جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

فارسی  |   العربیه  |   English  

در تلگرام به ما بپیوندید

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
بررسی اسماء و صفات الهی در نهج البلاغه با تکیه بر بافت موقعیتی و زبانی
نویسنده:
ریحانه ظهرابی
نوع منبع :
پ‍ای‍ان‌ن‍ام‍ه
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
سابقه توجه به معانی اسماء و صفات الهی در اسلام علاوه بر تجلی در نهج‌البلاغه به بررسی‌های متکلمان و حکماء و عرفا بر می‌گردد. علم معناشناسی جدید، کلمه را در جمله و بافت معنی می‌کند. بافت، مجموعه عواملی است که در دریافت معنی از سوی مخاطب اثرگذار است و معنایی ‌دقیق و هماهنگ با متن واژگان مشخص می‌شود و نهج‌البلاغه به ‌عنوان متنی ‌که ‌‌در اوج بلاغت است به گونه-ای که ‌‌استخدام واژگان در بافتی دقیق، هدفمند و منسجم قرار گرفته است. این تحقیق به ‌بررسی اسماء و صفات الهی براساس بافت زبانی و موقعیتی با روش استنادی-تحلیلی در نهج‌البلاغه پرداخته است: با بررسی و مقایسه مترادف‌های یک اسم یا صفت الهی در یک بافت، یا مقایسه آن اسم و بافتش با نظیرش در قرآن کریم، ‌‌معنای دقیق و متناسب با بافت دریافت شده است و گاهی معنای اسم و صفت الهی در حالی که آن اسم، در مرکزیت همنشین‌های معنایی خود قرار گرفته، متجلی می-شود در پایان دست آورد ما این است که واژه «الله» با تکرار 952 مرتبه و واژه «حق» با تکرار 213 مرتبه و واژه‌ی «ربّ» با تکرار80 مرتبه بیشترین فراوانی را نسبت به سایر اسماء و صفات دارا می‌باشند و بعضی از اسماء و صفات الهی مانند: اول، آخر، قریب و.. را امام علی علیه‌السلام در نهج-البلاغه معنی نموده‌اندو تفاوتهای ظریف موجود در اسماء مترادف در بافت کلام به وضوح متجلی شده است هم چون: آوردن«مانح»به جای سایر اسماء مترادف آن چون: معطی و جواد و... و در پی آن به کارگیری«کاشف»در معنای«زداینده»در خطبه83 تمام تفاوتهای موجود بین «مانح» و سایر مترادفهای معنایی آن را به صراحت تبین می‌کند.در نهج‌البلاغه، اسماء و صفات الهیبر اساس معانی قرآنی و الهی آنها در ساختاری بی‌نظیر کهاز قرآن الهام گرفته شده و نسبت و به موقعیت ها و جایگاه مخاطب در بافتی منسجم ارایه شده که طراوت ظاهر و باطن آنها همیشگی است و معنای اسماء و صفات الهی با تمام جوانب معنایشان در بافت متن نهج‌البلاغه به ظهور رسید همانند به کارگیری واژه «حیٌّ»درخطبه 134 که ازآیه58سوره فرقان الهام گرفته شده لذا این نگاه و پژوهش قدمی نو در درک معانی اسماء و صفات الهی است.کلید واژه: اسماء و صفات الهی، سیاق، بافت، تناسب معنایی، نهج‌البلاغه
تعليم اسماء
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
تعليم دو قسم است :
1- علم رسمي که درحوزه و دانشگاه و مدرسه آموخته مي شود استاد سخني مي گويد يا کتابي مي نگارد و مخاطب
مي شنود يا مطالعه مي کند در اينجا پيک انتقال علم الفاظ مفاهيم ،است اين علوم حرفه اي بيش نيست ؛ گاه با عمل همراه است و بیشتر ...
کلیدواژه‌های اصلی :
غناي خداوند و نياز به واسطه
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
بايد توجه كرد كه ما انسانها براى هدايت نيازمند پيامبران هستيم و فياضيت خداوند - كه تمامى فيض و فيض مطلق و تمام است - اقتضا كرده است كه براى نيل آدمى به سعادت، پيامبرانى را ارسال نمايد. نگا: الميزان، ج 2، ص 148. اما اين فيض رسانى توسط رسولان، هيچ مناف بیشتر ...
کلیدواژه‌های اصلی :
کلیدواژه‌های فرعی :
عينيت صفات - مظهريت مخلوقات - سعه وجودي
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
در مورد عینیّت اسماء و صفات ذاتی خدا ، با ذات حق تعالی خلاصه آن ، این است که حقیقت همه اسماء و صفات ذاتی خدا عین هم و همه عین ذات خدا هستند. و تفاوت آنها مفهومی است. همچنین در نامه فوق الذکر گفته شد که مخلوقات ، فعل خدا و ظهور اسماء و صفات حق تعالی ه بیشتر ...
مقصود از وجود، ذات، صفات و اسماء خدا
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
«ذات» اصطلاحآ به هستي محض و هويت مطلق گفته مي‌شود و هيچ لفظي وجود ندارد كه بر آن دلالت كند؛ زيرا دلالت لفظ بر ذات، متوقف بر ادراك و شناخت ذات است و هيچ كس توان درك يا شهود آن هويت مطلق را ندارد. او خدايي است كه افكار بلند انديشوران متألّه، كنه ذاتش ر بیشتر ...
راز سبقت رحمت الهى بر غیضب اله
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
اراده الـهـي بـه خـيرات و كمالات تعلق مي گيرد و شرور و نقائص , بالتبع مورد اراده الهي واقع مـي شـوند , طبعا در مورد انسان هم , اراده اصلي الهي , بر تكامل وي ورسيدن به سعادت ابدي و بـهره مندي از نعمتهاي جاوداني تعلق گرفته است و عذاب وبدبختي تبهكاران ك بیشتر ...
خشم و خشنودي خدا
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
همه موجودات عالم و از جمله انسان ، تکویناً به سوی خدا می روند. لکن انسان افزون بر سیر تکوینی می تواند سیر تشریعی نیز داشته باشد ؛ و البته می تواند از حرکت تشریعی به سمت خدا سر باز زده و پشت به خدا کند. ولی به هر حال وجود او تکویناً به سوی خدا می رود بیشتر ...
حيات خدا و بی نهايت بودن خدا
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
تحليل مفهوم حيات واژه حيات كه مترادف فارسي آن زنده بودن است و موجود حي يعني موجودي زنده ، دو اطلاق دارد : 1) اينكه شيء به گونه اي باشد كه رشد و نمو داشته باشد و تغذيه و توليد مثل كند. اين معناي حيات كه بر گياه و حيوان هر دو اطلاق مي شود ، مستلزم نقص بیشتر ...
خشنودي غضب و خدا
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
1.ذات خداوندی از هر تغییری منزّه است ؛ لذا تأثیر پذیری و انفعال ، در ذات خدا راه ندارد ؛ و محال است مخلوقات در ذات خدا تأثیر بگذارند ؛ بنابراین نه رضایت خدا ، از سنخ تأثیر پذیری و انفعال است و نه غضب او . 2. رضا و غضب خدا ، از صفات فعلی او هستند ؛ و بیشتر ...
بقره،آيه 31 - تعليم اسماء
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
خداوند متعال مي فرمايد: «وَ عَلَّمَ آدَمَ اْلأَسْماءَ كُلَّها ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلَى الْمَلائِكَةِ فَقالَ أَنْبِئُوني بِأَسْماءِ هؤُلاءِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقينَ» و فرمود:« الرَّحْمنُ؛ عَلَّمَ الْقُرْآنَ؛ خَلَقَ اْلإِنْسانَ؛ عَلَّمَهُ الْبَيانَن(الرحمن بیشتر ...
کلیدواژه‌های فرعی :