معاد جسمانی از دیدگاه مدرس زنوزی معاد معاد جسمانی بدن مثالی بدن نفس ناطقه عالم البرزخ احتضار قیامت تعلق نفس به بدن رابطه تدبیری نفس و بدن ترکیب اتحادی نفس و بدن اتصال به نفس کلی ادله فلسفی معاد رابطه ایجابی نفس و بدن رابطه اعدای نفس و بدن ترکیب حقیقی ترکیب اعتباری تدبیر ذاتی نفس در بدن معاد در متون دینی حرکت جهان به سوی آخرت ودایع نفس در بدن ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین فیض کاشانی: ملا محسن فیض کاشانی ابن سینا: ابوعلی سینا معاد(کلام) حیات اخروی غلامحسین ابراهیمی دینانی ابن سینا حسن حسن زاده آملی اصطلاحنامه فلسفه ح. امام ششم(حضرت امام صادق ع) ملاصدرا شیرازی ملا محسن فیض کاشانی حاج ملاهادی سبزواری (موسس مکتب سبزوار) آقا علی زنوزی (مدرس) Persian دانشگاه شیراز تابستان/ 1391 صدرالمتالهین اولین کسی بود که بر اساس مبانی حکمت متعالیه توانست معاد جسمانی را تبیین عقلانی کند. طبق مبانی صدرایی، بدنی که بالذات تحت تدبیر نفس قرار دارد، یعنی بدن ما، نه این بدن متعین دنیوی، عنصری از شوون و بلکه نماد مرتبه ی نازله نفس است و عمل نفس در عالم واقع، به واسطه ی بدن صورت می گیرد. بنابراین بدن آلتی مستقل و بیگانه از نفس نیست، بلکه متجلی نفس است. بر این اساس، بدن در ارتکاب عمل، هم نقش مباشر را دارد و هم مسبب پیدایش عمل است و به همین دلیل، در آخرت، مستحق عذاب و پاداش می شود. طبق نظریه ی صدرا، بدن اخروی برآمده از خلاقیت قوه ی خیال است. یکی از مخالفان معاد صدرایی آقا علی مدرس است که بر اساس مبانی صدرایی، معتقد است که نفس در بدن و اجزایش ودایعی به جای می گذارد؛ بنابراین پس از مرگ، اجزا به سمت تشکیل بدن کاملی حرکت می کنند و این بدن در آخرت، دوباره به نفس ملحق می شود. وی معاد جسمانی را به معنای تعلق دوباره ی بدن دنیوی به نفس می داند. text چنگی آشتیانی, مهری(استادیار گروه معارف اسلامی دانشکده شریعتی) آشتیانی, سید جلال‌الدین (فیلسوف معاصر، استاد فلسفه دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد، مکتب حکمت متعالیه، از برجسته‌ترین شارحان فلسفه و عرفان اسلامی در عصر حاضر و یکی از حکیمان نوصدرایی، حامی جریان سنتی فلسفه اسلامی و جریان حکمت جاودان، مخالف جریان فردید و مکتب تفکیک), #1304ش.آشتیان-1384ش.مشهد حسن زاده آملی, حسن (علامه ذوالفنون، فیلسوف و عارف شیعه ایرانی), 1307ش. لاریجان، آمل، مازندران#1400ش. ابن سینا, حسین بن عبدالله (Ibn Sina؛ Avicenna؛ شیخ الرئیس، فیلسوف مشهور مشائی، شیعه و ایرانی), ۳۷۰ق/359ش./981م. (افشنه بخارا)# # ۴۲۸ق/416ش./1038م. (همدان) سبزواری, حاج ملاهادی بن مهدی (فیلسوف صدرایی، حکمت متعالیه), 1212ق./1798م,#1289ق./1872م. امام ششم(امام صادق), جعفر بن محمد (ع), 83ق./702م.##‎۱۴۸ق./766م. ابراهیمی دینانی, غلامحسین (استاد تمام بازنشسته گروه فلسفه، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، از شاگردن علامه طباطبایی، مشهور به طرح پرسش های جدید از فلسفه اسلامی), -1313 ش.# فیض کاشانی, ملامحسن (حکیم فیلسوف، محدث، مفسر و عارف دوره صفوی و از دانشمندان شیعه، شاگرد ملاصدرای شیرازی و داماد بزرگ او، فقیه اخباری), 1007ق. کاشان#1090 ق. کاشان زنوزی , علی بن عبدالله (آقا علی مدرس طهرانی؛ فیلسوف صدرایی، عارف، فقیه؛ شیعه اثنا عشرى و ایرانى ), 1234ه‍.ق. اصفهان#1307ه‍.ق. تهران (آرامگاه: شهر رى؛ حرم حضرت عبد‌العظیم ع) article 2251-6123 http:/jrt.shirazu.ac.ir