Mircea Eliade؛ استاد دانشگاه شیکاگو و دانشگاه بخارست، اسطوره‌شناس، دین‌پژوه، فیلسوف دین، تاریخ‌نگار، روزنامه‌نگار، جستارنویس، رمان‌نویس، خاورشناس، مسیحی، رومانیایی، فرانسوی نویس، عضو کلیسای مستقل ارتودکس شرقی در رومانی), -1907م.بخارست،رومانی#1986 م.شیکاگو،ایلینوی،امریکا هایزنبرگ , ورنر کارل (Werner Karl Heisenberg، فیزیکدان نامدار آلمانی و برندهٔ جایزه نوبل فیزیک و یکی از بنیانگذاران فیزیک کوانتومی) , 1901#1976 مالکم, نورمن article gateway for meanings Comparative 2251-6123 http:/jrt.shirazu.ac.ir